Adhyaya 49: The Padmanābha Dvādaśī Observance, with the Eulogy of Lamp-Offering Merit
Padmanābha-dvādaśī-vrataḥ (Dīpa-dāna-māhātmya-sahitaḥ)
Ritual-Manual and Ethical-Discourse (Bhakti-based ritual merit across social strata)
Durvasas ne Ashvayuja shukla dwadashi ke liye ek vrata bataya jisme Padmanabha ki puja karni hai. Isme ek kund aur sona ki murti sthap karke subah brahman ko deni hai. Iski taakat dikhane ke liye ek kahani hai. Raja Bhadrashva ne Agastya ko saat raat tak apne yahan rakha. Rani Kantimati ki chamak dekhkar uski sauteli raniyan use bahut izzat deti thin. Agastya ne Prahlad aur Dhruva jaise logon ki tareef ki. Phir bataya ki yeh chamak kisi aur ke diya jalane se milti hai. Har yug mein chhota sa bhakti ka kaam bhi insaan ko aage le jata hai.
Speakers
Key Concepts
Shlokas in Adhyaya 49
Verse 1
दुर्वासा उवाच । तद्वदाश्वयुजे मासि द्वादशीं शुक्लपक्षतः । संकल्प्याभ्यर्चयेद् देवं पद्मनाभं सनातनम् ॥ ४९.१ ॥
Durvasa ne kaha, Ashwayuja mahine mein sukhla paksh ki dwadashi ko vrat rakhna. Pehle sankalp lo, phir Padmanabh bhagwan ki puja karo. Woh sanatan hai, hamesha se hai.
Verse 2
पद्मनाभाय पादौ तु कटिं वै पद्मयोनये । उदरं सर्वदेवाय पुष्कराक्षाय वै उरः । अव्ययाय तथा पाणिं प्राग्वदस्त्राणि पूजयेत् ॥ ४९.२ ॥
Puja ke time body ke hisaab se bhagwan ko yaad karna hai. Pair Padmanabh ke liye, kamar Padmayoni ke liye, pet Sarvadeva ke liye, aur seena Pushkaraksha ke liye. Haath Avyaya ke liye rakho. Pehle bataye gaye mantra bhi padhne hain.
Verse 3
प्रभवाय शिरः पूज्य प्राग्वदग्रे घटं न्यसेत् । तस्मिन् सौवर्णकं देवं पद्मनाभं तु विन्यसेत् ॥ ४९.३ ॥
Pehle sar ko bhagwan ke liye samarpit karo. Uske baad aage ek paani ka kalash rakh do. Us kalash mein sone jaisa Padmanabh bhagwan ko bitha do.
Verse 4
तमेव देवं सम्पूज्य गन्धपुष्पादिभिः क्रमात् । प्रभातायां तु शर्वर्यां ब्राह्मणाय निवेदयेत् । एवं कॄते तु यत् पुण्यं तन्निबोध महामुने ॥ ४९.४ ॥
Ab us bhagwan ki puja karo itar aur phool se. Subah hone par ek brahman ko bhog lagao. Aisa karne se jo punya milta hai, suno bade rishi.
Verse 5
आसीत्कृतयुगे राजा भद्राश्वो नाम वीर्यवान् । यस्य नाम्नाऽभवद्वर्षं भद्राश्वं नाम नामतः ॥ ४९.५ ॥
Kritayug mein ek bada taakatwala raja tha. Uska naam Bhadrashva tha. Us raja ke naam se us ilaake ka naam bhi Bhadrashva pad gaya.
Verse 6
तस्यागस्त्यः कदाचित् तु गृहमागत्य सत्तम । उवाच सप्तारात्रं तु वसामि भवतो गृहे ॥ ४९.६ ॥
Ek baar Agastya rishi uske ghar aaye. Unhone kaha, main tumhare ghar mein saat din rahunga.
Verse 7
तं राजा शिरसा भूत्वा स्थीयतामित्यभाषत । तस्य कान्तिमती नाम भार्या परमशोभना ॥ ४९.७ ॥
Raja ne sar jhukaya aur kaha, theek hai, yahin raho. Uski biwi ka naam Kantimati tha. Woh bahut sunder thi.
