वासवी-शक्तेः प्रयोगः, घटोत्कच-वधोत्तर-शोकः, व्यासोपदेशश्च
The Vāsavī Spear’s Use, Post-Ghaṭotkaca Grief, and Vyāsa’s Counsel
शक्ती: शतघ्नी: परिघानशनी: शूलपट्टिशान्,समरांगणमें किसीसे भी न डरनेवाले तथा क्रोधसे लाल नेत्रोंवाले भयंकर पराक्रमी सैकड़ों और हजारों राक्षस अश्वत्थामाके मस्तकपर शक्ति, शतघ्नी, परिघ, अशनि, शूल, पट्टिश, खड़ग, गदा, भिन्दिपाल, मुसल, फरसे, प्रास, कटार, तोमर, कणप, तीखे कम्पन, मोटे-मोटे पत्थर, भुशुण्डी, गदा, काले लोहेके खंभे तथा शत्रुओंको विदीर्ण करनेमें समर्थ महाघोर मुद्गरोंकी वर्षा करने लगे
sañjaya uvāca | śaktīḥ śataghnīḥ parighān aśanīḥ śūla-paṭṭiśān samara-aṅgaṇe kasyacid api na bibhyataḥ krodhena lohita-netrā bhayankarāḥ parākrama-vantaḥ saikadāḥ sahasraśaś ca rākṣasā aśvatthāmnaḥ mastake śakti-śataghnī-parigha-aśani-śūla-paṭṭiśa-khaḍga-gadā-bhindipāla-muśala-paraśu-prāsa-kaṭāra-tomara-kaṇapa-tīkṣṇa-kampana-sthūla-aśma-bhuśuṇḍī-gadā-kṛṣṇa-loha-stambha-śatru-vidāraṇa-samarthān mahā-ghorān mudgarānāṃ varṣaṃ prāvarṣayan |
サञ्जयは言った。ついで戦場にて誰をも恐れず、怒りに眼を赤くした恐るべき剛力の羅刹が、幾百幾千と、アシュヴァッターマンの頭上へ武器の雨を降らせた。槍・投槍、重き投擲弾と鉄棍、三叉戟と戦斧、剣と棍棒、ビンディパーラと杵、手斧と長槍、短剣とトーマラ、鋭く震える飛び道具、巨石、ブシュṇḍī、黒鉄の柱、そして敵を引き裂くに足る、ことさらに凄惨なる大槌であった。
संजय उवाच
The verse highlights how anger (krodha) fuels fearlessness that is not virtue but recklessness, producing indiscriminate violence. In the Mahābhārata’s ethical frame, such escalation warns that when wrath governs action, the battlefield becomes a place where dharma is obscured and suffering multiplies.
Sañjaya describes a massed assault: countless rākṣasas, red-eyed with rage and unafraid in combat, shower Aśvatthāmā with a torrent of diverse weapons—spears, axes, swords, maces, stones, iron pillars, and heavy hammers—creating an overwhelming ‘rain’ of missiles aimed at his head.