Mantra 1
Sukta 69
Sanskrit (Devanagari)
आपः। जीवा स्थ जीव्यासं सर्वमायुर्जीव्यासम्
IAST Transliteration
ā́paḥ | jīvā́ḥ stha jīvyā́sam sárvam ā́yur jīvyā́sam
English Translation (Griffith/Whitney)
Ye Waters are life indeed: may I live; may I live out my whole life-term.
Translation
水よ、まことに命である。われは生きよ、わが全き寿命の限りを生き尽くさん。
Word by Word
आपःwaters
आपः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअप् (प्रातिपदिक) / आपस्-
जीवाःliving, life-giving
जीवाः:
कर्तृ (आपः इत्यस्य विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootजीव् (धातु) → जीव (कृदन्त/प्रातिपदिक) → जीव-
स्थyou (pl.) are
स्थ:
—
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
जीव्यासम्may I live
जीव्यासम्:
—
TypeVerb
Rootजीव् (धातु)
सर्वम्all, the whole
सर्वम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
आयुःlife-span, longevity
आयुः:
कर्म
TypeNoun
Rootआयुस् (प्रातिपदिक)
जीव्यासम्may I live
जीव्यासम्:
—
TypeVerb
Rootजीव् (धातु)
Attribution
Rishi: Atharvanic/anonymous.
Devata: Āpaḥ (Waters).
Chandas: Anuṣṭubh-like (short, benedictive).
Mantra Rasa
{"primary_rasa":"shanta","secondary_rasa":"karuna","emotional_arc":"From vulnerability (need to live) to reassurance (whole life-term).","listener_experience":"Cooling relief; gentle resolve to continue living fully.","intensity":4}