Verse 8
तस्यास्तेजः समभवद् द्वादशादित्यसंनिभम् । शतानि पञ्च तस्यासन् सपत्नीनां यतव्रत ॥ ४९.८ ॥
Kantimati mein itni chamak aa gayi jaise suraj ho. Raja ki paanch sau aur biwiyan thi. Woh sab vrat rakhti thi.
Verse 9
ताः दास्य इव कर्माणि कुर्वन्त्यहरहः शुभाः । कान्तिमत्या महाभाग भयात् त्रस्ताः विचेतसः ॥ ४९.९ ॥
Woh sab din bhar naukrani ki tarah kaam karti thi. Kantimati se dar ke woh pareshan rehti thi.
Verse 10
तामगस्त्यस्तथा दृष्ट्वा रूपतेजोऽन्वितां शुभाम् । सपत्न्यश्च भयात्तस्याः कुर्वन्त्यः कर्म शोभनम् । राजा तु तस्या मुदितं मुखमेवावलोकयन् ॥ ४९.१० ॥
Agastya ne Kantimati ko dekha. Woh bahut sunder thi aur usme chamak thi. Uski sautin bahut dar gayi aur acche se kaam karne lagi. Raja khush ho ke uska chehra dekhta raha.
Verse 11
एवंभूतामथो दृष्ट्वा राज्ञीं परमशोभनाम् । साधु साधु जगन्नाथेत्यगस्त्यः प्राह हर्षितः ॥ ४९.११ ॥
Agastya ne rani ko itna sunder dekh ke khushi hui. Woh bola, shabash shabash, Jagannath.
Verse 12
द्वितीये दिवसेऽप्येवं राज्ञीं दृष्ट्वा महाप्रभाम् । अहो मुष्टमहो मुष्टं जगदेतच्चराचरम् । इत्यगस्त्यो द्वितीयेऽह्नि राज्ञीं दृष्ट्वाऽभ्युवाच ह ॥ ४९.१२ ॥
Dusre din bhi jab rani ko dekha, woh bahut chamak rahi thi. Agastya ne kaha, are kya baat hai, kya baat hai! Saari duniya, jo chalta hai jo khada hai, sab kamaal hai. Aise hi dusre din rani ko dekh ke usne baat ki.
Verse 13
तृतीयेऽहनि तां दृष्ट्वा पुनरेवमुवाच ह । अहो मूढा न जानन्ति गोविन्दं परमेश्वरम् । य एकेऽह्नि फलं चै तद् राज्ञे तुष्टः प्रदत्तवान् ॥ ४९.१३ ॥
Teesre din bhi usne rani ko dekh ke phir yahi kaha. Are log pagal hain, Govinda ko nahi jaante jo sabse bade bhagwan hain. Ek hi din mein jo phal milta hai, woh bhi khush ho ke raja ko de diya.
Verse 14
चतुर्थे दिवसे हस्तावुत्क्षिप्य पुनरब्रवीत् । साधु साधु जगन्नाथ स्त्री शूद्राः साधु साध्विति । द्विजाः साधु नृपाः साधु वैश्याः साधु पुनः पुनः ॥ ४९.१४ ॥
Chauthe din usne haath utha ke phir bola. Wah wah, Jagannath, duniya ke swami! Auratein aur shudra bolte hain wah wah. Brahmin bhi bolte hain wah wah. Raja bhi bolte hain wah wah. Vaishya bhi wah wah bolte hain, baar-baar.
Verse 15
साधु भद्राश्व साधु त्वं भोऽगस्त्य साधु साधु ते । साधु प्रह्लाद ते साधु ध्रुव साधो महाव्रत । एवमुक्त्वा ननर्तोच्चैरगस्त्यो राजसन्निधौ ॥ ४९.१५ ॥
Usne aise bola, wah Bhadrashva, tum bhi wah wah. Agastya, tum bhi bahut achhe. Prahlad, tum bhi wah wah. Dhruva, tum bhi bahut achhe, bade vrat wale ho. Itna bol ke Agastya raja ke saamne jor se naachne laga.
Verse 16
एवम्भूतं च तं दृष्ट्वा सपत्निको नृपोत्तमः । किं हर्षकारणं ब्रह्मन् येनेत्थं नृत्यते भवान् ॥ ४९.१६ ॥
Raja ne use aise dekha, woh bahut khush lag raha tha. Rani bhi saath thi. Raja ne poocha, are brahman, tum itna khush kyun ho? Aise kya hua jo tum naach rahe ho?
