Adhyaya 4

Verse 1

श्रीनारद उवाच एवं वृत: शतधृतिर्हिरण्यकशिपोरथ । प्रादात्तत्तपसा प्रीतो वरांस्तस्य सुदुर्लभान् ॥ १ ॥

聖なるナーラダは語った。こうして願いを受け、ヒラニヤカシプの成し難い苦行に満足したブラフマー神は、得難い恩寵の数々を彼に授けた。

Verse 2

श्रीब्रह्मोवाच तातेमे दुर्लभा: पुंसां यान् वृणीषे वरान् मम । तथापि वितराम्यङ्ग वरान् यद्यपि दुर्लभान् ॥ २ ॥

梵天ブラフマーは言った。「ヒラニヤカシプよ、汝が求めた恩寵は多くの者には得難い。されど子よ、通常は授かり難いそれらを、われは汝に授けよう。」

Verse 3

ततो जगाम भगवानमोघानुग्रहो विभु: । पूजितोऽसुरवर्येण स्तूयमान: प्रजेश्वरै: ॥ ३ ॥

その後、誤りなき恩寵を授ける全能の主ブラフマーは、阿修羅の中の最上者ヒラニヤカシプに礼拝され、偉大な聖仙たちに讃えられつつ、その場を去った。

Verse 4

एवं लब्धवरो दैत्यो बिभ्रद्धेममयं वपु: । भगवत्यकरोद् द्वेषं भ्रातुर्वधमनुस्मरन् ॥ ४ ॥

このように恩寵を得て黄金のごとく輝く身を帯びた魔王ヒラニヤカシプは、兄弟の死を思い続けたがゆえに、主ヴィシュヌに対して怨みと嫉みを抱き続けた。

Verse 5

स विजित्य दिश: सर्वा लोकांश्च त्रीन् महासुर: । देवासुरमनुष्येन्द्रगन्धर्वगरुडोरगान् ॥ ५ ॥ सिद्धचारणविद्याध्रानृषीन् पितृपतीन्मनून् । यक्षरक्ष:पिशाचेशान् प्रेतभूतपतीनपि ॥ ६ ॥ सर्वसत्त्वपतीञ्जित्वा वशमानीय विश्वजित् । जहार लोकपालानां स्थानानि सह तेजसा ॥ ७ ॥

その大阿修羅ヒラニヤカシプは四方を征し、上・中・下の三界の諸世界をことごとく制圧した。彼はデーヴァとアスラ、人間界の王たち、ガンダルヴァ、ガルダ、巨大な蛇たち、さらにシッダ、チャーラナ、ヴィディヤーダラ、聖仙たち、祖霊の主ヤマ、諸マヌ、ヤクシャ、ラークシャサ、ピシャーチャの主、そしてプレータとブータの主までも打ち破った。あらゆる生類の支配者を屈服させ、世界の守護者ローカパーラの座とその威光をも奪い取った。

Verse 6

स विजित्य दिश: सर्वा लोकांश्च त्रीन् महासुर: । देवासुरमनुष्येन्द्रगन्धर्वगरुडोरगान् ॥ ५ ॥ सिद्धचारणविद्याध्रानृषीन् पितृपतीन्मनून् । यक्षरक्ष:पिशाचेशान् प्रेतभूतपतीनपि ॥ ६ ॥ सर्वसत्त्वपतीञ्जित्वा वशमानीय विश्वजित् । जहार लोकपालानां स्थानानि सह तेजसा ॥ ७ ॥

その大阿修羅ヒラニヤカシプは四方を征し、上・中・下の三界の諸世界をことごとく制圧した。彼はデーヴァとアスラ、人間界の王たち、ガンダルヴァ、ガルダ、巨大な蛇たち、さらにシッダ、チャーラナ、ヴィディヤーダラ、聖仙たち、祖霊の主ヤマ、諸マヌ、ヤクシャ、ラークシャサ、ピシャーチャの主、そしてプレータとブータの主までも打ち破った。あらゆる生類の支配者を屈服させ、世界の守護者ローカパーラの座とその威光をも奪い取った。

