Brahmanda Purana — Upodghata Pada, Shloka 23
ललितोपाख्याने जप-न्यास-योगप्रकरणम्
Lalitopākhyāna: Procedure of Japa, Nyāsa, and Yogic Installation
Devanagari script
अनेककोटिदूतीभिः समन्तात्समलङ्कृताम् / एवं ध्यात्वा न्यसेद्भूयो भूतलेप्यक्षरान्क्रमात्
Transliteration
anekakoṭidūtībhiḥ samantātsamalaṅkṛtām / evaṃ dhyātvā nyasedbhūyo bhūtalepyakṣarānkramāt
Translation
अनेक कोटि दूतियों से चारों ओर अलंकृत उस देवी का ऐसा ध्यान करके, फिर क्रमशः भूतल पर भी अक्षरों का न्यास करे।
Word by Word
अनेक-कोटि-दूतीभिःby many crores of messengers
अनेक-कोटि-दूतीभिः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootअनेक (प्रातिपदिक) + कोटि (प्रातिपदिक) + दूती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (दूती), तृतीया (करण), बहुवचन; तत्पुरुषसमासः: अनेकाः कोटयः दूत्यः = by many crores of female messengers
समन्तात्on all sides
समन्तात्:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootसमन्तात् (अव्यय)
Formअव्यय, देशवाचक (from all sides / on all sides)
समलङ्कृताम्fully adorned
समलङ्कृताम्:
Karma (कर्म)
TypeVerb
Rootसम्+अलङ्कृ (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन
एवम्thus
एवम्:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय, प्रकारवाचक क्रियाविशेषण (thus)
ध्यात्वाhaving meditated
ध्यात्वा:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Rootध्यै (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund), ‘having meditated’
न्यसेत्should place; should set down
न्यसेत्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootनि+अस्/न्यस् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
भूयःagain; further
भूयः:
Sambandha (सम्बन्ध/temporal adverb)
TypeIndeclinable
Rootभूयः (अव्यय)
Formअव्यय, पुनरर्थक क्रियाविशेषण (again; further)
भूतलेon the ground
भूतले:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootभूतल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण), एकवचन
अपिalso; even
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय, निपात (also/even)
अक्षरान्syllables; letters
अक्षरान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअक्षर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), बहुवचन
क्रमात्in sequence; step by step
क्रमात्:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootक्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (अव्ययीभावार्थे/तसिल्-अर्थे), एकवचन; ‘in order/stepwise’