Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 98
Devanagari script
तदासां रूपमाश्रित्य रमिष्ये तेन चाप्यहम् । ततस्त्वंगिरसो भार्या शिवानामेति शोभना
Transliteration
tadāsāṃ rūpamāśritya ramiṣye tena cāpyaham | tatastvaṃgiraso bhāryā śivānāmeti śobhanā
Translation
उन स्त्रियों के रूप धारण करके मैं भी उसके साथ रमण करूँगी। तब अङ्गिरा ऋषि की सुन्दरी पत्नी—शिवा नाम वाली—(प्रथम) प्रकट हुई।
Word by Word
तत्then
तत्:
Kriya-viseshana (Sequence)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् प्रयोगः; ततः-सम्बन्धे (thereupon/then)
आसाम्of these (women)
आसाम्:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), बहुवचन
रूपम्form/beauty
रूपम्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootरूप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
आश्रित्यhaving assumed / resorted to
आश्रित्य:
Kriya-viseshana (Adverbial modifier)
TypeVerb
Rootआ + श्रि (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive), अव्ययभावः; उपसर्ग: आ
रमिष्येI shall enjoy / sport
रमिष्ये:
Kriya (Predicate)
TypeVerb
Rootरम् (धातु)
Formलृट् (Simple future), उत्तमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
तेनwith him / by that
तेन:
Sahakari/Karana (With him/by that)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया (3rd/करण), एकवचन
चand
च:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
अपिalso
अपि:
Sambandha (Addition)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/अप्यर्थक (also/even)
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन
ततःthen
ततः:
Kriya-viseshana (Sequence)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रमवाचक (then)
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formमध्यमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन
अङ्गिरसःof Aṅgiras
अङ्गिरसः:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootअङ्गिरस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
भार्या(as) wife
भार्या:
Karta-pratipatti (Predicate noun)
TypeNoun
Rootभार्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सम्बोधनार्थे/विधेय-नाम (predicate nominative)
शिवानाŚivānā (name)
शिवाना:
Karta (Subject complement/name)
TypeNoun
Rootशिवाना (प्रातिपदिक; नाम)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नाम (proper name)
अमेतिgoes / becomes (so named)
अमेति:
Kriya (Predicate)
TypeVerb
Rootअम् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; अर्थः: 'अमति/अमेति' = गच्छति/प्राप्नोति (goes/attains)
शोभनाbeautiful
शोभना:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootशोभना (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (शिवाना/भार्या)
Speaker
Svāhā (first half); Narrator (second half identifying Śivā)
Visual Art Cues
Scene: Svāhā prepares to assume the beauty and attire of a ṛṣi’s wife; the first manifested form is ‘Śivā’, wife of Aṅgiras—radiant, modest yet alluring, with a subtle aura of borrowed identity.
Characters & Entities
S
SvāhāA
AgniS
Saptarṣi wivesA
AṅgirasŚ
Śivā (wife of Aṅgiras)FAQs
The Purāṇas often show how desire triggers complex chains of consequence; here, deception becomes the instrument by which a crisis unfolds.
None is referenced.
None.