Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 17

पंचमोऽभूद्यदा ब्रह्मा सुरज्येष्ठ इति स्मृतः । कृत्तिवासेति देवस्य नाम प्रोक्तं तदाम्बिके

paṃcamo'bhūdyadā brahmā surajyeṣṭha iti smṛtaḥ | kṛttivāseti devasya nāma proktaṃ tadāmbike

Pada siklus kelima, ketika Brahmā dikenang sebagai Surajyeṣṭha, wahai Ambikā, saat itu Nama Sang Dewa dinyatakan sebagai “Kṛttivāsa”, Śiva sang pertapa yang bersemayam dalam kulit (tanda tapa).

paṃcamaḥthe fifth
paṃcamaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootpaṃcama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
abhūtbecame/was
abhūt:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√bhū (भू धातु)
Formलङ्, प्रथमपुरुष, एकवचन
yadāwhen
yadā:
Sambandha (Temporal link/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootyadā (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय
brahmāBrahmā
brahmā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootbrahman (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
surajyeṣṭhaḥSurajyeṣṭha (chief among gods)
surajyeṣṭhaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootsurajyeṣṭha (प्रातिपदिक: sura + jyeṣṭha)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुष (surāṇāṃ jyeṣṭhaḥ = chief of the gods)
itithus
iti:
Sambandha (Quotation marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formउद्धरणार्थक-अव्यय
smṛtaḥwas remembered/known
smṛtaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Root√smṛ (स्मृ धातु) + ta (क्त)
Formकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणरूपेण (remembered/known as)
kṛttivāsaKṛttivāsa
kṛttivāsa:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootkṛttivāsa (प्रातिपदिक: kṛtti + vāsa)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुष (kṛttau vāsaḥ = one whose garment is skin)
itithus
iti:
Sambandha (Quotation marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formउद्धरणार्थक-अव्यय
devasyaof the deity
devasya:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
nāmaas the name
nāma:
Visheshaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeNoun
Rootnāman (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; नामनिर्देशे
proktamwas declared
proktam:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√vac (वच् धातु) + pra + ta (क्त)
Formकृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि (was declared)
tadāthen
tadā:
Sambandha (Temporal link/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय
ambikeO Ambikā
ambike:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootambikā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन

Śiva (addressing Pārvatī)

Tirtha: Prabhāsa Kṣetra (Somnātha)

Type: kshetra

Listener: Ambikā

Scene: The fifth cycle: Brahmā as Surajyeṣṭha; Śiva at Prabhāsa is hailed as Kṛttivāsa—an austere lord, hide-clad, ash-smeared, with matted locks, standing beside the Somnātha liṅga as waves crash in the distance.

Ś
Śiva
P
Pārvatī (Ambikā)
B
Brahmā (Surajyeṣṭha)
K
Kṛttivāsa
S
Somanātha

FAQs

Śiva’s ascetic epithet points to renunciation and inner detachment as a path to purity and power.

Prabhāsa-kṣetra, where the Lord is praised as Kṛttivāsa in this enumerated cycle.

None explicitly; it is a doctrinal listing of names tied to the kṣetra.