Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 64

Devanagari script

यस्तत्र ब्राह्मणेंद्राणां संप्रयच्छति भोजनम् । पितरस्तस्य तृप्यंति यावत्कल्पशतत्रयम्

Transliteration

yastatra brāhmaṇeṃdrāṇāṃ saṃprayacchati bhojanam | pitarastasya tṛpyaṃti yāvatkalpaśatatrayam

Translation

Siapa pun yang di sana mempersembahkan makanan kepada para brāhmaṇa utama, para leluhurnya (pitṛ) akan puas selama tiga ratus kalpa.

Word by Word

• यः: who
• यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; relative pronoun nominative singular masculine

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (adverb of place)

• ब्राह्मणेन्द्राणाम्: of the foremost Brahmins
• ब्राह्मणेन्द्राणाम्: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: ब्राह्मण (प्रातिपदिक) + इन्द्र (प्रातिपदिक)
• Form: समासः (तत्पुरुषः; ‘ब्राह्मणानाम् इन्द्राः’), पुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन; genitive plural masculine

• संप्रयच्छति: gives, offers
• संप्रयच्छति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम्+प्र+√यम् (धातु)
• Form: लट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• भोजनम्: food, meal
• भोजनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: भोजन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; accusative singular neuter

• पितरः: the ancestors
• पितरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पितृ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; nominative plural masculine

• तस्य: of him
• तस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसक, षष्ठी, एकवचन; genitive singular

• तृप्यन्ति: are satisfied
• तृप्यन्ति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √तृप् (धातु)
• Form: लट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद

• यावत्: until, for as long as
• यावत्: Kala-adhikarana (Temporal limit/कालाधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: यावत् (अव्यय)
• Form: परिमाण/अवधि-वाचक-अव्यय (until/as long as)

• कल्प-शत-त्रयम्: three hundred kalpas
• कल्प-शत-त्रयम्: Kala-adhikarana (Duration/कालाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: कल्प (प्रातिपदिक) + शत (प्रातिपदिक) + त्रय (प्रातिपदिक)
• Form: समासः (द्विगु; ‘त्रीणि शतानि कल्पानाम्’), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; accusative singular neuter (measure of duration)

Speaker

Skanda (deduced from Māhātmya narrative style within Skanda Purāṇa)

Characters & Entities

• Brāhmaṇas
• Pitṛs (ancestors)
• Kalpa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Charity at a sacred place extends beyond the giver, benefiting one’s lineage and ancestors.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The tīrtha in the Gaṅgā–Yamunā sacred region associated with Śūdrakeśvara.

What ritualistic prescription is mentioned?

Offering bhojana (food) to worthy brāhmaṇas at the tīrtha as a dhārmic act.