Sutra 8
Devanagari script
सप्तार्तवप्रजातां वरणादूर्ध्वमलभमानः प्रकृत्य प्राकामी स्यात् न च पितुरवहीनं दद्यात् ॥ कZ_०४.१२.०८ ॥
Transliteration
saptārtava-prajātāṃ varaṇād ūrdhvam alabhamānaḥ prakṛtyā prākāmī syāt; na ca pitur avahīnaṃ dadyāt
Translation
（彼女を）選んだ後、月経が始まり七回の月経に達した処女を得られない場合、その男は規定により権利を有する者（prākāmī）とみなされる。また父に当然帰すべき分を減じるようなものを与えさせてはならない（すなわち父に対する不当な控除・留保をしてはならない）。
Word by Word
सप्तseven
सप्त:
TypeNumeral/Adjective
Rootसप्तन्
Formसंख्या-विशेषणम्; प्रथमा/द्वितीया एकवचन-नपुंसकलिङ्गे (समासपूर्वपदम्)
आर्तवmenstrual/seasonal (relating to menses/fertile period)
आर्तव:
TypeNoun/Adjective
Rootऋतु/आर्तव
Formसमासाङ्गम्; ‘आर्तव’ = ऋतुसम्बन्धि/मासिकधर्मसम्बन्धि; (समासपूर्वपदम्)
प्रजाताम्one who has borne (children); a woman who has produced offspring
प्रजाताम्:
TypeNoun/Participle (PPP used adjectivally)
Root√जन् (जन)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया एकवचनम्; ‘प्र-जात’ = उत्पन्ना/प्रसूताः (समासान्तपद-रूपेण)
वरणात्from the selection/acceptance (in marriage)
वरणात्:
TypeNoun
Root√वृ (वरण)
Formनपुंसकलिङ्गे पञ्चमी एकवचनम्; ‘वरण’ = चयन/स्वीकार (विवाहादौ)
ऊर्ध्वम्thereafter; after that
ऊर्ध्वम्:
TypeAdverb
Rootऊर्ध्व
Formअव्ययम्; ‘ऊर्ध्वम्’ = अनन्तरम्/परम्
अलभमानःnot obtaining; failing to get
अलभमानः:
TypeVerb (Present participle)
Root√लभ्
Formलट्-लकारे वर्तमानकाले शतृ-प्रत्ययान्तः; परस्मैपदी; पुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; नञ्-पूर्वकः = ‘न लभमानः’ (not obtaining)
प्रकृत्याby nature; naturally
प्रकृत्या:
TypeNoun
Rootप्रकृति
Formस्त्रीलिङ्गे तृतीया एकवचनम्; करण/हेतु-अर्थे
प्राकामीoverly lustful; sexually uncontrolled
प्राकामी:
TypeAdjective
Rootप्राकामिन्
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; ‘प्राकामिन्’ = कामे प्रगल्भः/अतिशयेन कामुकः
स्यात्would be; should be considered
स्यात्:
TypeVerb
Root√अस्
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपदी; प्रथमपुरुषः एकवचनम्
नnot
न:
TypeParticle (Negation)
Rootन
Formनिषेधार्थक-अव्ययम्
चand
च:
TypeParticle (Conjunction)
Rootच
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम्
पितुःof the father
पितुः:
TypeNoun
Rootपितृ
Formपुंलिङ्गे षष्ठी एकवचनम्
अवहीनम्not inferior; not less (than the father’s)
अवहीनम्:
TypeAdjective
Rootअवहीन
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम्; ‘अव-हीन’ = न हीनम्/न न्यूनम् (not inferior/undiminished)
दद्यात्should give; should allot
दद्यात्:
TypeVerb
Root√दा
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपदी; प्रथमपुरुषः एकवचनम्
Entities Mentioned
P
prospective groomM
maiden/brideF
father/guardianFAQs
It standardizes when a claim becomes legally cognizable after formal selection, reducing ambiguity and litigation in marriage disputes.
The state also tracks guardian/family economic interests and prevents opportunistic deductions or withholding that would undercut the father’s recognized stake.