Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 54
Devanagari script
भवंति संतस्तद्गृध्रो मा भवेयं प्रसीद मे । इति प्रपन्नेन मया प्रणतोऽसौ महामुनिः
Transliteration
bhavaṃti saṃtastadgṛdhro mā bhaveyaṃ prasīda me | iti prapannena mayā praṇato'sau mahāmuniḥ
Translation
सज्जन तो करुणामय होते हैं; इसलिए मैं गिद्ध न बनूँ—मुझ पर प्रसन्न होइए। ऐसा कहकर शरणागत मैं उस महामुनि को प्रणाम कर गिर पड़ा।
Word by Word
भवन्तिare, become
भवन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलट्-लकार (वर्तमान), प्रथम-पुरुष, बहुवचन, परस्मैपद — Present, 3rd person, Plural
सन्तःgood people, saints
सन्तः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमान-कृदन्त (शतृ) ‘सन्त्’, पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन — Nominative, Plural
तत्then, so
तत्:
Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभूत/प्रयोगे अव्ययवत् (particle: ‘then/so’)
गृध्रःa vulture
गृध्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगृध्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन — Masculine, Nominative, Singular
माdo not
मा:
Sambandha (Prohibition/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootमा (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (prohibitive particle, लोट्/विधिलिङ्-सह)
भवेयम्may I become
भवेयम्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ्-लकार (सम्भावना/प्रार्थना), उत्तम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद — Optative, 1st person, Singular
प्रसीदbe pleased
प्रसीद:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + सद् (धातु)
Formलोट्-लकार, मध्यम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद — Imperative, 2nd person, Singular
मेto me
मे:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी/चतुर्थी-विभक्ति, एकवचन — Pronoun, Genitive/Dative, Singular (अत्र: दत्त-सम्प्रदानार्थे)
इतिthus
इति:
Sambandha (Quotative/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउक्त्यर्थक-अव्यय
प्रपन्नेनby (one) who had surrendered
प्रपन्नेन:
Karana (Agent-instrument/करण)
TypeNoun
Rootप्र + पद् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-कृदन्त ‘प्रपन्न’ (surrendered), पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन — Instrumental, Singular
मयाby me
मया:
Kartr-karana (Agent/कर्ता-करण)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया-विभक्ति, एकवचन — Pronoun, Instrumental, Singular
प्रणतःbowed down
प्रणतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootप्र + नम् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-कृदन्त ‘प्रणत’ (bowed), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन — Masculine, Nominative, Singular
असौthat (one)
असौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअसद्/अदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन — Pronoun, Masculine, Nominative, Singular
महामुनिःthe great sage
महामुनिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा + मुनि (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (महान् मुनिः), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन — Masculine, Nominative, Singular
Speaker
Narrator (supplicant)
Visual Art Cues
Scene: The supplicant, fully surrendered, pleads not to be turned into a vulture; the great sage stands as the axis of mercy, with a softened posture indicating impending forgiveness.
Characters & Entities
A
AgniveśyaFAQs
Appeal to saintly compassion through surrender is a central Purāṇic method of seeking relief and reform.
None is mentioned in this verse.
None; the emphasis is on prayer and prostration (praṇāma).