Atharva Veda 7.81.2: Kanda 7, Anuvaka 9, Sukta 81, Mantra 2

Sukta 81

Sanskrit (Devanagari)

नवो॑नवो भवसि॒ जाय॑मा॒नोऽह्नां॑ के॒तुरु॒षसा॑मे॒ष्यग्र॑म्। भा॒गं दे॒वेभ्यो॒ वि द॑धास्या॒यन् प्र च॑न्द्रमस्तिरसे दी॒र्घमायुः॑

Recitation with translationAtharva Veda 7.81.2

IAST Transliteration

návo-navo bhavasi jā́yamāno 'hnā́ṃ ketúr uṣásām eṣy ágram | bhāgáṃ devébhyo ví dadhāsy ā́yan prá candramas tirase dīrghám ā́yuḥ ||

English Translation (Griffith/Whitney)

Ever new thou becomest, being born; of days a signal, of dawns thou goest in the forefront. As thou movest, thou duly dealest out the gods their portion: O Moon, stretch forth for us long life.

Translation

चाँद, तुम हर बार नया बन के आते हो। दिन का चमकता हुआ निशानी हो, सुबह के पहले आते हो। भगवान के लिए हिस्सा बांटते हुए चलते हो। चाँद, हमारे लिए लंबी उम्र दो।

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• नवः-नवः: ever new, again and again new
• नवः-नवः: विशेषणम् (कर्तृ-पदस्य)
• Type: Adjective
• Root: नव (प्रातिपदिक)

• भवसि: you become / you are
• भवसि: (अकर्मक) कर्तृ-क्रिया
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)

• जायमानः: being born, coming into birth
• जायमानः: कर्तृ (भवसि इत्यस्य) / विशेषणम्
• Type: Participle
• Root: जन् (धातु) + शानच्

• अह्नाम्: of the days
• अह्नाम्: सम्बन्ध (षष्ठी) — ‘of days’
• Type: Noun
• Root: अहन् (प्रातिपदिक)

• केतुः: banner; sign; luminous mark
• केतुः: कर्तृ/विशेष्य (भवसि इत्यस्य)
• Type: Noun
• Root: केतु (प्रातिपदिक)

• उषसाम्: of the dawns
• उषसाम्: सम्बन्ध (षष्ठी) — ‘of the dawns’
• Type: Noun
• Root: उषस् (प्रातिपदिक)

• एषि: you go, you move
• एषि: कर्तृ-क्रिया
• Type: Verb
• Root: इ (धातु)

• अग्रम्: the foremost point; the front; the first
• अग्रम्: कर्म (गत्यर्थक-क्रियायाः)
• Type: Noun
• Root: अग्र (प्रातिपदिक)

• भागम्: a share, portion
• भागम्: कर्म (वि दधासि इत्यस्य)
• Type: Noun
• Root: भाग (प्रातिपदिक)

• देवेभ्यः: to/for the gods
• देवेभ्यः: सम्प्रदान (दाने/वितरणे)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• वि: apart; asunder; distributively
• वि: क्रियाविशेषणम् (दधासि इत्यस्य) — ‘apart, distributively’
• Type: Indeclinable
• Root: वि (उपसर्ग/अव्यय)

• दधासि: you place; you allot; you distribute
• दधासि: कर्तृ-क्रिया (कर्म: भागम्)
• Type: Verb
• Root: धा (धातु)

• आयन्: going, as you go
• आयन्: कर्तृ (दधासि/एषि इत्यादीनां) / क्रियाविशेषणम्
• Type: Participle
• Root: इ (धातु) + शतृ

• प्र: forth; forward
• प्र: क्रियाविशेषणम् (स्तिरसे इत्यस्य) — ‘forth, forward’
• Type: Indeclinable
• Root: प्र (उपसर्ग/अव्यय)

• चन्द्रम्: bright, shining
• चन्द्रम्: कर्म (स्तिरसे इत्यस्य)
• Type: Adjective
• Root: चन्द्र (प्रातिपदिक)

• स्तिरसे: you spread out; you extend
• स्तिरसे: कर्तृ-क्रिया
• Type: Verb
• Root: स्तॄ/स्तृ (धातु; ‘to spread/extend/lay out’)

• दीर्घम्: long
• दीर्घम्: विशेषणम् (कर्म-पदस्य)
• Type: Adjective
• Root: दीर्घ (प्रातिपदिक)

• आयुः: life; lifespan
• आयुः: कर्म (स्तिरसे इत्यस्य)
• Type: Noun
• Root: आयुस् (प्रातिपदिक)

Attribution

Rishi: Atharvanic tradition (not specified in input)

Devata: Candra (Moon)

Chandas: Triṣṭubh/Jagatī-like cadence (probable; requires metrical verification)

Mantra Rasa

Primary: shanta

Secondary: adbhuta