Verse 7

स विजित्य दिश: सर्वा लोकांश्च त्रीन् महासुर: । देवासुरमनुष्येन्द्रगन्धर्वगरुडोरगान् ॥ ५ ॥ सिद्धचारणविद्याध्रानृषीन् पितृपतीन्मनून् । यक्षरक्ष:पिशाचेशान् प्रेतभूतपतीनपि ॥ ६ ॥ सर्वसत्त्वपतीञ्जित्वा वशमानीय विश्वजित् । जहार लोकपालानां स्थानानि सह तेजसा ॥ ७ ॥

大アスラ、ヒラニヤカシプは四方を征服し、上・中・下の三界のあらゆる世界—デーヴァ、アスラ、人間の王、ガンダルヴァ、ガルダ、大神蛇、シッダ、チャーラナ、ヴィディヤーダラ、リシ、ヤマラージャ、マヌ、ヤクシャ、ラークシャサ、ピシャーチャとその主、さらにプレータとブータの主—をことごとく打ち負かした。彼は一切衆生の支配者を屈服させ、ローカパーラたちの座と威光・権勢を奪い取った。

Verse 8

देवोद्यानश्रिया जुष्टमध्यास्ते स्म त्रिपिष्टपम् । महेन्द्रभवनं साक्षान्निर्मितं विश्वकर्मणा । त्रैलोक्यलक्ष्म्यायतनमध्युवासाखिलर्द्धिमत् ॥ ८ ॥

あらゆる富貴を備えたヒラニヤカシプは、神々の園の栄光に彩られた天界トリピシュタパに住み始めた。しかも彼は、ヴィシュヴァカルマーが直に造営したインドラの最も豪奢な宮殿に居を定めた。それは三界のラクシュミーが宿るかのように麗しかった。

Verse 9

यत्र विद्रुमसोपाना महामारकता भुव: । यत्र स्फाटिककुड्यानि वैदूर्यस्तम्भपङ्क्तय: ॥ ९ ॥ यत्र चित्रवितानानि पद्मरागासनानि च । पय:फेननिभा: शय्या मुक्तादामपरिच्छदा: ॥ १० ॥ कूजद्भ‍िर्नूपुरैर्देव्य: शब्दयन्त्य इतस्तत: । रत्नस्थलीषु पश्यन्ति सुदती: सुन्दरं मुखम् ॥ ११ ॥ तस्मिन्महेन्द्रभवने महाबलो महामना निर्जितलोक एकराट् । रेमेऽभिवन्द्याङ्‌घ्रियुग: सुरादिभि: प्रतापितैरूर्जितचण्डशासन: ॥ १२ ॥

インドラの宮殿では、階段は珊瑚で、床は無価のエメラルドに飾られ、壁は水晶、柱はヴァイドゥーリヤ石の列であった。華麗な天蓋が彩られ、座は紅玉で飾られ、泡のように白い絹の寝台は真珠の飾りで覆われていた。歯も顔も美しい天女たちは、足鈴を澄んだ音に鳴らしつつ行き交い、宝石の床に自らの面影を映して眺めた。だが圧迫されたデーヴァたちは、ヒラニヤカシプの双足にひれ伏して礼拝せねばならず、彼は苛烈な命令で万物を支配し、その宮殿で享楽した。

Verse 10

यत्र विद्रुमसोपाना महामारकता भुव: । यत्र स्फाटिककुड्यानि वैदूर्यस्तम्भपङ्क्तय: ॥ ९ ॥ यत्र चित्रवितानानि पद्मरागासनानि च । पय:फेननिभा: शय्या मुक्तादामपरिच्छदा: ॥ १० ॥ कूजद्भ‍िर्नूपुरैर्देव्य: शब्दयन्त्य इतस्तत: । रत्नस्थलीषु पश्यन्ति सुदती: सुन्दरं मुखम् ॥ ११ ॥ तस्मिन्महेन्द्रभवने महाबलो महामना निर्जितलोक एकराट् । रेमेऽभिवन्द्याङ्‌घ्रियुग: सुरादिभि: प्रतापितैरूर्जितचण्डशासन: ॥ १२ ॥

インドラの宮殿では、階段は珊瑚で、床は無価のエメラルドに飾られ、壁は水晶、柱はヴァイドゥーリヤ石の列であった。華麗な天蓋が彩られ、座は紅玉で飾られ、泡のように白い絹の寝台は真珠の飾りで覆われていた。天女たちは足鈴を澄んだ音に鳴らしつつ行き交い、宝石の床に自らの面影を映して眺めた。だがデーヴァたちはヒラニヤカシプの双足にひれ伏して礼拝せねばならず、彼は苛烈な命令で万物を支配した。

