Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 3
Devanagari script
गोप्य ऊचुः । धन्यः स दैत्यप्रवरो मयो येन कृतं सरः । यस्मिंस्त्वं देवतैः सार्द्धं समेष्यसि जगत्पते
Transliteration
gopya ūcuḥ | dhanyaḥ sa daityapravaro mayo yena kṛtaṃ saraḥ | yasmiṃstvaṃ devataiḥ sārddhaṃ sameṣyasi jagatpate
Translation
Para gopī berkata: Berbahagialah Māyā, yang utama di antara para Dānava, yang telah membuat telaga ini—di tempat inilah Engkau, wahai Jagatpati, akan berhimpun bersama para dewa.
Word by Word
गोप्यःthe gopīs
गोप्यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगोपी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन
ऊचुःsaid
ऊचुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
धन्यःblessed, fortunate
धन्यः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootधन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
दैत्यप्रवरःthe foremost of the daityas
दैत्यप्रवरः:
Samānādhikaraṇa (Apposition/समानााधिकरण)
TypeNoun
Rootदैत्य + प्रवर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (दैत्यानां प्रवरः)
मयःMaya (the daitya)
मयः:
Samānādhikaraṇa (Apposition/समानााधिकरण)
TypeNoun
Rootमय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; (मय-दानवः)
येनby whom
येन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन; सम्बन्ध/हेतु-प्रयोग
कृतम्made, constructed
कृतम्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) + क्त (कृदन्त-प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त-प्रत्यय), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि-प्रयोग (made)
सरःa lake
सरः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसरस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
यस्मिन्in which
यस्मिन्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तम-पुरुष-सर्वनाम, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
देवतैःwith the deities
देवतैः:
Sahakari (Association/सह)
TypeNoun
Rootदेवता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
सार्द्धम्together with
सार्द्धम्:
Sahakari (Association/सह)
TypeIndeclinable
Rootसार्द्धम् (अव्यय)
Formअव्यय; सहार्थक-निपात (with/together)
समेष्यसिyou will come/assemble
समेष्यसि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + इ (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), मध्यम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
जगत्पतेO Lord of the world
जगत्पते:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootजगत् + पति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (जगतः पतिः)
Speaker
Gopīs
Characters & Entities
G
GopīsM
Maya (Daitya)K
Kṛṣṇa (Jagatpati)D
DevatāsFAQs
A tīrtha becomes supremely sanctifying when it is connected to Bhagavān’s presence and the divine assembly of gods.
Maya-saras, the lake attributed to the Daitya Maya, within the Dvārakā Māhātmya.
No direct prescription is stated; the verse praises the tīrtha’s sanctity as a meeting-place of Kṛṣṇa and the devatās.