Previous Verse
Next Verse

Shloka 16

अध्याय २९४ — योगलक्षणम् तथा सांख्यपरिसंख्यानम्

Yoga Definition and Sāṃkhya Enumeration

स्वल्पाप्यर्था: प्रशस्यन्ते धर्मस्यार्थे महाफला: । पराशरजी कहते हैं--राजन! ब्राह्मणके यहाँ प्रतिग्रहसे मिला हुआ

svalpāpy arthāḥ praśasyante dharmasyārthe mahāphalāḥ | tena sam te gaganagāḥ sapurāḥ pātitāḥ kṣitau | tridhāpy ekena bāṇena devāppāyita-tejasā ||

パラーシャラは言った。「たとえわずかな財であっても、それが各自の本分(ダルマ)にかなって得られたものであれば称賛に値する。さらに、その財をダルマのために用いるなら、大いなる果報をもたらす。まさにその理により、都を伴って天空を行く者どもは撃ち落とされ、大地へと墜ちた—神々によって増し加えられた光輝に力づけられた一本の矢が、三つの都を一挙に倒したのである。」

स्वल्पाsmall (in amount)
स्वल्पा:
Karta
TypeAdjective
Rootस्वल्प
FormFeminine, Nominative, Plural
अपिeven/also
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
अर्थाःwealth/means
अर्थाः:
Karta
TypeNoun
Rootअर्थ
FormMasculine, Nominative, Plural
प्रशस्यन्तेare praised
प्रशस्यन्ते:
TypeVerb
Rootप्र-शंस्
FormPresent, Third, Plural, Atmanepada, Active (Atmanepada usage)
धर्मस्यof dharma
धर्मस्य:
TypeNoun
Rootधर्म
FormMasculine, Genitive, Singular
अर्थेin/for the purpose (use)
अर्थे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootअर्थ
FormMasculine, Locative, Singular
महाफलाःhaving great fruit/result
महाफलाः:
Karta
TypeAdjective
Rootमहाफल
FormMasculine, Nominative, Plural

पराशर उवाच

P
Parāśara
D
dharma
D
devas (gods)
B
bāṇa (arrow)
G
gagana (sky)
P
pura (cities/fortresses)
K
kṣiti (earth)

Educational Q&A

Even modest resources, when obtained through one’s rightful duty and then used for dharma, become highly praiseworthy and yield great spiritual and ethical results.

Parāśara states a moral principle about dharmic wealth and then illustrates overwhelming efficacy through a martial image: sky-moving beings with their cities are brought down, and the three cities are felled by a single arrow empowered by divine radiance.