Verse 11

यत्र विद्रुमसोपाना महामारकता भुव: । यत्र स्फाटिककुड्यानि वैदूर्यस्तम्भपङ्क्तय: ॥ ९ ॥ यत्र चित्रवितानानि पद्मरागासनानि च । पय:फेननिभा: शय्या मुक्तादामपरिच्छदा: ॥ १० ॥ कूजद्भ‍िर्नूपुरैर्देव्य: शब्दयन्त्य इतस्तत: । रत्नस्थलीषु पश्यन्ति सुदती: सुन्दरं मुखम् ॥ ११ ॥ तस्मिन्महेन्द्रभवने महाबलो महामना निर्जितलोक एकराट् । रेमेऽभिवन्द्याङ्‌घ्रियुग: सुरादिभि: प्रतापितैरूर्जितचण्डशासन: ॥ १२ ॥

インドラ宮殿には珊瑚の階、エメラルドの床、水晶の壁、ヴァイドゥーリヤの柱があり、紅玉の座と真珠で飾られた白絹の寝台があった。天女たちは足鈴を鳴らし、宝石の床に自らの顔を映した。だが圧迫されたデーヴァたちはヒラニヤカシプの足下にひれ伏し、彼は残酷な命令で万物を支配した。

Verse 12

यत्र विद्रुमसोपाना महामारकता भुव: । यत्र स्फाटिककुड्यानि वैदूर्यस्तम्भपङ्क्तय: ॥ ९ ॥ यत्र चित्रवितानानि पद्मरागासनानि च । पय:फेननिभा: शय्या मुक्तादामपरिच्छदा: ॥ १० ॥ कूजद्भ‍िर्नूपुरैर्देव्य: शब्दयन्त्य इतस्तत: । रत्नस्थलीषु पश्यन्ति सुदती: सुन्दरं मुखम् ॥ ११ ॥ तस्मिन्महेन्द्रभवने महाबलो महामना निर्जितलोक एकराट् । रेमेऽभिवन्द्याङ्‌घ्रियुग: सुरादिभि: प्रतापितैरूर्जितचण्डशासन: ॥ १२ ॥

インドラ王の宮殿では、階段は珊瑚で作られ、床は無価のエメラルドで飾られ、壁は水晶、柱はヴァイドゥーリヤ石の列であった。彩り豊かな天蓋がめぐらされ、座は紅玉で飾られ、泡のように白い絹の寝台は真珠の首飾りで荘厳されていた。美しい歯と顔をもつ宮廷の天女たちは、足輪の鈴を優しく鳴らしつつ行き来し、宝石に映る自らの面影を眺めた。だが圧迫された神々は、ヒラニヤカシプの足下にひれ伏して礼拝せねばならず、彼はその宮殿に住み、苛烈な命令で万物を支配した。

Verse 13

तमङ्ग मत्तं मधुनोरुगन्धिना विवृत्तताम्राक्षमशेषधिष्ण्यपा: । उपासतोपायनपाणिभिर्विना त्रिभिस्तपोयोगबलौजसां पदम् ॥ १३ ॥

王よ、ヒラニヤカシプは香りの強い酒に常に酔い、銅色に赤い眼は絶えずぐるぐると動いていた。だが、神秘ヨーガの大いなる苦行によって得た力ゆえに、彼が忌むべき者であっても、三主神—ブラフマー、シヴァ、ヴィシュヌ—を除くほとんどの諸天の主たちは、自らの手で供物を携え、彼を喜ばせようと直接礼拝した。

Verse 14

जगुर्महेन्द्रासनमोजसा स्थितं विश्वावसुस्तुम्बुरुरस्मदादय: । गन्धर्वसिद्धा ऋषयोऽस्तुवन्मुहु- र्विद्याधराश्चाप्सरसश्च पाण्डव ॥ १४ ॥

パーンドゥの末裔、マハーラージャ・ユディシュティラよ。ヒラニヤカシプは自らの力によってインドラの玉座に座し、他のすべての世界の住人を支配していた。ガンダルヴァのヴィシュヴァーヴァスとトゥンブール、私自身、さらにヴィディヤーダラ、アプサラス、そして聖仙たちも、ただ彼を讃えるために、幾度も祈りを捧げた。