Verse 17
अगस्त्य उवाच । अहो मूर्खः कुराज त्वमहो मूर्खानुगास्त्वमी । अहो पुरोहिता मूर्खा ये न जानन्ति मे मतम् ॥ ४९.१७ ॥
Agastya ne kaha, arey raja, tum toh bilkul bewakoof ho. Tumhare saath wale bhi bewakoof hain. Aur woh pandit bhi bewakoof hain jo mera kehna nahi samajhte.
Verse 18
एवमुक्ते ततो राजा कृताञ्जलिरभाषत । न जानीमो वयं ब्रह्मन् प्रश्नमेतत् त्वयेरितम् । कथयस्व महाभाग यद्यनुग्रहकृद् भवान् ॥ ४९.१८ ॥
Yeh sun ke raja ne haath jode aur bola, maharaj, humko aapka sawaal samajh nahi aaya. Aap daya karo toh humein bata do.
Verse 19
अगस्त्य उवाच । इयं राज्ञी त्वया याऽभूद् दासी वैश्यस्य वैदिशे । नगरे हरिदत्तस्य त्वमस्याः पतिरेव च । तस्यैव कर्मकारोऽभूच्छूद्रः सेवनतत्परः ॥ ४९.१९ ॥
Agastya ne kaha, yeh rani tumhari wajah se Vidisha nagar mein ek seth ki naukrani ban gayi. Tum uska pati ban gaye. Ek kisan uske yahan kaam karne laga.
Verse 20
स वैश्योऽश्वयुजे मासि द्वादश्यां नियतः स्थितः । स्वयं विष्ण्वालयं गत्वा पुष्पधूपादिभिर्हरिम् ॥ ४९.२० ॥
Woh seth Ashwin mahine ki dwadashi ko vrat rakhta tha. Khud Vishnu ke mandir jata tha, phool aur agarbatti se bhagwan ki puja karta tha.
Verse 21
अभ्यर्च्य स्वगृहं प्रायाद् भवन्तौ रक्षपालकौ । स्थाप्य द्वावपि दीपानां ज्वलनार्थं महामते ॥ ४९.२१ ॥
Puja kar ke woh ghar wapas aata tha. Kehta tha, tum dono is ghar ki hifazat karo. Do diye jalata tha jo raat bhar jalte rehte the.
Verse 22
गते वैश्ये भवन्तौथ दीपान् प्रज्वाल्य संस्थितौ । यावत् प्रभाता रजनी निशामेकां नरोत्तम ॥ ४९.२२ ॥
Jab woh vaishya chala gaya, toh dono ne diya jalaye. Woh raat bhar wahi baithe rahe. Subah tak ek raat guzaari.
Verse 23
ततः काले मृतौ तौ तु उभौ द्वावपि दम्पती । तेन पुण्येन ते जन्म प्रियव्रतगृहेऽभवत् ॥ ४९.२३ ॥
Phir sahi time par dono ki maut ho gayi. Pati-patni dono. Us punya se unka agla janma Priyavrata ke ghar mein hua.
Verse 24
इयं तु पत्नी ते जाता पुरा वैश्यस्य दासिका । पारक्यस्यापि दीपस्य ज्वालितस्य हरेर्गृहे ॥ ४९.२४ ॥
Yeh tumhari patni jo hai, woh pehle ek vaishya ki daasi thi. Usne kisi aur ka diya jalaya tha. Bhagwan ke ghar mein.
Verse 25
यः पुनः स्वेन वित्तेन विष्णोरग्रे प्रदीपकम् । ज्वालयेत् तस्य यत् पुण्यं तत् सङ्ख्यातुं न शक्यते । तेन साधो हरे साधु इत्युक्तं वचनं मया ॥ ४९.२५ ॥
Jo apne paise se Vishnu ke saamne diya jalata hai, uska punya ginna mushkil hai. Isliye main kehta hoon, bada achha hai Bhagwan.
Verse 26
कृते संवत्सरे भक्तिं हरेः कृत्वा विचक्षणः । संवत्सरार्धं त्रेतायां सममेतन्न संशयः ॥ ४९.२६ ॥
Jo samajhdar aadmi ek saal tak Bhagwan ki bhakti karta hai Krita yug mein. Woh Treta yug mein aadhe saal mein wahi phal pata hai. Koi shak nahi.
