Rig Veda 7.97.3: Mandala 7, Sukta 97, Mantra 3

Sukta 7.97

Rishi: Vasiṣṭha (Maṇḍala 7 attribution)

Devata: Brāhmaṇaspati/Bṛhaspati; with explicit linkage to Indra as sovereign of devakṛta brahman

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

तमु ज्येष्ठं नमसा हविर्भिः सुशेवं ब्रह्मणस्पतिं गृणीषे । इन्द्रं श्लोको महि दैव्यः सिषक्तु यो ब्रह्मणो देवकृतस्य राजा ॥

Recitation with translationRig Veda 7.97.3

Transliteration

tám u jyéṣṭhaṃ námasā havírbhiḥ suśévaṃ bráhmaṇaspátiṃ gṛṇīṣe | índraṃ ślóko máhi daívyáḥ sisaktu yó bráhmaṇo devákṛtasya rā́jā ||

Translation

Main Brahmanaspati ki stuti karta hoon. Woh sabse bade hain, unko namaste karta hoon aur samarpit karta hoon. Yeh mahan bhagwan ka gaana Indra tak pahunche. Indra woh raja hain jo bhagwan ke shabd se bane hain.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• तम्: him
• तम्: कर्म (स्तुत्य/गृणीत्यस्य)
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• उ: indeed / also
• उ: —
• Type: Indeclinable
• Root: उ (निपात)

• ज्येष्ठम्: the eldest / most eminent
• ज्येष्ठम्: कर्म (तम्-विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: ज्येष्ठ (प्रातिपदिक; ज्यायस्-श्रेष्ठतम)

• नमसा: with reverence
• नमसा: करण (गृणीषे—कथं? नमसा)
• Type: Noun
• Root: नमस् (प्रातिपदिक)

• हविर्भिः: with oblations
• हविर्भिः: करण (यज्ञोपहारैः)
• Type: Noun
• Root: हविस् (प्रातिपदिक)

• सुशेवम्: most gracious / beneficent
• सुशेवम्: कर्म (ब्रह्मणस्पतिम्-विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: सु-शेव (प्रातिपदिक; सु + शेव ‘हित/कल्याण’)

• ब्रह्मणस्पतिम्: Bṛhaspati (Lord of sacred speech)
• ब्रह्मणस्पतिम्: कर्म (गृणीषे—कं? ब्रह्मणस्पतिम्)
• Type: Noun (Deity name)
• Root: ब्रह्मणस्-पति (प्रातिपदिक; ‘priestly prayer’s lord’)

• गृणीषे: I praise / sing
• गृणीषे: क्रिया
• Type: Verb
• Root: गॄ (धातु; ‘स्तु/गाय’)

• इन्द्रम्: Indra
• इन्द्रम्: कर्म (सिषक्तु—कं? इन्द्रम्)
• Type: Noun (Deity name)
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• श्लोकः: the hymn / praise
• श्लोकः: कर्तृ (सिषक्तु—कः? श्लोकः)
• Type: Noun
• Root: श्लोक (प्रातिपदिक)

• महि: greatly
• महि: —
• Type: Indeclinable
• Root: महि (अव्यय; ‘बहु/महदर्थे’)

• दैव्यः: divine
• दैव्यः: कर्तृ (श्लोकः-विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: दैव्य (प्रातिपदिक; देव-सम्बन्धी)

• सिषक्तु: may it attach / join / be directed
• सिषक्तु: क्रिया
• Type: Verb
• Root: सिषक्/सिच् (धातु; ‘संयोज/आसक्त’—Vedic injunctive/imperative usage)

• यः: who
• यः: कर्तृ (राजा—यः)
• Type: Pronoun (relative)
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• ब्रह्मणः: of the sacred formulation / prayer
• ब्रह्मणः: सम्बन्ध (राजा—कस्य? ब्रह्मणः)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक)

• देवकृतस्य: made by the gods
• देवकृतस्य: सम्बन्ध (ब्रह्मणः-विशेषणम्)
• Type: Adjective (past passive participle)
• Root: देव-कृत (कृदन्त-प्रातिपदिक; देवैः कृत)

• राजा: king / ruler
• राजा: कर्तृ (यः—राजा)
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)