Home›Skanda Purana›Mahesvara Khanda›Kaumarika Khanda›Adhyaya 59›Shloka 1
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 1

Devanagari script

शौनक उवाच । अत्यद्भुतमिदं सूत गुप्तक्षेत्रस्य पावनम् । महन्माहात्म्यमतुलं कीर्तितं हर्षवर्धनम्

Transliteration

śaunaka uvāca | atyadbhutamidaṃ sūta guptakṣetrasya pāvanam | mahanmāhātmyamatulaṃ kīrtitaṃ harṣavardhanam

Translation

शौनक बोले—हे सूत! यह अत्यन्त अद्भुत है—गुप्तक्षेत्र का पावन महत्त्व। इसका महान्, अतुलनीय माहात्म्य कहा गया है, जो हर्ष को बढ़ाने वाला है।

Word by Word
शौनकःŚaunaka
शौनकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशौनक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन
अति-अद्भुतम्very wonderful
अति-अद्भुतम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअति (अव्यय) + अद्भुत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (इदम्)
इदम्this
इदम्:
Karta/Pratipādya (Topic)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
सूतO Sūta
सूत:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
गुप्तक्षेत्रस्यof the sacred hidden place (Guptakṣetra)
गुप्तक्षेत्रस्य:
Shashthi-sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootगुप्त + क्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन
पावनम्purifier; sanctifying (account)
पावनम्:
Pradhana (Predicate complement)
TypeNoun
Rootपावन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विधेय (predicate)
महत्great
महत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण (माहात्म्यम्)
माहात्म्यम्glory, sacred greatness
माहात्म्यम्:
Karma/Pratipādya (Object/Topic)
TypeNoun
Rootमाहात्म्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
अतुलम्incomparable
अतुलम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअतुल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण (माहात्म्यम्)
कीर्तितम्has been described
कीर्तितम्:
Kriya (Predicate participle)
TypeVerb
Rootकीर्तय् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘उक्तम्/वर्णितम्’
हर्षवर्धनम्increasing joy
हर्षवर्धनम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootहर्ष + वर्धन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण (कीर्तितम्/माहात्म्यम्)
Speaker

Śaunaka

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Guptakṣetra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Sūta

Visual Art Cues

Scene: In Naimiṣāraṇya, Śaunaka addresses Sūta with uplifted hand, eyes bright with wonder; surrounding sages lean in, the atmosphere charged with joy as the ‘Guptakṣetra’ is praised as supremely purifying.

Characters & Entities
Ś
Śaunaka
S
Sūta
G
Guptakṣetra

FAQs

Recognizing and celebrating a kṣetra’s māhātmya strengthens faith and inspires dharmic pilgrimage.

Guptakṣetra is explicitly praised as purifying and wondrous.

No direct prescription; the verse models śraddhā through appreciative acknowledgment of the narrated māhātmya.

←Previous Verse
Next Verse→