Verse 27
त्रिमासे द्वापरे भक्त्या पूजयँल्लभते फलम् । नमो नारायणायेति उक्त्वा कलौ तु लभते फलम् । तेन मुष्टं जगद्विष्णोर्भक्तिमात्रं मयेरितम् ॥ ४९.२७ ॥
Dvapar yug mein teen mahine tak bhakti se puja karo, to phal milta hai. Par Kali yug mein bas 'namo narayanaya' bolne se hi phal mil jata hai. Isliye maine duniya ke liye yeh baat saaf kar di hai ki Vishnu ki bhakti hi sab kuch hai.
Verse 28
पारक्यदीपस्योत्कर्षाद् वै देवाग्रे फलमीदृशम् । प्राप्तं फलं त्वया राजन् फलमेतन् मयेरितम् । अहो मूढा न जानन्ति हरेर्दीपक्रियाफलम् ॥ ४९.२८ ॥
Doosre ke liye diya jala ke bhagwan ke saamne uska fayda itna bada hota hai. Raja, tumhe woh phal mil gaya hai, jo maine bataya tha. Haan, bewakoof log Hari ke liye diya jalane ka fayda nahi samajhte.
Verse 29
एवं विधं द्विजा ये च राजानो ये च भक्तितः । यजन्ते विविधैर्यज्ञैस्तेन ते साधवः स्मृताः ॥ ४९.२९ ॥
Dwij log aur raja log jo bhakti se alag-alag tarah ke yagya karte hain, woh sab sadhu maane jaate hain. Yeh unka kaam hi hai jo unhe acha banata hai.
Verse 30
अहं तमेव मुक्त्वा अन्यं न पश्यामि महीतले । तेन साधोऽगस्त्येति मया चात्मा प्रशंसितः । हर्षेण महता राजन् व्याक्षिप्तेन मयेरितम् ॥ ४९.३० ॥
Maine uske alawa duniya mein kisi ko bhi aisa nahi dekha. Isliye maine use 'Agastya' kaha aur khud ki bhi tareef kar di. Raja, main bahut khushi se yeh baat bol raha tha, dil bhar gaya tha.
Verse 31
सा स्त्री धन्या स शूद्रस्तु तथा धन्यतरो मतः । भर्तुः सुश्रूषणं कृत्वा तत्परोक्षे हरेरिति ॥ ४९.३१ ॥
Woh aurat dhany hai aur woh Shudra bhi dhany hai, usse bhi zyada. Kyunki usne apne pati ki bahut seva ki aur pati ke na hone par bhi Hari ka naam liya.
Verse 32
सा स्त्री धन्या तथा शूद्रो द्विजसुश्रूषणे रतः । तदनुज्ञया हरेर्भक्तिः स्त्री शूद्रो तेन साध्विति ॥ ४९.३२ ॥
Woh aurat khushnaseeb hai. Aur woh shudra bhi jo brahmanon ki seva mein laga rahta hai. Jab woh log ijaazat dete hain, tab Hari ki bhakti ki baat chalti hai. Isliye dono ko achha insaan kehte hain.
Verse 33
असुरं भावमास्थाय प्रह्लादः पुरुषोत्तमम् । मुक्त्वा चान्यं न जानाति तेनासौ साधुरुच्यते ॥ ४९.३३ ॥
Prahlad asur khandan mein paida hua. Lekin usne sirf Vishnu ko jaana, kisi aur ko nahi. Usne sab chhod diya. Isliye use bhi achha insaan kehte hain.
Verse 34
प्रजापतिकुले भूत्वा बाल एव वनं गतः । आराध्य विष्णुं प्राप्तं तत् स्थानं परमशोभनम् । तेन साधो ध्रुवेत्येवं मयोक्तं राजसत्तम ॥ ४९.३४ ॥
Dhruva chhota tha, jungle chala gaya. Wahan Vishnu ki puja ki. Use woh jagah mili jo bahut achhi hai. Isliye maine tumhe Dhruva ki baat batayi hai, raja sahab.
