Rig Veda 1.96.4 — Mandala 1, Sukta 96, Mantra 4
Sukta 1.96
Rishi: Parāśara Śāktya
Devata: Agni (as Mātariśvan)
Chandas: Triṣṭubh
Samhita Patha (Devanagari)
स मातरिश्वा पुरुवारपुष्टिर्विदद्गातुं तनयाय स्वर्वित् । विशां गोपा जनिता रोदस्योर्देवा अग्निं धारयन्द्रविणोदाम् ॥
Transliteration
sá mātáriśvā puruvā́ra-puṣṭir vídad gātúṃ tánayāya svàr-vit | viśā́ṃ gopā́ janitā́ ródasyoḥ devā́ agníṃ dhārayann dráviṇo-dām ||
Translation
Dialah Mātariśvan, kaya akan banyak anugerah; ia menemukan jalan bagi keturunan dan mengetahui dunia yang bercahaya (svar). Penjaga umat, pembangkit Langit dan Bumi di dalam diri kita; para dewa menegakkan Agni, sang pemberi kelimpahan keberadaan.
Word by Word
सःhe (that one)
सः:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
मातरिश्वाMātariśvan (the divine bringer of fire)
मातरिश्वा:
Kartā (सः इत्यस्य विशेषण/अप्पोज़िशन)
TypeNoun (proper)
Rootमातरिश्वन् (प्रातिपदिक; अग्नि/वायु-देवता-नाम)
पुरुवारपुष्टिःhaving abundant/varied nourishment (richly prospering)
पुरुवारपुष्टिः:
Kartā (सः/मातरिश्वा इत्यस्य विशेषणम्)
TypeNoun/Adjective
Rootपुरुवार-पुष्टि (समास-प्रातिपदिक; बहुव्रीहि/कर्मधारय-भावः)
विदत्found, discovered
विदत्:
(मुख्य) क्रिया
TypeVerb
Root√विद् (विदँ ज्ञाने) / वैदिक-रूप: विदत् = अविन्दत्
गातुम्a path, passage
गातुम्:
Karma
TypeNoun
Rootगातु (प्रातिपदिक; √गा/√गम्-सम्बद्धः ‘मार्ग/गमन’)
तनयायfor the offspring/son
तनयाय:
Sampradāna
TypeNoun
Rootतनय (प्रातिपदिक)
स्वर्वित्finder of heaven/light
स्वर्वित्:
Kartā (सः/मातरिश्वा इत्यस्य विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootस्वर्-वित् (समास-प्रातिपदिक; √विद् ‘to find/obtain’)
विशाम्of the clans/peoples
विशाम्:
Adhikaraṇa/सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootविश् (प्रातिपदिक)
गोपाःprotector (guardian)
गोपाः:
Kartā (सः/अग्निः इत्यस्य विशेषणम्)
TypeNoun
Rootगोपा (प्रातिपदिक; गो + पा ‘protector’)
जनिताbegetter, producer
जनिता:
Kartā (विशेषण-रूपेण)
TypeNoun
Rootजनितृ (प्रातिपदिक; √जन् ‘to beget’)
रोदस्योःof the two worlds (heaven and earth)
रोदस्योः:
Adhikaraṇa/सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootरोदसी (द्विवचन-प्रातिपदिक; ‘द्यावापृथिवी’)
देवाःthe gods
देवाः:
Kartā
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
अग्निम्Agni (fire)
अग्निम्:
Karma
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
धारयन्bearing, upholding
धारयन्:
Kartā-विशेषणम् (देवाः) / सहायक-क्रिया
TypeVerb (participle)
Root√धृ (धृञ् धारणे)
द्रविणोदाम्the giver of wealth
द्रविणोदाम्:
Karma-विशेषणम्
TypeNoun/Adjective
Rootद्रविणोदा (समास-प्रातिपदिक; द्रविण ‘wealth’ + √दा ‘to give’)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.