Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 32
Devanagari script
स तु प्राप्तमहाराज्यस्तारकः पांडुसत्तम । उवाच दानवश्रेष्ठान्युक्तियुक्तमिदं वचः
Transliteration
sa tu prāptamahārājyastārakaḥ pāṃḍusattama | uvāca dānavaśreṣṭhānyuktiyuktamidaṃ vacaḥ
Translation
उस महान राज्य को पाकर तारक ने—हे पाण्डुओं में श्रेष्ठ—दानवों के अग्रगण्य जनों से नीति-युक्त, युक्ति-सम्पन्न वचन कहा।
Word by Word
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम
तुbut / indeed
तु:
Sambandha/Discourse particle
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपातः (particle)
प्राप्तमहाराज्यःhaving obtained the great kingdom
प्राप्तमहाराज्यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootप्राप्त-महा-राज्य (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् ('महारााज्यं प्राप्तः')
तारकःTāraka
तारकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतारक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
पाण्डुसत्तमO best of the Pāṇḍus
पाण्डुसत्तम:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootपाण्डु-सत्तम (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्गे, सम्बोधन-विभक्तिः (8th/Vocative), एकवचनम्; संबोधनम्
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकारः (Perfect), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
दानवश्रेष्ठान्the best of the Dānavas
दानवश्रेष्ठान्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदानव-श्रेष्ठ (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (2nd/Accusative), बहुवचनम्
युक्तियुक्तम्reasonable / well-argued
युक्तियुक्तम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootयुक्ति-युक्त (प्रातिपदिक; समास)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (वचसः)
इदम्this
इदम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (वचसः)
वचःspeech / words
वचः:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवचस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
Speaker
Lomaharṣaṇa (Sūta), narrating to the sages
Skanda Dialogue
Listener: ‘Pāṇḍusattama’ (epic-style addressee within the narration)
Visual Art Cues
Scene: Tāraka in council, standing or seated slightly elevated, addressing the foremost Dānavas; gestures of command and persuasion; attentive, armored asuras in semicircle.
Characters & Entities
T
TārakaD
DānavasP
Pāṇḍus (address)FAQs
Even adharma often presents itself with persuasive “reasoning”; discernment (viveka) is needed to judge aims, not just arguments.
No site is mentioned in this verse.
None.