Verse 35
इति राजा वचः श्रुत्वा अगस्त्यस्य महात्मनः । अल्पोपदेशराजासौ पप्रच्छ मुनिपुङ्गवम् ॥ ४९.३५ ॥
Raja ne Agastya ki baat sun li. Thoda sa hi bataya tha unne. Phir raja ne rishi se aur poochhna shuru kiya.
Verse 36
अगस्त्यश्च महाभागः कार्तिक्यां पुष्करं व्रजन् । गतेऽगस्त्ये प्रगच्छन् वै भद्राश्वस्य निवेशनम् ॥ ४९.३६ ॥
Agastya Kartik mein Pushkar ke liye nikal gaye. Jab woh chale gaye, woh Bhadrashva ke paas gaye.
Verse 37
पृष्टश्च राज्ञा तामेव द्वादशीं मुनिसत्तमः । दुर्वासा उवाच । इदमेव मया तुभ्यं कथितं ते तपोधन ॥ ४९.३७ ॥
Raja ne dwadashi vrat ke baare mein poocha. Durvasa rishi ne kaha, jo maine tumhe bataya hai, wohi baat hai. Tumhare tap ki wajah se yeh sab sunne ka chance mila hai tumhe.
Verse 38
कथयित्वा पुनर्वाक्यमगस्त्यो नृपसत्तमम् । उवाच पुष्करं यामि पुनरेष्यामि ते गृहम् । एवमुक्त्वा जगामाशु सद्योऽदर्शनतां मुनिः ॥ ४९.३८ ॥
Agastya ne raja se aur baat ki. Phir bola, main Pushkar jaa raha hoon. Wapas aake tumhare ghar aaunga. Itna bol ke woh jaldi se chala gaya. Ek dum se gayab ho gaya.
Verse 39
राजाऽपि तेन विधिना पद्मनाभस्य द्वादशीम् । उपोष्य परमं काममिह जन्मनि चाप्तवान् ॥ ४९.३९ ॥
Raja ne bhi wahi kiya jo karna tha. Padmanabh bhagwan ki dwadashi ka vrat rakha. Isi janam mein use woh sab mil gaya jo woh chahta tha.
Verse 40
सपत्नीको नृपवरॊ द्वादशीं समुपोष्य च । इह जन्मनि राजा ऽसौ पुत्रपौत्रांस्तथा ऽऽप्तवान् ॥ ४९.४० ॥
Woh bada raja apni patni ke saath dwadashi ka vrat rakhta. Isi janam mein use bete aur potte mil gaye.
Inside Adhyaya 49
How it unfolds
- Where it opens
Within the Varāha–Pṛthivī upadeśa frame, Durvāsas introduces a time-bound vrata for Āśvina/Aśvayuja śukla-dvādaśī, presenting Padmanābha worship as a stabilizing dharmic practice whose efficacy is demonstrable through narrative exemplum rather than abstract doctrine.
- Central event
Durvāsas details the Padmanābha Dvādaśī observance: limb-oriented worship of the eternal Padmanābha, kalaśa/ghaṭa installation with a golden image, night-long devotion, and dawn-time gifting to a brāhmaṇa; to validate the rite’s power, the text shifts to King Bhadrāśva hosting Agastya for seven nights, where the queen Kāntimatī’s extraordinary radiance becomes the interpretive puzzle.
- Climax resolution
Agastya, after praising a wide range of social groups and devotional exemplars (notably Prahlāda and Dhruva), reveals the causal key: Kāntimatī’s splendor and social honor arise from a prior-life, seemingly minor act—lighting even another person’s lamp in Hari’s shrine (pārakya-dīpa). The chapter universalizes this logic across yugas, arguing that minimal, accessible bhakti acts can yield disproportionate merit and social uplift.
- Closing phalashruti
A phala-logic is implied rather than a single formulaic phalaśruti: Padmanābha Dvādaśī and dīpa-dāna confer enduring puṇya, radiance/śrī, social esteem, and dharmic continuity across varṇa and gender, with special emphasis on Kali-yuga accessibility.
Geographical context
Vaidīśa/Veidiśa (Vidishā region implied by 'vaidiśa'); Puṣkara (pilgrimage site, Agastya’s destination).
