Shloka 3
Adhyāya 227: Duryodhana’s Deliberation and the Ghoṣa-yātrā Pretext
Dvaita-vana
Devanagari script
ऋषयश्न महाघोरान् दृष्टवोत्पातान् समन्ततः । अकुर्वज्छान्तिमुद्धिग्ना लोकानां लोकभावना:,लोकहितकी भावना रखनेवाले महर्षि चारों ओर अत्यन्त भयंकर उत्पात देखकर उद्विग्न हो उठे और जगतमें शान्ति बनाये रखनेके लिये शास्त्रीय कर्मोंका अनुष्ठान करने लगे
Word by Word
ऋषयःsages
ऋषयः:
Karta
TypeNoun
Rootऋषि
FormMasculine, Nominative, Plural
महाघोरान्very terrible
महाघोरान्:
Karma
TypeAdjective
Rootमहाघोर
FormMasculine, Accusative, Plural
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
TypeVerb
Rootदृश्
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage-neutral for gerund)
उत्पातान्portents/omens
उत्पातान्:
Karma
TypeNoun
Rootउत्पात
FormMasculine, Accusative, Plural
समन्ततःon all sides
समन्ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootसमन्ततः
अकुर्वन्they performed/did
अकुर्वन्:
TypeVerb
Rootकृ
FormImperfect (Laṅ), Third, Plural, Parasmaipada
शान्तिम्pacification/peace-rite
शान्तिम्:
Karma
TypeNoun
Rootशान्ति
FormFeminine, Accusative, Singular
उद्धिग्नाःalarmed/agitated
उद्धिग्नाः:
TypeAdjective
Rootउद्-धिग्न
FormMasculine, Nominative, Plural, क्त (past participle, adjectival)
लोकानाम्of the people/worlds
लोकानाम्:
TypeNoun
Rootलोक
FormMasculine, Genitive, Plural
लोकभावनाःwell-wishers/benefactors of the world
लोकभावनाः:
TypeAdjective
Rootलोकभावन
FormMasculine, Nominative, Plural
Speaker
मार्कण्डेय उवाच
Sandhi Notes