Rig Veda 3.26.3: Mandala 3, Sukta 26, Mantra 3

Sukta 3.26

Rishi: Kuśika / Viśvāmitra lineage

Devata: Agni Vaiśvānara

Chandas: Jagatī (likely; requires metrical verification)

Samhita Patha (Devanagari)

अश्वो न क्रन्दञ्जनिभिः समिध्यते वैश्वानरः कुशिकेभिर्युगेयुगे । स नो अग्निः सुवीर्यं स्वश्व्यं दधातु रत्नममृतेषु जागृविः ॥

Transliteration

aśvó na krándan jánibhiḥ sám idhyate vaiśvānaráḥ kuśikébhir yugé-yuge | sá no agníḥ su-vī́ryaṁ sv-aśvyáṁ dádhātu rátnam amṛ́teṣu jā́gṛviḥ ||

Translation

Bagaikan kuda yang meringkik, Vaiśvānara dinyalakan oleh kelahiran-kelahiran, dari zaman ke zaman, oleh kaum Kuśika. Semoga Agni itu—yang berjaga di antara para amṛta—menempatkan dalam diri kami harta: daya kepahlawanan yang mulia dan penguasaan yang benar atas tenaga-hayat yang membawa kami maju.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अश्वः: a horse
• अश्वः: Kartā
• Type: Noun
• Root: अश्व (प्रातिपदिक)

• न: like, as
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न

• क्रन्दन्: neighing, crying out
• क्रन्दन्: Kartā (अश्वः के विशेषणरूपेण)
• Type: Verb (participle)
• Root: क्रन्द्

• जनिभिः: with births; with begettings (i.e., by successive generations/productions)
• जनिभिः: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: जनि (प्रातिपदिक; ‘जन्म/उत्पत्ति’)

• समिध्यते: is kindled, is enkindled
• समिध्यते: — (मुख्य क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम्-इध्

• वैश्वानरः: Vaiśvānara (Agni as ‘belonging to all men’)
• वैश्वानरः: Kartā
• Type: Noun
• Root: वैश्वानर (प्रातिपदिक)

• कुशिकेभिः: by/with the Kuśikas
• कुशिकेभिः: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: कुशिक (प्रातिपदिक; जन/गोत्रनाम)

• युगेयुगे: in every age; from yoke to yoke (each generation)
• युगेयुगे: Adhikaraṇa
• Type: Noun (reduplicated compound)
• Root: युग (प्रातिपदिक)

• सः: he
• सः: Kartā (दधातु इत्यस्य)
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम)

• नः: to us; for us
• नः: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम)

• अग्निः: Agni
• अग्निः: Kartā
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• सुवीर्यम्: good heroism; excellent manly power
• सुवीर्यम्: Karma
• Type: Noun
• Root: सु-वीर्य (प्रातिपदिक)

• स्वश्व्यम्: good horses; good horsemanship/possession of fine steeds
• स्वश्व्यम्: Karma
• Type: Noun/Adjective (substantivized)
• Root: सु- अश्व्य / स्व-अश्व्य (प्रातिपदिक)

• दधातु: may he place; may he bestow
• दधातु: — (मुख्य क्रिया)
• Type: Verb
• Root: धा

• रत्नम्: treasure, precious gift
• रत्नम्: Karma
• Type: Noun
• Root: रत्न (प्रातिपदिक)

• अमृतेषु: among the immortals; in the immortal (realms/beings)
• अमृतेषु: Adhikaraṇa
• Type: Noun/Adjective
• Root: अमृत (प्रातिपदिक)

• जागृविः: wakeful, vigilant
• जागृविः: Kartā (अग्नेः विशेषणम्)
• Type: Adjective (perfect participial formation)
• Root: जागृ (√जागृ ‘to be awake’)