Home›Narada Purana›Purva Bhaga›Third Quarter›Adhyaya 80›Shloka 150
←Previous Verse
Next Verse→

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 150

The Exposition of the Krishna Mantra (Kṛṣṇa-mantra-prakāśa): Nyāsa, Dhyāna, Worship, Yantra, and Prayoga

Devanagari script

श्रीमत्कुन्देंदुगौरं सरसिजनयनं शङ्खचक्रे गदाब्जे बिभ्राणं हस्तपद्मैर्नवनलिनलसन्मालयादीप्यमानम् । वंदे वेद्यं मुनींद्रैः कणिकमुनिलसद्दिव्यभूषाभिरामं दिव्यांगालेपभासं सकलभयहरं पीतवस्त्रं नुरारिम् ॥ १५० ॥

Transliteration

śrīmatkundeṃdugauraṃ sarasijanayanaṃ śaṅkhacakre gadābje bibhrāṇaṃ hastapadmairnavanalinalasanmālayādīpyamānam | vaṃde vedyaṃ munīṃdraiḥ kaṇikamunilasaddivyabhūṣābhirāmaṃ divyāṃgālepabhāsaṃ sakalabhayaharaṃ pītavastraṃ nurārim || 150 ||

Translation

我はナーラーヤナに礼拝する。クンダの花と月のように清らかに輝き、蓮華の眼をもち、法螺貝と円盤を携え、蓮の御手に棍棒と蓮華を執り、若蓮の花鬘に照り映える御方。ヴェーダにより大牟尼たちに知られ、天上の宝飾に麗しく、天香の塗香により御身は光り、あらゆる恐怖を除き、黄衣をまとい、阿修羅の敵たる御方に、我は帰依し奉る。

Word by Word
श्रीमत्splendid, glorious
श्रीमत्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootश्रीमत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; विशेषणम् (possessing splendor)
कुन्देन्दुगौरम्white like jasmine and the moon
कुन्देन्दुगौरम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootकुन्द + इन्दु + गौर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; कर्मधारयः—‘कुन्द-इन्दु-सम-गौर’
सरसिजनयनम्lotus-eyed
सरसिजनयनम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसरसिज + नयन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; (सरसिजवत् नयने यस्य) उपमान-तत्पुरुष/बहुव्रीह्यर्थे विशेषणवत्
शङ्खचक्रेin (his) conch and discus (hands)
शङ्खचक्रे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootशङ्ख + चक्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th case/अधिकरण), द्विवचन; द्वन्द्वः (conch and discus)
गदाब्जेin (his) mace and lotus (hands)
गदाब्जे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootगदा + अब्ज (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th case/अधिकरण), द्विवचन; द्वन्द्वः (mace and lotus)
बिभ्राणम्bearing/holding
बिभ्राणम्:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootभृ (धातु)
Formवर्तमानकाले शानच्-प्रत्ययान्त कृदन्त (present active participle); पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन
हस्तपद्मैःwith lotus-like hands
हस्तपद्मैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootहस्त + पद्म (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd case/करण), बहुवचन; (हस्तानां पद्मानि) षष्ठी-तत्पुरुष
नवनलिनलसत्shining with fresh lotuses
नवनलिनलसत्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootनव + नलिन + लसत् (प्रातिपदिक/कृदन्त)
Form(लसत् = √लस् शतृ) विशेषण-समूहः; पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन (समासपदं ‘मालया’ इत्यस्य विशेषणम्)
मालयाwith a garland
मालया:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootमाला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd case/करण), एकवचन
आदीप्यमानम्being radiant/blazing
आदीप्यमानम्:
Karma (कर्म)
TypeVerb
Rootआ-दीप् (धातु)
Formवर्तमानकाले कर्मणि शानच् (present passive participle); पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन
वन्देI worship/salute
वन्दे:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवन्द् (धातु)
Formलट् (present), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन; आत्मनेपद
वेद्यम्knowable
वेद्यम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootवेद्य (प्रातिपदिक; √विद्)
Formकृत्य-प्रत्ययान्त (gerundive); पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; ‘known/knowable’
मुनीन्द्रैःby the best of sages
मुनीन्द्रैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootमुनि + इन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd case/करण), बहुवचन; (मुनीनां इन्द्राः) षष्ठी-तत्पुरुष
कणिकमुनिलसत्shining with kaṇika-gems (reading uncertain)
कणिकमुनिलसत्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootकणिक + मुनि + लसत् (प्रातिपदिक/कृदन्त)
Form(लसत् = √लस् शतृ) समासविशेषणम्; पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; ‘(ornaments) shining with kaṇika-gems’ इत्यर्थे पाठसंदिग्ध (कणिक/काञ्चन/कणिकामणि)
दिव्यभूषाभिरामम्charming with divine ornaments
दिव्यभूषाभिरामम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootदिव्य + भूषा + अभिराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; (दिव्याभिः भूषाभिः अभिरामः) तृतीया-तत्पुरुष
दिव्याङ्गालेपभासम्radiant with divine unguent on the body
दिव्याङ्गालेपभासम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootदिव्य + अङ्ग + आलेप + भास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; (दिव्यः अङ्गालेपः तेन भासः) तृतीया-तत्पुरुष
सकलभयहरम्remover of all fear
सकलभयहरम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसकल + भय + हर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; (सकलं भयं हरति) उपपद-तत्पुरुष
पीतवस्त्रम्wearing yellow garments
पीतवस्त्रम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपीत + वस्त्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; कर्मधारयः—‘पीतं वस्त्रं यस्य/पीतवस्त्रधारी’
नुरारिम्Nārāri (enemy of men/demons; epithet of Vishnu)
नुरारिम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनर + अरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case/कर्म), एकवचन; (नराणाम् अरिः) षष्ठी-तत्पुरुष; विष्णोः नाम
Speaker

Narada (hymnic praise within the Narada–Sanatkumara dialogue context)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

Characters & Entities
N
Narayana
V
Vishnu

FAQs

It presents Nārāyaṇa as the supreme, sage-knowable Reality whose remembrance and worship remove all fear; the verse functions as a devotional invocation that aligns the mind with mokṣa-oriented bhakti.

Bhakti is expressed through direct vandanā (reverential praise) of the Lord’s auspicious form and qualities—purity, radiance, protection, and supremacy—showing that heartfelt contemplation and worship are themselves a liberating discipline.

While not teaching a specific Vedāṅga rule, it reflects the Vedāṅga-aligned use of precise mantra-style epithets and iconographic terms (śaṅkha-cakra-gadā-padma) for correct devotional recitation and visualization in ritual practice.

←Previous Verse
Next Verse→