Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 79
Devanagari script
मत्वा कालक्षमं कार्यं कालनेमिर्महासुरः । आश्रित्य मानवीं मायां वितत्य च महावपुः
Transliteration
matvā kālakṣamaṃ kāryaṃ kālanemirmahāsuraḥ | āśritya mānavīṃ māyāṃ vitatya ca mahāvapuḥ
Translation
Menganggap saat itu tepat untuk bertindak, Asura agung Kālanemi berlindung pada māyā menyerupai manusia dan membentangkan wujud raksasanya.
Word by Word
मत्वाhaving considered
मत्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootमन् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund) — 'having thought/considered'
कालक्षमम्timely
कालक्षमम्:
Karma (Object-qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootकालक्षम (प्रातिपदिक: काल + क्षम)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन — 'suitable for the time' (qualifying कार्यम्)
कार्यम्task
कार्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकार्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन — 'task/thing to be done'
कालनेमिःKālanemi
कालनेमिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकालनेमि (प्रातिपदिक: काल + नेमि)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — proper name 'Kālanemi'
महासुरःgreat demon
महासुरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहासुर (प्रातिपदिक: महा + असुर)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — 'great asura' (apposition to Kālanemi)
आश्रित्यhaving resorted to
आश्रित्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootआ-श्रि (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund) — 'having resorted to/taken refuge in'
मानवीम्human
मानवीम्:
Karma (Object-qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootमानवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन — 'human' (qualifying मायाम्)
मायाम्magic/illusion
मायाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमाया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन — 'illusion/magic'
वितत्यhaving expanded
वितत्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootवि-तन् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund) — 'having spread/expanded'
चand
च:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक निपात (conjunction)
महावपुःa huge form
महावपुः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहावपुस् (प्रातिपदिक: महा + वपुस्)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन — 'great body/form' (object of implied 'assumed/created')
Speaker
Sūta (narrator)
Visual Art Cues
Scene: Kālanemi, sensing the opportune moment, assumes a human-like guise that rapidly expands into a colossal, terrifying body; the transformation dominates the battlefield horizon.
Characters & Entities
K
KālanemiFAQs
Māyā can manipulate appearances; discernment is necessary to remain aligned with dharma amid deception.
No tīrtha is referenced in this verse.
None.