Previous Verse
Next Verse

Shloka 4

Adhyāya 33: Brāhmaṇa-Upadeśa on Buddhi, Āśrama-Forms, and Inner Freedom

राज्यं पृथिव्यां सर्वस्यामथवापि त्रिविष्टपे तथा बुद्धिरियं वेत्ति बुद्धिरेव धनं मम,सम्पूर्ण पृथ्वी तथा स्वर्गपर जो राज्य है, उसे यह बुद्धि जानती है; अतः बुद्धि ही मेरा धन है

rājyaṁ pṛthivyāṁ sarvasyām athavāpi triviṣṭape tathā buddhiḥ iyaṁ vetti buddhiḥ eva dhanaṁ mama

The Brahmin said: “Whether it be sovereignty over the entire earth or even in Triviṣṭapa (heaven), this very intellect understands what such dominion truly is. Therefore, intellect alone is my wealth.”

राज्यम्kingdom, sovereignty
राज्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootराज्य
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
पृथिव्याम्on the earth
पृथिव्याम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootपृथिवी
FormFeminine, Locative, Singular
सर्वस्याम्in the whole (earth)
सर्वस्याम्:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootसर्व
FormFeminine, Locative, Singular
अथवाor else
अथवा:
TypeIndeclinable
Rootअथवा
अपिalso, even
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
त्रिविष्टपेin heaven (Triviṣṭapa)
त्रिविष्टपे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootत्रिविष्टप
FormMasculine, Locative, Singular
तथाso, likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
बुद्धिःintellect, understanding
बुद्धिः:
Karta
TypeNoun
Rootबुद्धि
FormFeminine, Nominative, Singular
इयम्this
इयम्:
Karta
TypePronoun
Rootइदम्
FormFeminine, Nominative, Singular
वेत्तिknows
वेत्ति:
TypeVerb
Rootविद्
FormPresent, 3rd, Singular, Parasmaipada
बुद्धिःintellect
बुद्धिः:
Karta
TypeNoun
Rootबुद्धि
FormFeminine, Nominative, Singular
एवindeed, alone
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
धनम्wealth, treasure
धनम्:
Karta
TypeNoun
Rootधन
FormNeuter, Nominative, Singular
ममof me, my
मम:
Sampradana
TypePronoun
Rootअस्मद्
FormGenitive, Singular, 1st

ब्राह्मण उवाच

ब्राह्मण (Brahmin speaker)
पृथ्वी (Earth)
त्रिविष्टप (Triviṣṭapa/Heaven)