Previous Verse
Next Verse

Shloka 36

Dambhodbhava, Nara-Nārāyaṇa, and the Counsel to Abandon Hubris

Udyoga-parva 94

सुवासस: स्रग्विणश्व॒ सत्कृता भरतर्षभ | अमर्ष च निराकृत्य वैराणि च परंतप,शत्रुओंको संताप देनेवाले भरतकुलभूषण! ये राजालोग उत्तम वस्त्र और सुन्दर हार पहनकर अमर्ष और वैरको मनसे निकालकर यहाँसे सत्कारपूर्वक विदा हों

suvāsasaḥ sragviṇaś ca satkṛtā bharatarṣabha | amarṣaṃ ca nirākṛtya vairāṇi ca parantapa ||

ヴァイシャンパーヤナは言った。「おお、バーラタ族の雄牛よ、敵を焼き尽くす者よ——この諸王は、上等の衣をまとい花鬘を飾って、まず厚くもてなされ、しかるのち敬意をもってここより送り出されよ。心より憤りと怨みを払い落として。」

सुवाससःwell-clad (wearing good garments)
सुवाससः:
Karta
TypeAdjective
Rootसुवासस्
FormMasculine, Nominative, Plural
स्रग्विणःgarlanded (wearing garlands)
स्रग्विणः:
Karta
TypeAdjective
Rootस्रग्विन्
FormMasculine, Nominative, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
सत्कृताःhonoured, respectfully treated
सत्कृताः:
Karta
TypeAdjective
Rootसत्कृत
FormMasculine, Nominative, Plural
भरतर्षभO bull among the Bharatas
भरतर्षभ:
TypeNoun
Rootभरतर्षभ
FormMasculine, Vocative, Singular
अमर्षम्anger, intolerance
अमर्षम्:
Karma
TypeNoun
Rootअमर्ष
FormMasculine, Accusative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
निराकृत्यhaving cast off, having set aside
निराकृत्य:
TypeVerb
Rootनि-आ-√कृ
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Active
वैराणिenmities, hostilities
वैराणि:
Karma
TypeNoun
Rootवैर
FormNeuter, Accusative, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
परंतपO scorcher of foes
परंतप:
TypeNoun
Rootपरंतप
FormMasculine, Vocative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśaṃpāyana
B
Bharata lineage (addressed person as bharatarṣabha)
K
Kings (rājānaḥ, implied)
G
Garlands (sraj)

Educational Q&A

Even in tense political situations, dharma requires honoring guests and restraining inner hostility; resentment (amarṣa) and enmity (vaira) should be consciously set aside to preserve the possibility of peace and moral clarity.

Vaiśaṃpāyana reports an instruction that the assembled kings should be respectfully honored—fine clothes and garlands signifying dignity—and then dismissed, with the expectation that they depart free from anger and feud, reflecting a formal diplomatic closure.