Verse 15

स एव वर्णाश्रमिभि: क्रतुभिर्भूरिदक्षिणै: । इज्यमानो हविर्भागानग्रहीत् स्वेन तेजसा ॥ १५ ॥

ヴァルナとアーシュラマの規範を厳守する者たちが、多くの布施を伴う祭祀で彼を礼拝するとき、ヒラニヤカシプは供物の分け前を神々に捧げず、自らの威光によってそれらを自分のものとして受け取った。

Verse 16

अकृष्टपच्या तस्यासीत् सप्तद्वीपवती मही । तथा कामदुघा गावो नानाश्चर्यपदं नभ: ॥ १६ ॥

まるでヒラニヤカシプを恐れるかのように、七つの大陸をもつ大地は耕さずとも穀物を実らせた。同様に、スラビーに似たカーマドゥガーの牛は望むままに豊かな乳を与え、天空はさまざまな驚異の現象で美しく飾られていた。

Verse 17

रत्नाकराश्च रत्नौघांस्तत्पत्‍न्यश्चोहुरूर्मिभि: । क्षारसीधुघृतक्षौद्रदधिक्षीरामृतोदका: ॥ १७ ॥

その波の流れによって、宇宙のさまざまな海は、妻にも譬えられる支流の河川とともに、ヒラニヤカシプの用のために多種多様な宝石・珠玉を差し出した。そこには塩水、甘蔗汁、酒、ギー、乳、ヨーグルト、蜂蜜、甘い水の海があった。

Verse 18

शैला द्रोणीभिराक्रीडं सर्वर्तुषु गुणान् द्रुमा: । दधार लोकपालानामेक एव पृथग्गुणान् ॥ १८ ॥

山々の間の谷はヒラニヤカシプの遊楽の場となり、その影響で樹木や草木は四季を通じて花と実を豊かに結んだ。さらに、インドラ・ヴァーユ・アグニの司る降雨・乾燥・焼尽の力までも、神々の助けなく彼一人が指揮した。

Verse 19

स इत्थं निर्जितककुबेकराड् विषयान् प्रियान् । यथोपजोषं भुञ्जानो नातृप्यदजितेन्द्रिय: ॥ १९ ॥

四方を征服して独裁の王となり、愛する感覚的享楽を思うままに味わっても、ヒラニヤカシプは満たされなかった。感官を制するどころか、その僕となっていたからである。

Verse 20

एवमैश्वर्यमत्तस्य द‍ृप्तस्योच्छास्त्रवर्तिन: । कालो महान् व्यतीयाय ब्रह्मशापमुपेयुष: ॥ २० ॥

このように、富と支配に酔い、驕り高ぶって聖典（シャーストラ）の規範を踏み越えるヒラニヤカシプのもとで長い時が過ぎた。ゆえに彼は、偉大なブラーフマナである四クマーラの呪詛を受けることとなった。

Verse 21

तस्योग्रदण्डसंविग्ना: सर्वे लोका: सपालका: । अन्यत्रालब्धशरणा: शरणं ययुरच्युतम् ॥ २१ ॥

ヒラニヤカシプの苛烈な処罰により、諸世界はその統治者たちを含めて皆、深く怯え苦しんだ。ほかに拠り所を得られず、恐れ乱れた末に、彼らはついに不落の主アチュタ—至上人格神ヴィシュヌ—に帰依した。

Verse 22

तस्यै नमोऽस्तु काष्ठायै यत्रात्मा हरिरीश्वर: । यद्गत्वा न निवर्तन्ते शान्ता: संन्यासिनोऽमला: ॥ २२ ॥ इति ते संयतात्मान: समाहितधियोऽमला: । उपतस्थुर्हृषीकेशं विनिद्रा वायुभोजना: ॥ २३ ॥

至上主ハリが鎮座するその方角に、われらは敬礼する。清らかで寂静なる出家聖者はそこへ赴き、行けば二度と戻らない。

Verse 23

तस्यै नमोऽस्तु काष्ठायै यत्रात्मा हरिरीश्वर: । यद्गत्वा न निवर्तन्ते शान्ता: संन्यासिनोऽमला: ॥ २२ ॥ इति ते संयतात्मान: समाहितधियोऽमला: । उपतस्थुर्हृषीकेशं विनिद्रा वायुभोजना: ॥ २३ ॥

