Sutra 26

Devanagari script

गाढश्चाभ्युद्धार्यश्च पेटकः सम्यूह्यावलेप्यसंघात्येषु क्रियते ॥ कZ_०२.१४.२६ ॥

Transliteration

gāḍhaś cābhyuddhāryaś ca peṭakaḥ samyūhyāvalepyasaṃghātyeṣu kriyate

Translation

堅牢（密封が堅い）な箱と、さらに「引き抜き式」（取り外し可能な芯をもつ）箱とが、積み重ね・被覆・圧縮（鍛着）の作業に用いられる。

Word by Word

• गाढः: dense, tightly packed
• Type: Adjective
• Root: गाढ
• Form: प्रथमा-एकवचनम्, पुंलिङ्गः (पेटकः इत्यस्य विशेषणम्)

• च: and
• Type: Particle
• Root: च
• Form: समुच्चयार्थक-अव्ययम्

• अभ्युद्धार्यः: fit to be lifted out / easily retrievable
• Type: Adjective (gerundive/kr̥tya)
• Root: उद्-√धृ (धारणे) (अभि+उद्+धृ)
• Form: प्रथमा-एकवचनम्, पुंलिङ्गः; कर्तव्य/योग्यतार्थकः (पेटकः इत्यस्य विशेषणम्)

• च: and
• Type: Particle
• Root: च
• Form: समुच्चयार्थक-अव्ययम्

• पेटकः: a box, chest, casket (container)
• Type: Noun
• Root: पेटक
• Form: प्रथमा-एकवचनम्, पुंलिङ्गः

• सम्यूह्य: having gathered together / having heaped up
• Type: Gerund (Absolutive)
• Root: सम्-√ऊह् (ऊहने/समूहने)
• Form: क्त्वान्त-अव्ययम्; क्रियाविशेषणम् (पूर्वकर्म)

• अवलेप्य: having plastered/coated (over)
• Type: Gerund (Absolutive)
• Root: अव-√लिप् (लेपने)
• Form: क्त्वान्त-अव्ययम्; क्रियाविशेषणम् (पूर्वकर्म)

• असंघात्येषु: in/among non-cohesive (non-compactable) items/materials
• Type: Adjective (kr̥tya) used substantively
• Root: असंघात्य
• Form: सप्तमी-बहुवचनम्, पुं/नपुंसकलिङ्गे (अधिकरणे); ‘असंघात्य’ = न संघातयितुं शक्यः/न एकघनं कर्तुं शक्यः

• क्रियते: is made / is to be done
• Type: Verb
• Root: √कृ (करणे)
• Form: लट्-लकारः, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्, आत्मनेपदम्; कर्मणि/भावे प्रयोगः (प्रायः ‘is made/should be made’)

Entities Mentioned

• box/case
• stacking
• coating
• compacting

More Details

FAQs

Why does Kautilya mention box-types?

Because concealment and substitution can be engineered through packaging design (sealed vs removable-core), not only through metallurgy.

What modern control parallels this?

Tamper-evident containers, secure packaging standards, and controlled custody for high-value assets.