Previous Verse
Next Verse

Shloka 80

आदि पर्व, अध्याय 96 — काश्यकन्याहरणं, शाल्वसमागमः, अम्बावचनं च

Kāśī princesses taken; encounter with Śālva; Ambā’s declaration

सहदेवो5पि माद्रीमेव स्वयंवरे विजयां नामोपयेमे मद्गराजस्य झ्युतिमतो दुहितरम्‌ । तस्यां पुत्रमजनयत्‌ सुहोत्रं नाम,सहदेवने भी मद्रदेशकी राजकुमारी विजयाको स्वयंवरमें प्राप्त किया। वह मद्रराज द्युतिमानकी पुत्री थी। उसके गर्भसे उन्होंने सुहोत्र नामक पुत्रको जन्म दिया

Vaiśampāyana uvāca: Sahadevo 'pi Mādrīm eva svayaṃvare Vijayāṃ nāmopayeme Madrarājasya Dyutimato duhitaraṃ. Tasyāṃ putram ajanayat Suhotraṃ nāma.

Vaiśampāyana said: Sahadeva too, in a svayaṃvara, won as his bride a princess named Vijayā, the daughter of Dyutimān, king of Madra. Through her he begot a son named Suhotra. The passage situates Sahadeva within the dharmic pattern of Kṣatriya marriage alliances—publicly sanctioned choice and political kinship—followed by the continuation of lineage through a legitimate heir.

सहदेवःSahadeva
सहदेवः:
Karta
TypeNoun
Rootसहदेव
FormMasculine, Nominative, Singular
अपिalso
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
माद्रीम्Madri (Madrī)
माद्रीम्:
Karma
TypeNoun
Rootमाद्री
FormFeminine, Accusative, Singular
एवindeed/only
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
स्वयम्himself
स्वयम्:
TypeIndeclinable
Rootस्वयम्
स्वयंवरेin the svayaṃvara
स्वयंवरे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootस्वयंवर
FormMasculine, Locative, Singular
विजयाम्Vijayā
विजयाम्:
Karma
TypeNoun
Rootविजया
FormFeminine, Accusative, Singular
नामby name
नाम:
TypeIndeclinable
Rootनाम
उपयेमेmarried/obtained as wife
उपयेमे:
TypeVerb
Rootउप-या
FormPerfect (Liṭ), Third, Singular, Parasmaipada
मद्रराजस्यof the king of Madra
मद्रराजस्य:
TypeNoun
Rootमद्रराज
FormMasculine, Genitive, Singular
द्युतिमतःof Dyutimān / of the radiant one
द्युतिमतः:
TypeAdjective
Rootद्युतिमत्
FormMasculine, Genitive, Singular
दुहितरम्daughter
दुहितरम्:
Karma
TypeNoun
Rootदुहितृ
FormFeminine, Accusative, Singular
तस्याम्in her
तस्याम्:
Adhikarana
TypePronoun
Rootतद्
FormFeminine, Locative, Singular
पुत्रम्a son
पुत्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootपुत्र
FormMasculine, Accusative, Singular
अजनयत्begot/produced
अजनयत्:
TypeVerb
Rootजन् (जनयति)
FormImperfect (Laṅ), Third, Singular, Parasmaipada
सुहोत्रम्Suhotra
सुहोत्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootसुहोत्र
FormMasculine, Accusative, Singular
नामby name
नाम:
TypeIndeclinable
Rootनाम

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
S
Sahadeva
V
Vijayā
D
Dyutimān
M
Madra (Madradeśa)
S
Suhotra
S
svayaṃvara

Educational Q&A

The verse underscores dharmic social continuity: a publicly sanctioned Kṣatriya marriage (svayaṃvara) forms legitimate alliances and supports the orderly continuation of lineage through offspring.

Vaiśampāyana reports that Sahadeva wins and marries the Madra princess Vijayā in a svayaṃvara, and that they have a son named Suhotra.