Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 5
Devanagari script
इति श्लोकं पठित्वा तौ पुनःपुनरभिष्टुतम् । तर्ह्येव च प्रभासाय निःसृतौ स्नातुमुत्तमौ
Transliteration
iti ślokaṃ paṭhitvā tau punaḥpunarabhiṣṭutam | tarhyeva ca prabhāsāya niḥsṛtau snātumuttamau
Translation
उस श्लोक को पढ़कर उन दोनों ने बार-बार उसकी स्तुति की। तभी वे दोनों श्रेष्ठ पुरुष स्नान के लिए प्रभास की ओर निकल पड़े।
Word by Word
इतिthus
इति:
Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formइत्यादि-समाप्त्यर्थक/उद्धरणसूचक-अव्यय (quotative particle)
श्लोकम्the verse
श्लोकम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootश्लोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
पठित्वाhaving recited/read
पठित्वा:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootपठ् (धातु)
Formकृदन्त—क्त्वा (absolutive/gerund), अव्ययभाव; पूर्वकालिक क्रिया
तौthose two
तौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), द्विवचन
पुनः-पुनःagain and again
पुनः-पुनः:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formआवृत्त्यर्थक-अव्यय (repetition adverb)
अभिष्टुतम्praised
अभिष्टुतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeVerb
Rootअभि + स्तु (धातु)
Formकृदन्त—क्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘प्रशंसितम्/स्तुतम्’
तर्हिthen
तर्हि:
Kriya-vishesana (Temporal adverb/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतर्हि (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (then/at that time)
एवindeed
एव:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक-अव्यय (emphasis)
चand
च:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
प्रभासायtowards Prabhāsa
प्रभासाय:
Sampradana (Goal/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootप्रभास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th), एकवचन; गत्यर्थे—प्रयोजन/सम्प्रदान
निःसृतौwent out/departed
निःसृतौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootनिः + सृ (धातु)
Formकृदन्त—क्त (past active participle in usage; formally PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), द्विवचन; ‘निर्गतौ’
स्नातुम्to bathe
स्नातुम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeVerb
Rootस्ना (धातु)
Formकृदन्त—तुमुन् (infinitive), अव्यय; प्रयोजनार्थक
उत्तमौexcellent, noble
उत्तमौ:
Visheshana (Adjectival qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootउत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), द्विवचन; ‘तौ’ इति विशेष्यस्य
Speaker
Nārada (continuing narration)
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Prabhāsa
Type: kshetra
Visual Art Cues
Scene: Two brāhmaṇas/sages recite the verse from a manuscript, offer repeated salutations, then rise with staffs and waterpots, turning westward toward the sea-bound Prabhāsa.
Characters & Entities
P
PrabhāsaŪ
ŪrjayantaP
PrāleyaFAQs
When sacred teaching is internalized, it should become lived dharma—here, devotion turns into immediate tīrtha-yātrā.
Prabhāsa tīrtha.
Travel to Prabhāsa and perform snāna (ritual bathing).