Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 156
Devanagari script
तांश्च त्रस्तान्समालोक्य श्रुत्वा स चतुरो हतान् । सारथिं प्रेरयामास याहींद्रं लघु संगरे
Transliteration
tāṃśca trastānsamālokya śrutvā sa caturo hatān | sārathiṃ prerayāmāsa yāhīṃdraṃ laghu saṃgare
Translation
उन्हें भयभीत देखकर और यह सुनकर कि चार मारे गए हैं, दैत्यराज ने सारथि से कहा—“युद्ध में शीघ्र इन्द्र की ओर चलो!”
Word by Word
तान्them
तान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
चand
च:
Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (conjunction)
त्रस्तान्frightened
त्रस्तान्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootत्रस् (धातु) → त्रस्त (कृदन्त, क्त)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त
समालोक्यhaving seen
समालोक्य:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + आ + लोक् (धातु) → समालोक्य (क्त्वा/ल्यप्)
Formल्यप्/क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययभाव (gerund) ‘having observed’
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु) → श्रुत्वा (क्त्वा)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययभाव (gerund) ‘having heard’
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
चतुरःfour
चतुरः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootचतुर् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
हतान्slain
हतान्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootहन् (धातु) → हत (कृदन्त, क्त)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त
सारथिम्charioteer
सारथिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसारथि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
प्रेरयामासurged/commanded
प्रेरयामास:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + ईर्/इर् (धातु) → प्रेरयति (णिच्) + आमास (लिट्-परिप्रयोग)
Formलिट् (Periphrastic perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; णिच्-प्रयोगः ‘to urge’
याहिgo
याहि:
Kriya (Command/आज्ञा)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद
इन्द्रम्to Indra
इन्द्रम्:
Gati-karma (Goal/गतिकर्म)
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
लघुquickly
लघु:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootलघु (अव्यय)
Formअव्यय (adverb) ‘quickly’
संगरेin battle
संगरे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसंगर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
Speaker
Lomaharṣaṇa (Sūta), narrating to the sages (deduced)
Visual Art Cues
Scene: The demon-king, eyes blazing, stands in his chariot and commands his charioteer to rush toward Indra; horses rear, reins taut, wheels kick up dust as the chariot surges forward into the fray.
Characters & Entities
I
IndraC
charioteer (sārathi)D
Dānava leader (implied)FAQs
Adharma, even when shaken, often responds with impulsive aggression; the Purāṇic frame contrasts this with dharma’s steadiness.
No tīrtha is mentioned.
None.