Mantra 5
Sukta 19
Sanskrit (Devanagari)
अग्ने यत् ते तेजस्तेन तमतेजसं कृणु यो३स्मान् द्वेष्टि यं वयं द्विष्मः
IAST Transliteration
ágné yát te téjas ténā tám atéjasaṃ kṛṇu yó ’smā́n dvéṣṭi yáṃ vayáṃ dvíṣmaḥ
English Translation (Griffith/Whitney)
O Agni, with that splendour of thine, make him splendourless—who hateth us, whom we do hate.
Word by Word
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन
TypeNoun (address)
Rootअग्नि
यत्that (which)
यत्:
कर्म (कृणु इत्यस्य)
TypePronoun
Rootयद्
तेof you/your
ते:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootयुष्मद्
तेजःsplendour, fiery power
तेजः:
कर्तृ (अस्ति/भवति इत्यर्थे, यत्-सम्बन्धेन)
TypeNoun
Rootतेजस्
तेनwith that
तेन:
करण
TypePronoun
Rootतद्
तमःdarkness
तमः:
कर्म (कृणु इत्यस्य)
TypeNoun
Rootतमस्
अतेजसम्devoid of splendour, powerless
अतेजसम्:
कर्म (तमः इत्यस्य विशेषणत्वेन)
TypeAdjective
Rootअ-तेजस्
कृणुmake!
कृणु:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ
यःwho
यः:
कर्तृ (द्वेष्टि इत्यस्य)
TypePronoun
Rootयद्
अस्मान्us
अस्मान्:
कर्म (द्वेष्टि इत्यस्य)
TypePronoun
Rootअस्मद्
द्वेष्टिhates
द्वेष्टि:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootद्विष्
यम्whom
यम्:
कर्म (द्विष्मः इत्यस्य)
TypePronoun
Rootयद्
वयम्we
वयम्:
कर्तृ (द्विष्मः इत्यस्य)
TypePronoun
Rootअस्मद्
द्विष्मःhate
द्विष्मः:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootद्विष्
Attribution
Rishi: Atharvanic tradition (specific r̥ṣi attribution varies by anukramaṇī for this hymn)
Devata: Agni (as tejas, the consuming and empowering fire)
Chandas: Anuṣṭubh-type cadence (Atharvanic anuṣṭubh/near-anuṣṭubh)
Mantra Rasa
{"primary_rasa":"vira","secondary_rasa":"raudra","emotional_arc":"From invocation of splendour to quiet disempowerment of the foe; less ‘attack’, more ‘unmaking’.","listener_experience":"Calm dominance; feeling that the enemy’s aura shrinks.","intensity":7}