こう言って、心を制し思いを一点に定めた清浄なる神々は、眠りを離れ、息のみを糧として、その観想のうちにフリシーケーシャを礼拝し始めた。

Verse 24

तेषामाविरभूद्वाणी अरूपा मेघनि:स्वना । सन्नादयन्ती ककुभ: साधूनामभयङ्करी ॥ २४ ॥

そのとき彼らの前に、物質の眼には見えぬ存在から超越の声が現れた。雲の轟きのように重々しく、方角を鳴り響かせ、聖者の恐れを払い去った。

Verse 25

मा भैष्ट विबुधश्रेष्ठा: सर्वेषां भद्रमस्तु व: । मद्दर्शनं हि भूतानां सर्वश्रेयोपपत्तये ॥ २५ ॥ ज्ञातमेतस्य दौरात्म्यं दैतेयापसदस्य यत् । तस्य शान्तिं करिष्यामि कालं तावत्प्रतीक्षत ॥ २६ ॥

賢者の中の最勝者たちよ、恐れるな。汝らすべてに吉祥あれ。わが顕現は、あらゆる生きとし生けるものの至上の利益のためである。

Verse 26

मा भैष्ट विबुधश्रेष्ठा: सर्वेषां भद्रमस्तु व: । मद्दर्शनं हि भूतानां सर्वश्रेयोपपत्तये ॥ २५ ॥ ज्ञातमेतस्य दौरात्म्यं दैतेयापसदस्य यत् । तस्य शान्तिं करिष्यामि कालं तावत्प्रतीक्षत ॥ २६ ॥

その卑劣なアスラの邪悪はすでに知っている。わたしはまもなくそれを鎮めよう。それまで忍耐して待て。

Verse 27

यदा देवेषु वेदेषु गोषु विप्रेषु साधुषु । धर्मे मयि च विद्वेष: स वा आशु विनश्यति ॥ २७ ॥

半神々、ヴェーダ、聖なる牛、ブラーフマナ、ヴァイシュナヴァの聖者、ダルマ、そして究極には至上人格神であるこの我にまで嫉妬と憎しみを抱く者は、その者もその文明もたちまち滅びる。

Verse 28

निर्वैराय प्रशान्ताय स्वसुताय महात्मने । प्रह्रादाय यदा द्रुह्येद्धनिष्येऽपि वरोर्जितम् ॥ २८ ॥

ヒラニヤカシプが、怨みなく静謐な大魂である自らの息子プラフラーダを苦しめるなら、たとえブラフマーの恩寵で強大であっても、我は直ちにヒラニヤカシプを討つ。

Verse 29

श्रीनारद उवाच इत्युक्ता लोकगुरुणा तं प्रणम्य दिवौकस: । न्यवर्तन्त गतोद्वेगा मेनिरे चासुरं हतम् ॥ २९ ॥

聖者ナーラダは語った――万有の霊的師である至上主がこのように天界の半神たちを安心させると、彼らは主に敬礼して不安なく帰り、あのアスラはもはや死んだも同然だと思った。

Verse 30

तस्य दैत्यपते: पुत्राश्चत्वार: परमाद्भ‍ुता: । प्रह्रादोऽभून्महांस्तेषां गुणैर्महदुपासक: ॥ ३० ॥

アスラの王ヒラニヤカシプには、驚くべき資質を備えた四人の息子がいた。その中でプラフラーダが最も優れていた。至上主への混じりけなき献身者であったため、彼は超越的徳の宝庫であった。

Verse 31

ब्रह्मण्य: शीलसम्पन्न: सत्यसन्धो जितेन्द्रिय: । आत्मवत्सर्वभूतानामेकप्रियसुहृत्तम: । दासवत्सन्नतार्याङ्‌घ्रि: पितृवद्दीनवत्सल: ॥ ३१ ॥ भ्रातृवत्सद‍ृशे स्निग्धो गुरुष्वीश्वरभावन: । विद्यार्थरूपजन्माढ्यो मानस्तम्भविवर्जित: ॥ ३२ ॥

プラフラーダは真にブラーフマナの徳を備え、品行端正で真理に堅く、感覚と心を制していた。パラマートマーのごとく万生に慈悲深く、誰にとっても最も愛しい友であった。尊ぶべき人々には僕のようにへりくだり、貧しき者には父のように慈しみ、同輩には兄弟のように親愛を示し、師や霊的導師、年長の同門を至上主に等しいものとして敬った。学識・美貌・家柄・富などから生じうる慢心は、彼にはまったくなかった。

