पवित्रत्वं लभन्त्येते पौरुषेण विना नृणाम् । सामर्थ्यान्निश्चयाद्धैर्यात्सिध्यन्ति पुरुषा नृप
pavitratvaṃ labhantyete pauruṣeṇa vinā nṛṇām | sāmarthyānniścayāddhairyātsidhyanti puruṣā nṛpa
Kesucian ini tidak diperoleh tanpa upaya manusia. Dengan kemampuan, tekad yang teguh, dan keberanian yang mantap, wahai raja, manusia mencapai keberhasilan.
Mārkaṇḍeya
Listener: A king (nṛpa)
Scene: A king receiving counsel: a calm rishi instructs that purity is won by human striving—resolve and courage—rather than passivity.
Even at powerful tīrthas, purification matures through personal effort—steadfast resolve and disciplined courage.
The teaching continues within the Brahmāvarta tīrtha context, emphasizing the pilgrim’s inner preparation.
No specific rite; it prescribes inner qualifications: capability, determination, and courage.