Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 6

अथ लोपं समापन्नः प्रासादः शांकरः स्थितः । कालेन महता देवि पांसुभिर्मारुतोद्भवैः

atha lopaṃ samāpannaḥ prāsādaḥ śāṃkaraḥ sthitaḥ | kālena mahatā devi pāṃsubhirmārutodbhavaiḥ

Kemudian, wahai Dewi, setelah masa yang amat panjang berlalu, bangunan suci Śaṅkara itu runtuh menjadi puing, tertutup dan sesak oleh debu yang terangkat oleh hembusan angin.

अथthen; now
अथ:
Sambandha (Discourse connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रमसूचक/आरम्भसूचक (sequence/transition particle)
लोपम्decay; disappearance
लोपम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootलोप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
समापन्नःhaving reached; fallen into
समापन्नः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसम्-आप् (धातु) + अपन्न (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त/क्तवत्-प्रत्ययार्थ); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; विशेषण
प्रासादःpalace; temple-building
प्रासादः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रासाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
शांकरःof Śaṅkara; Śaiva
शांकरः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootशांकर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (शङ्कर-सम्बन्धी)
स्थितःstood; remained
स्थितः:
Kriya (Predicative state/क्रिया-भाव)
TypeAdjective
Rootस्था (धातु) + स्थित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण/विधेय
कालेनby time; with time
कालेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन
महताgreat; long
महता:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (कालेन सह)
देविO goddess
देवि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
पांसुभिःby dust; with dust
पांसुभिः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपांसु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति (Instrumental), बहुवचन
मारुतोद्भवैःwind-raised; born of the wind
मारुतोद्भवैः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमारुत + उद्भव (प्रातिपदिकौ)
Formतत्पुरुष-समास (मारुतात् उद्भवाः = wind-born); पुंलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (पांसुभिः)

Narrator addressing Devī (listener implied by 'devi')

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (Śaṅkara-prāsāda)

Type: kshetra

Listener: Devī (Pārvatī)

Scene: A once-glorious Śaiva prāsāda stands half-buried; wind-driven dust piles against pillars, lamps extinguished, carvings obscured—time’s quiet devastation in a coastal landscape.

D
Devī
Ś
Śaṅkara (Śiva)
Ś
Śiva-prāsāda (temple)

FAQs

Even sacred structures can be veiled by time, yet their sanctity remains; dharma calls for remembrance and renewal of holy places.

Prabhāsakṣetra, with emphasis on a Śaiva shrine whose greatness persists despite physical decline.

Implicitly, the verse sets up the need for cleaning/uncovering and renewed worship of a neglected Śiva shrine.