Previous Verse
Next Verse

Ramayana — Ayodhya Kanda, Sarga 84, Shloka 10

गुहस्य सन्देहः, गङ्गातीर-रक्षा, भरतस्य सत्कारः

Guha’s Suspicion, Securing the Ganga Bank, and Hospitality to Bharata

इत्युक्त्वोपायनं गृह्य मत्स्यमांसमधूनि च।अभिचक्राम भरतं निषादाधिपतिर्गुहः।।।।

ity uktvopāyanaṃ gṛhya matsyamāṃsamadhūni ca |

abhicakrāma bharataṃ niṣādādhipatir guhaḥ ||

ऐसा कहकर निषादाधिपति गुह मछली, मांस और मदिरा आदि उपहार लेकर भरत से मिलने चल पड़ा।

itithus
iti:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
FormQuotative particle (उद्धरण-निपात)
uktvāhaving said
uktvā:
Pūrvakāla (पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootvac (धातु) + ktvā (कृत्)
FormAbsolutive/gerund (क्त्वा), avyaya-prayoga (indeclinable verbal)
upāyanama gift/present
upāyanam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootupāyana (प्रातिपदिक)
FormNapुṃsakaliṅga, Dvitīyā, Ekavacana
gṛhyahaving taken
gṛhya:
Pūrvakāla (पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootgrah (धातु) + lyap (कृत्)
FormGerund in -ya (ल्यप्), avyaya-prayoga
matsyamāṃsamadhūnifish, meat, and wine/honey
matsyamāṃsamadhūni:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootmatsya (प्रातिपदिक) + māṃsa (प्रातिपदिक) + madhu (प्रातिपदिक)
FormItaretara-dvandva (copulative: fish+meat+wine/honey), Napuṃsakaliṅga, Dvitīyā, Bahuvacana
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चय-निपात)
abhicakrāmaapproached/went up to
abhicakrāma:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootabhi-kram (धातु)
FormLiṭ-lakāra (Perfect/लिट्), Prathama-puruṣa, Ekavacana
bharatamBharata
bharatam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootbharata (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Dvitīyā, Ekavacana
niṣādādhipatiḥlord of the Niṣādas
niṣādādhipatiḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootniṣāda (प्रातिपदिक) + adhipati (प्रातिपदिक)
FormṢaṣṭhī-tatpuruṣa (niṣādānām adhipatiḥ), Puṃliṅga, Prathamā, Ekavacana
guhaḥGuha
guhaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootguha (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Ekavacana

Having spoken thus, Guha, lord of the nishadas, approached Bharata, taking with him fish, meat and wine as offerings.

G
Guha
B
Bharata
N
Niṣādas

FAQs

Atithi-dharma (hospitality) and respectful diplomacy: approaching a royal guest with appropriate offerings, acknowledging relationship and status.

Guha prepares to receive Bharata and his forces, bringing customary provisions as a sign of welcome.

Generosity and courtesy—Guha’s readiness to honor a guest-king through offerings.