Previous Verse
Next Verse

Shloka 102

Śiva-stavarāja: Upamanyu’s Preface and Initiation of the Śarva-Nāma Enumeration

Anuśāsana-parva 17

बहुधा निन्दित: शर्व: शड्कर: शड्करो5धन: । अमरेशो महादेवो विश्वदेव: सुरारिहा

bahudhā ninditaḥ śarvaḥ śaṅkaraḥ śaṅkaro 'dhanaḥ | amareśo mahādevo viśvadevaḥ surārihā ||

ヴァーユは言った。「ダクシャとその一党によってシャルヴァ(Śarva)がさまざまに罵られたとしても、彼はシャルヴァ—劫末の溶解において万物を滅する者。シャンカラ(Śaṅkara)—吉祥をもたらす者。さらにシャンカラ—帰依者に歓喜を授ける者。『無財の者』—世俗の所有に縛られぬ者。神々すら統べる主。マハーデーヴァ(Mahādeva)—神々さえ礼拝すべき大いなる神。全宇宙に崇められる神。そして神々の敵を討つ者である。」

बहुधाin many ways / repeatedly
बहुधा:
TypeIndeclinable
Rootबहुधा
निन्दितःcensured / reviled
निन्दितः:
Karta
TypeAdjective
Rootनिन्दित (√निन्द्)
FormMasculine, Nominative, Singular
शर्वःŚarva (Śiva)
शर्वः:
Karta
TypeNoun
Rootशर्व
FormMasculine, Nominative, Singular
शङ्करःŚaṅkara (beneficent one; Śiva)
शङ्करः:
Karta
TypeNoun
Rootशङ्कर
FormMasculine, Nominative, Singular
शङ्करःŚaṅkara (giver of happiness; Śiva)
शङ्करः:
Karta
TypeNoun
Rootशङ्कर
FormMasculine, Nominative, Singular
अधनःwithout (worldly) wealth
अधनः:
Karta
TypeAdjective
Rootअधन
FormMasculine, Nominative, Singular
अमरेशःlord of the immortals (gods)
अमरेशः:
Karta
TypeNoun
Rootअमरेश
FormMasculine, Nominative, Singular
महादेवःthe great god (Śiva)
महादेवः:
Karta
TypeNoun
Rootमहादेव
FormMasculine, Nominative, Singular
विश्वदेवःgod of the universe / worshipful for all the world
विश्वदेवः:
Karta
TypeNoun
Rootविश्वदेव
FormMasculine, Nominative, Singular
सुरारिहाslayer of the enemies of the gods
सुरारिहा:
Karta
TypeNoun
Rootसुरारिहन्
FormMasculine, Nominative, Singular

वायुदेव उवाच

V
Vāyu
Ś
Śiva (Śarva/Śaṅkara/Mahādeva/Viśvadeva/Amareśa/Surārihā)
D
Dakṣa

Educational Q&A

Worldly blame does not diminish true greatness: the verse reframes criticism of Śiva by listing his essential qualities—auspiciousness, protection of devotees, renunciation of worldly wealth, cosmic sovereignty, and the upholding of divine order by destroying hostile forces.

Vāyu responds to the context of Dakṣa’s party disparaging Śiva, asserting that despite such censure, Śiva’s established nature and roles remain supreme, expressed through a chain of honorific names (epithets).