Shloka 65
Aśauca-vidhi (Rules of Impurity) within Śrāddha-kalpa — Chapter on Testing/Selecting Brahmanas and Honoring the Atithi
Devanagari script
तस्मात्पश्यन्ति ते सर्वं यत्किञ्चिज्जगतीगतम् / व्यक्ताव्यक्तं वशे कृत्वा सर्वस्यापि च यत्परम्
Transliteration
tasmātpaśyanti te sarvaṃ yatkiñcijjagatīgatam / vyaktāvyaktaṃ vaśe kṛtvā sarvasyāpi ca yatparam
Translation
ゆえに彼らは世にある一切を見通す。顕れたものと顕れぬものを自在にし、万有を超える至上の真理をも知る。
Word by Word
तस्मात्therefore; from that
तस्मात्:
हेतु/अपादान (Cause/Source)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, पञ्चमी-विभक्ति (5th/Ablative), एकवचन; सर्वनाम
पश्यन्तिthey see
पश्यन्ति:
क्रिया (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootपश् (धातु)
Formलट् (present), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष (3rd), बहुवचन
तेthey
ते:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन; सर्वनाम
सर्वम्everything
सर्वम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन
यत्whatever (that which)
यत्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; सम्बन्धक (relative pronoun)
किञ्चित्anything
किञ्चित्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; अनिश्चितार्थक (indefinite)
जगती-गतम्that has occurred in the world
जगती-गतम्:
विशेषण (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootजगत्/जगती (प्रातिपदिक) + गत (कृदन्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; समासः सप्तमी-तत्पुरुषः (जगत्यां गतं = gone/occurred in the world)
व्यक्त-अव्यक्तम्the manifest and the unmanifest
व्यक्त-अव्यक्तम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootव्यक्त (प्रातिपदिक) + अव्यक्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; समासः द्वन्द्वः (manifest and unmanifest)
वशेin (their) control
वशे:
अधिकरण (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootवश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन
कृत्वाhaving made
कृत्वा:
पूर्वकाल-क्रिया (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्यय (absolutive/gerund), अव्ययभाव
सर्वस्यof all
सर्वस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन
अपिalso, even
अपि:
सम्बन्ध/निपात (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle)
चand
च:
समुच्चय (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
यत्-परम्that which is supreme (beyond all)
यत्-परम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + पर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (यस्य परं = whose highest/that which is supreme)