Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 8

पुलस्त्य उवाच । ततस्ते शबराः सर्वे त्यक्त्वा चापानि पार्थिव । कृत्वा स्नानं जले तस्मिन्सद्यः सिद्धिं गता नृप

pulastya uvāca | tataste śabarāḥ sarve tyaktvā cāpāni pārthiva | kṛtvā snānaṃ jale tasminsadyaḥ siddhiṃ gatā nṛpa

पुलस्त्य बोले—तब, हे राजन्, वे सब शबर शिकारी धनुषों को त्यागकर उस जल में स्नान करके तत्क्षण सिद्धि को प्राप्त हो गए, हे नृप।

पुलस्त्यःPulastya
पुलस्त्यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपुलस्त्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन (Singular)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन (Singular)
ततःthen
ततः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (adverb); काल/अनन्तरार्थक (then/thereafter)
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), बहुवचन (Plural)
शबराःŚabaras (tribesmen)
शबराः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशबर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), बहुवचन (Plural)
सर्वेall
सर्वे:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), बहुवचन (Plural); विशेषणम्
त्यक्त्वाhaving abandoned
त्यक्त्वा:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootत्यज् (धातु) + त्वा (कृदन्त)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive), पूर्वक्रिया (having abandoned)
and
:
Samuccaya (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
आपानिbows
आपानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), बहुवचन (Plural)
पार्थिवO king
पार्थिव:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootपार्थिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन (Singular)
कृत्वाhaving performed
कृत्वा:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) + त्वा (कृदन्त)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive), पूर्वक्रिया (having done)
स्नानम्bath
स्नानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्नान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन (Singular)
जलेin water
जले:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootजल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन (Singular)
तस्मिन्in that
तस्मिन्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन (Singular); विशेषणम्
सद्यःimmediately
सद्यः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसद्यः (अव्यय)
Formअव्यय (adverb); तत्क्षणार्थक (immediately)
सिद्धिम्attainment/perfection
सिद्धिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसिद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन (Singular)
गताःwent/attained
गताः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृत् (Past participle, क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), बहुवचन (Plural)
नृपO king
नृप:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन (Singular)

Pulastya

Tirtha: Unnamed jalāśraya-tīrtha in Arbuda narrative

Type: kund

Listener: Bhūpati/Nṛpa (king)

Scene: Hunters lay down bows and arrows on the ground, step into the sacred water, and emerge radiant and serene—faces softened, posture humble—signifying instant siddhi.

P
Pulastya
Ś
Śabara hunters
M
Mānuṣa Hrada (water of the tīrtha)

FAQs

True tīrtha-approach includes inner change: laying down violence and taking sacred bath leads to swift upliftment.

The waters of Mānuṣa Hrada, credited with granting immediate siddhi.

Snāna (bathing) in the tīrtha; additionally, abandoning weapons symbolizes dharmic restraint.