Verse 32

ब्रह्मण्य: शीलसम्पन्न: सत्यसन्धो जितेन्द्रिय: । आत्मवत्सर्वभूतानामेकप्रियसुहृत्तम: । दासवत्सन्नतार्याङ्‌घ्रि: पितृवद्दीनवत्सल: ॥ ३१ ॥ भ्रातृवत्सद‍ृशे स्निग्धो गुरुष्वीश्वरभावन: । विद्यार्थरूपजन्माढ्यो मानस्तम्भविवर्जित: ॥ ३२ ॥

ヒラニヤカシプの子プラフラーダ・マハーラージャは、ブラーフマナにふさわしい教養と徳を備え、真理に堅く、感覚と心を制御していた。パラマートマーのごとく一切の生命に慈悲深く、万人の最良の友であった。尊ぶべき人々には僕のようにへりくだり、貧しき者には父のように慈しみ、同輩には兄弟のように親愛し、師や霊的導師を至上主に等しいものとして敬った。学識・富・美貌・家柄などから生じる慢心は彼にはなかった。

Verse 33

नोद्विग्नचित्तो व्यसनेषु नि:स्पृह: श्रुतेषु द‍ृष्टेषु गुणेष्ववस्तुद‍ृक् । दान्तेन्द्रियप्राणशरीरधी: सदा प्रशान्तकामो रहितासुरोऽसुर: ॥ ३३ ॥

危難に置かれてもプラフラーダ・マハーラージャの心は動揺せず、欲も執着もなかった。シュルティに説かれるものや目に見える物質的な性質を無価値と見なし、ゆえに世俗の欲望は鎮まっていた。彼は常に感覚・プラーナ・身体・知性を制御し、情欲を征服していた。アスラの家に生まれながら、彼自身はアスラではなく、ヴィシュヌの偉大なバクタであり、ヴァイシュナヴァに嫉妬することはなかった。

Verse 34

यस्मिन्महद्गुणा राजन्गृह्यन्ते कविभिर्मुहु: । न तेऽधुना पिधीयन्ते यथा भगवतीश्वरे ॥ ३४ ॥

王よ、プラフラーダ・マハーラージャの偉大な徳は、今なお学識ある聖者やヴァイシュナヴァによって繰り返し讃えられている。あらゆる善徳がバガヴァーン、至上主に永遠に宿るように、それらは主の献身者プラフラーダにも永遠に現れている。

Verse 35

यं साधुगाथासदसि रिपवोऽपि सुरा नृप । प्रतिमानं प्रकुर्वन्ति किमुतान्ये भवाद‍ृशा: ॥ ३५ ॥

ユディシュティラ王よ、聖者と献身者の物語が語られるいかなる集いにおいても、アスラの敵であるデーヴァたちでさえ、プラフラーダ・マハーラージャを偉大なバクタの模範として引き合いに出す。ましてあなたのような者は言うまでもない。

Verse 36

गुणैरलमसङ्ख्येयैर्माहात्म्यं तस्य सूच्यते । वासुदेवे भगवति यस्य नैसर्गिकी रति: ॥ ३६ ॥

プラフラーダ・マハーラージャの数え切れぬ超越的徳を、いったい誰が列挙できようか。彼にはバガヴァーン・ヴァースデーヴァ、シュリー・クリシュナへの自然な愛着があり、揺るがぬ信と混じりけのないバクティがあった。徳は数え尽くせないが、それらこそが彼が真のマハートマーであることを示している。

Verse 37

न्यस्तक्रीडनको बालो जडवत्तन्मनस्तया । कृष्णग्रहगृहीतात्मा न वेद जगदीद‍ृशम् ॥ ३७ ॥

幼少の頃から、プラフラーダ・マハーラージャは子どもの遊びに心を向けなかった。彼はそれらをすべて捨て、クリシュナ意識に没入して、鈍い者のように黙していた。ゆえに、感覚享楽に没頭する世の営みを理解しなかった。

Verse 38

आसीन: पर्यटन्नश्नन् शयान: प्रपिबन् ब्रुवन् । नानुसन्धत्त एतानि गोविन्दपरिरम्भित: ॥ ३८ ॥

