Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 16

निवासाय प्रभोऽस्माकं स्थानं किंचित्समादिश । अहं श्रेष्ठो ह्यहं श्रेष्ठ इत्येवं ते परस्परम् । जल्पंतः सर्वतो देव पर्यटंति यथेच्छया

nivāsāya prabho'smākaṃ sthānaṃ kiṃcitsamādiśa | ahaṃ śreṣṭho hyahaṃ śreṣṭha ityevaṃ te parasparam | jalpaṃtaḥ sarvato deva paryaṭaṃti yathecchayā

“Wahai Prabhu, tetapkanlah bagi kami suatu tempat untuk berdiam.” Demikian mereka saling berbantah—“Akulah yang utama, sungguh akulah yang utama!”—dan, wahai Dewa, sambil bercakap demikian mereka mengembara ke segala arah sesuka hati.

nivāsāyafor dwelling
nivāsāya:
Sampradana (Purpose/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootnivāsa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (4th/Dative), एकवचन; प्रयोजनार्थे (for residence)
prabhoO Lord
prabho:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootprabhu (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन
asmākamof us/our
asmākam:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; सर्वनाम
sthānama place
sthānam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootsthāna (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
kiṃcitsome (small)
kiṃcit:
Karma (Object-Qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootkiṃcid (सर्वनाम/अव्ययवत्)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; अनिश्चितपरिमाणवाचक (some/a little); विशेषण स्थानम् इत्यस्य
samādiśaassign/command
samādiśa:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootsam + ā + diś (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष (2nd), एकवचन; परस्मैपद
ahamI
aham:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
śreṣṭhaḥthe best
śreṣṭhaḥ:
Karta (Subject-Complement/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootśreṣṭha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विधेय-विशेषण (predicative adjective)
hiindeed
hi:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formअव्यय; हेत्वर्थ/निश्चयार्थ (indeed/for)
ahamI
aham:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति, एकवचन
śreṣṭhaḥ(am) the best
śreṣṭhaḥ:
Karta (Subject-Complement/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootśreṣṭha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विधेय-विशेषण
itithus
iti:
Sambandha (Quotation marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formउद्धरण/वाक्यसमाप्त्यर्थक-अव्यय (quotative)
evamin this way
evam:
Sambandha (Manner/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootevam (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (in this manner)
tethey
te:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सर्वनाम—देवाः
parasparammutually/with one another
parasparam:
Sambandha (Reciprocal/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootparaspara (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाववत् अव्यय-प्रयोगः; परस्परम् = mutually (adverb)
jalpantaḥtalking/arguing
jalpantaḥ:
Karta (Subject-Qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeVerb
Rootjalp (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान-कृदन्त (present active participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण ते इत्यस्य
sarvataḥeverywhere/on all sides
sarvataḥ:
Adhikarana (Direction/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootsarvatas (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय; देशवाचक (from everywhere/on all sides)
devaO Deva (O Lord)
deva:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन
paryaṭantiwander/roam about
paryaṭanti:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootpari + aṭ (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
yathā-icchayāas they wish/at will
yathā-icchayā:
Sambandha (Manner/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootyathā (अव्यय) + icchā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; अव्ययीभाव-समास; प्रकारे (according to desire/at will)

Devāḥ (continuing address to Śiva)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (implicit causal tīrtha)

Type: kshetra

Scene: Devas plead for a dwelling-place, then quarrel—each claiming superiority—spreading out in restless motion across the heavens.

D
Devāḥ
Ś
Śiva (Prabhu/Deva)

FAQs

When pride and rivalry arise, only divine guidance restores order; hence the devas appeal to Śiva.

The narrative context remains Prabhāsakṣetra Māhātmya, centered on Śiva’s authority at Prabhāsa.

None; the verse depicts the devas’ plea for a designated abode and their ensuing quarrel.