Shloka 18
च्यवन-यज्ञे अश्विनोः सोमग्रहण-विवादः
Cyavana’s Sacrifice and the Aśvins’ Soma Dispute
Devanagari script
त॑ स्तम्भयित्वा च्यवनो जुहुवे मन्त्रतो5नलम् । कृत्यार्थी सुमहातेजा देवं हिंसितुमुद्यत:,इस प्रकार उनकी भुजा स्तंभित करके महातेजस्वी च्यवन ऋषिने मन्त्रोच्चारणपूर्वक अग्निमें आहुति दी। वे देवराज इन्द्रको मार डालनेके लिये उद्यत होकर कृत्या उत्पन्न करना चाहते थे
Transliteration
tān stambhayitvā cyavano juhuve mantrato 'nalam | kṛtyārthī sumahātejā devaṃ hiṃsitum udyataḥ ||
Translation
Setelah melumpuhkan mereka, resi Cyavana yang berteja besar menuangkan persembahan ke dalam api sesuai mantra-mantra yang ditetapkan. Dengan hasrat menunaikan upacara kṛtyā, ia bersiap mencelakai dewa (Indra).
Word by Word
तत्that (act/thing)
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Accusative, Singular
स्तम्भयित्वाhaving immobilized/stopped
स्तम्भयित्वा:
Karana
TypeVerb
Rootस्तम्भ्
Formक्त्वा (absolutive/gerund)
च्यवनःCyavana (sage)
च्यवनः:
Karta
TypeNoun
Rootच्यवन
FormMasculine, Nominative, Singular
जुहुवेoffered (as oblation)
जुहुवे:
Karta
TypeVerb
Rootहु
FormPerfect (Liṭ), Third, Singular, Parasmaipada
मन्त्रतःwith/through mantras
मन्त्रतः:
Karana
TypeNoun
Rootमन्त्र
FormMasculine, Ablative, Singular, Adverbial (by means of/according to mantra)
अनलम्fire (Agni)
अनलम्:
Karma
TypeNoun
Rootअनल
FormMasculine, Accusative, Singular
कृत्यार्थीdesiring to produce a kṛtyā (magical rite/fiend)
कृत्यार्थी:
Karta
TypeAdjective
Rootकृत्य + अर्थिन्
FormMasculine, Nominative, Singular
सुमहातेजाःof very great splendor
सुमहातेजाः:
Karta
TypeAdjective
Rootसु + महा + तेजस्
FormMasculine, Nominative, Singular
देवम्the god (Indra)
देवम्:
Karma
TypeNoun
Rootदेव
FormMasculine, Accusative, Singular
हिंसितुम्to harm/kill
हिंसितुम्:
Karma
TypeVerb
Rootहिंस्
Formतुमुन् (infinitive)
उद्यतःready/intent
उद्यतः:
Karta
TypeAdjective
Rootउद् + यत
FormMasculine, Nominative, Singular, क्त (past passive participle) with present sense: 'ready/intent'
Speaker
लोगश उवाच
Characters & Entities
C
CyavanaA
Agni (fire)I
Indra (implied as devarāja)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes