Arthashastra 3.13.32: Dharmasthiya, Adhyaya 13, Sutra 32

Devanagari script

निष्पतितप्रेतव्यसनिनामाधाता मूल्यं भजेत ॥ कZ_०३.१३.०८ ॥

Transliteration

niṣpatita-pretavyasaninām ādhātā mūlyaṃ bhajeta

Translation

अगर गवाह नहीं है, तो जहाँ काम हुआ वहाँ जाके चेक करो। वहाँ के लोगों से पूछो, जगह देखो, पता लगाओ।

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• निष्पतित: having run away; having absconded
• Type: Participle (Verbal adjective)
• Root: निष्+पत्
• Form: कृदन्त; भूतकृदन्त (क्त); प्रथमा/द्वितीया एकवचनम् नपुंसकलिङ्गम् (विशेषणरूपेण)

• प्रेत: departed; gone away (i.e., absconded)
• Type: Noun (used adjectivally)
• Root: प्रि/प्रे (प्रि-गतौ) → प्रेत (क्त)
• Form: प्रातिपदिक; प्रथमा/द्वितीया एकवचनम् नपुंसकलिङ्गम् (समासाङ्गत्वेन)

• व्यसनिनाम्: of the addicted/vicious persons
• Type: Noun
• Root: व्यसनिन् (व्यसन + इन्)
• Form: षष्ठी बहुवचनम् पुंलिङ्गम् (व्यसनिन्-शब्दः)

• आधाता: the depositor; the one who placed (it) in deposit
• Type: Noun (agent noun)
• Root: आ+धा
• Form: कर्तृवाचक-प्रातिपदिक; प्रथमा एकवचनम् पुंलिङ्गम्

• मूल्यम्: the value; the price
• Type: Noun
• Root: मूल्य
• Form: द्वितीया एकवचनम् नपुंसकलिङ्गम्

• भजेत: should allot; should award/distribute
• Type: Verb
• Root: भज्
• Form: लोट्/विधिलिङ् (आज्ञार्थ/विध्यर्थ); परस्मैपदम्; प्रथमपुरुषः एकवचनम्

Entities Mentioned

• ādhātā (pledge-holder)
• vyasanin (addicted person)

More Details

FAQs

What policy logic is reflected in awarding value to the pledge-holder in these cases?

It allocates loss from non-performance (flight, death, incapacity due to vice) by compensating the creditor/pledge-holder, stabilizing credit markets and discouraging strategic default.