プラフラーダ・マハーラージャは常にクリシュナを想念していた。ゆえに主ゴーヴィンダに抱かれているかのように、座る・歩く・食べる・横たわる・飲む・語るといった身体の営みが自ずと行われていることに気づかなかった。

Verse 39

क्‍वचिद्रुदति वैकुण्ठचिन्ताशबलचेतन: । क्‍वचिद्धसति तच्चिन्ताह्लाद उद्गायति क्‍वचित् ॥ ३९ ॥

クリシュナ意識が深まるにつれ、彼の心はヴァイクンタへの想念に彩られた。ある時は涙し、ある時は笑い、ある時は歓喜をあらわし、ある時は声高らかに歌った。

Verse 40

नदति क्‍वचिदुत्कण्ठो विलज्जो नृत्यति क्‍वचित् । क्‍वचित्तद्भ‍ावनायुक्तस्तन्मयोऽनुचकार ह ॥ ४० ॥

ある時は切なる憧れに胸を焦がし、声高く呼びかけた。ある時は歓喜のあまり羞恥を忘れ、恍惚として舞い踊った。またある時はクリシュナへの観想に完全に没入し、一体となったかのように主のリーラーを真似た。

Verse 41

क्‍वचिदुत्पुलकस्तूष्णीमास्ते संस्पर्शनिर्वृत: । अस्पन्दप्रणयानन्दसलिलामीलितेक्षण: ॥ ४१ ॥

ある時、主の蓮華の御手の触れを感じると、彼は霊的歓喜に満たされて黙し、身の毛がよだち、半ば閉じた眼から愛の涙が流れ落ち、身動きひとつしなかった。

Verse 42

स उत्तमश्लोकपदारविन्दयो- र्निषेवयाकिञ्चनसङ्गलब्धया । तन्वन् परां निर्वृतिमात्मनो मुहु- र्दु:सङ्गदीनस्य मन: शमं व्यधात् ॥ ४२ ॥

物質に無縁な清浄なるアキンチャナの信徒たちとの交わりにより、プラフラーダ・マハーラージャは常に、ウッタマシュローカたるシュリー・ハリの蓮華の御足に奉仕していた。彼の至高の法悦を見て霊性理解の乏しい者さえ浄められ、彼は超越の歓喜を授けた。

Verse 43

तस्मिन्महाभागवते महाभागे महात्मनि । हिरण्यकशिपू राजन्नकरोदघमात्मजे ॥ ४३ ॥

王よ、ヒラニヤカシプは、わが子であるにもかかわらず、偉大なるマハー・バーガヴァタであり大いなる福徳を備えたマハートマ、プラフラーダを苦しめた。

Verse 44

श्रीयुधिष्ठिर उवाच देवर्ष एतदिच्छामो वेदितुं तव सुव्रत । यदात्मजाय शुद्धाय पितादात् साधवे ह्यघम् ॥ ४४ ॥

ユディシュティラ王は言った。「天界の聖仙よ、清き誓いを守る御方よ、私は知りたい。なぜ、そしてどのようにして、父ヒラニヤカシプは、自らの子であり清浄なる聖者プラフラーダにこれほどの苦難を与えたのか。どうかお説きください。」

Verse 45

पुत्रान् विप्रतिकूलान् स्वान् पितर: पुत्रवत्सला: । उपालभन्ते शिक्षार्थं नैवाघमपरो यथा ॥ ४५ ॥

父母は常に子に慈愛を注ぐ。子が従わぬときも、敵意からではなく、教えと幸福のために戒めるのであって、他人のようにはしない。では、ヒラニヤカシプは、プラフラーダのような高潔な子をいかにして罰したのか。これを私は知りたい。

Verse 46

किमुतानुवशान् साधूंस्ताद‍ृशान् गुरुदेवतान् । एतत्कौतूहलं ब्रह्मन्नस्माकं विधम प्रभो । पितु: पुत्राय यद्‌द्वेषो मरणाय प्रयोजित: ॥ ४६ ॥

ユディシュティラはさらに問うた。「まして、従順で行い正しく、父を गुरु（師）と देवता（神）同然に敬うそのような聖なる子に対して、どうしてそのようなことがあり得るのか。ブラーフマナよ、主よ、我らの疑念を晴らしてください。父が子を憎み、死に至らしめようとするなど、いかにして起こり得たのですか。」