Tirtha focus
- Primary TirthaPuṣkara
- Associated RegionRajasthan (Puṣkara–Ajmer region); Vidishā/Vaidīśa referenced as a narrative locale in central India (Malwa/Vidisha region)
- Pilgrimage MeritPuṣkara functions as a sanctified destination in Agastya’s itinerary, while the chapter’s main ‘tīrtha-merit’ is portable: temple lamp-offering to Hari/Padmanābha—especially kindling an already-placed lamp—yields tīrtha-like puṇya without requiring wealth or long travel.
Ritual instructions
- Primary RitualPadmanābha Dvādaśī vrata (Āśvina/Aśvayuja śukla-dvādaśī) with Padmanābha arcana, kalaśa-sthāpana, sauvarṇa-pratimā-vinyāsa, and dawn dāna; supplemented by dīpa-dāna/pārakya-dīpa in Hari’s shrine.
- BenefitProduces enduring puṇya expressed as radiance/tejas and śrī (prosperity), social honor and harmony, and strong bhakti credentials across social strata; in Kali-yuga especially, small acts (lamp-lighting) are framed as sufficient to generate great merit and uphold dharma.
The narrative frame
- Varāha (overarching speaker) with Durvāsas as the immediate transmitter of the vrata; Agastya as the authoritative interpreter within the embedded exemplumPṛthivī (Earth) as the primary addressee; within the exemplum, King Bhadrāśva as Agastya’s interlocutor/audience · Instructional and justificatory: ritual manual (vidhi) is reinforced by itihāsa-style proof, with a didactic, socially inclusive moral emphasis
The emotional journey
- Dominant RasaŚānta (devotional serenity) with strong Adbhuta (wonder) at the visible fruit of subtle merit
- Emotional ProgressionBegins in calm instruction (vrata-vidhi), rises into curiosity and wonder through Kāntimatī’s radiance and social deference, peaks in revelatory amazement when Agastya discloses the tiny causal act (pārakya-dīpa), and settles into a reassuring ethical universalism that devotion is accessible and socially harmonizing.
Planning a pilgrimage
- Visit FeasibilityHigh for Puṣkara (well-connected pilgrimage town); Vidishā is also easily reachable as a historical region reference. The chapter’s core practice (dīpa-dāna) is feasible anywhere with a Viṣṇu/Padmanābha temple or home shrine, aligning with the text’s portability ethic.
- Best SeasonĀśvina (Sep–Oct) for observing śukla-dvādaśī; Puṣkara is most comfortable and active for pilgrims in Oct–Mar.
- Modern Location NamePuṣkar (near Ajmer, Rajasthan) and Vidisha (Madhya Pradesh)
- Related FestivalViṣṇu-related Dvādaśīs in Āśvina (often aligned with broader Viṣṇu-pūjā calendars); locally, Puṣkara’s major public draw is Kārttika season and the Puṣkara fair period (contextual travel pairing rather than text-specific).
Frequently Asked Questions
The text advances an ethics of accessible devotion: small, materially modest acts (notably dīpa-jvālana before Hari/Padmanābha) are presented as producing significant moral and social outcomes, cutting across varṇa and gender categories. It also models a pedagogy where ritual practice is justified through narrative proof (itihāsa-style exemplum) rather than abstract argument.
The rite is assigned to Aśvayuja (Āśvina) month on śukla-pakṣa dvādaśī. The procedure includes night-to-dawn sequencing (śarvarī/prabhāta), with gifting to a brāhmaṇa specified at dawn. The chapter also compares efficacy across yugas: Kṛta, Tretā, Dvāpara, and Kali.
While not explicitly ecological in imagery, the chapter frames ritual light, orderly observance, and disciplined giving as practices that sustain dharma—an implied mechanism for maintaining societal stability that, in the Varāha–Pṛthivī frame, supports Pṛthivī’s equilibrium. The emphasis on minimal-resource devotion (a single lamp) can be read as a low-impact, widely adoptable stewardship ethic.
Sage Agastya is central as the interpreting authority, and King Bhadrāśva anchors the royal setting (with a regional eponym 'Bhadrāśva-varṣa' noted). Prahlāda and Dhruva are cited as paradigmatic devotees. A mercantile household in Vaidīśa (a vaiśya named Haridatta) and a śūdra artisan/servant appear as prior-life identities illustrating cross-status religious merit.
Ask anything about Adhyaya 49 of the Varaha Purana
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Varaha Purana in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.