Varaha Purana 160.74: Adhyaya 160, Shloka 74

The Prescribed Emergence and Procedure of the Mathurā Circumambulation

Parikramā

Devanagari script

ब्रह्मघ्नश्च सुरापश्च चौराऽ भङ्गव्रताश्च ये ॥ अगम्यागमने शीलाः क्षेत्रदारापहारकाः ॥

Recitation with translationVaraha Purana 160.74

Transliteration

brahmaghnaś ca surāpaś ca caurā bhagnavratāś ca ye || agamyāgamane śīlāḥ kṣetradārāpahārakāḥ ||

Translation

ब्राह्मण मारने वाले, शराब पीने वाले, चोर, जिन्होंने व्रत तोड़ा है। गलत औरतों के साथ चले वाले, और जो खेत और औरतें चुराए।

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• ब्रह्म-घ्नः: a slayer of a Brahmin
• ब्रह्म-घ्नः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक) + घ्न (हन् धातु-निष्पन्न प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन (समूहवाचक/जातिवाचक); समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (ब्रह्मणः घ्नः)

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयार्थक-निपात (conjunction)

• सुरा-पः: a drinker of liquor
• सुरा-पः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सुरा (प्रातिपदिक) + प (पा धातु-निष्पन्न प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन (जातिवाचक); समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (सुरायाः पः)

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयार्थक-निपात

• चौराः: thieves
• चौराः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: चौर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन

• भङ्ग-व्रताः: breakers of vows
• भङ्ग-व्रताः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भङ्ग (प्रातिपदिक) + व्रत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; समासः कर्मधारय/तत्पुरुष-प्रायः: ‘भङ्गं कृतं व्रतं येषाम्/भङ्गं व्रतं येषाम्’ (व्रतभङ्गिनः)

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयार्थक-निपात

• ये: who (those who)
• ये: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; सम्बन्धक-सर्वनाम (relative pronoun)

• अगम्य-आगमने: in forbidden approaches/relations
• अगम्य-आगमने: Adhikaraṇa (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: अगम्य (गम् धातु, यत्-प्रत्यय; कृदन्त/प्रातिपदिक) + आगमन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), द्विवचन; समासः कर्मधारयः (अगम्ये आगमने)

• शीलाः: habitual, of the nature (of)
• शीलाः: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शील (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; ‘स्वभावयुक्ताः’

• क्षेत्र-दार-अपहारकाः: stealers of fields and wives
• क्षेत्र-दार-अपहारकाः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: क्षेत्र (प्रातिपदिक) + दार (प्रातिपदिक) + अपहारक (हृ धातु, ण्वुल्/अक-प्रत्यय; प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; समासः इतरेतर-द्वन्द्वः (क्षेत्रं च दाराः च) + तत्पुरुषः (तयोः अपहारकाः)

Speaker

Varāha (default attribution; speaker not explicit in fragment)

Tags

• Classical Literature
• Dharma-śāstra Interface
• Purāṇic Ethics
• Pilgrimage Literature

FAQs

What is the historical significance of this verse?

It mirrors dharma-ethical lists found across Sanskrit literature, showing how pilgrimage texts incorporate social-legal categories of wrongdoing.

Which geographic location is identified?

No location appears in this verse; it functions as part of a broader Mathurā pilgrimage merit discourse.

What is the primary ethical instruction?

It names socially recognized transgressions to frame the subsequent claim of purification through sacred travel and encounter.