Brahma Purana — Shiva on Dharma: Nonviolence, Truthful Speech, Mental Discipline, and the Karmic Causes of Heaven and Longevity, Shloka 5
Devanagari script
सत्यधर्मरताः शान्ताः सर्वलिङ्गविवर्जिताः नाधर्मेण न धर्मेण बध्यन्ते छिन्नसंशयाः //
Translation
यह पाँचवाँ श्लोक-पद धर्मार्थ और उसकी प्रशंसा को प्रकट करता है।
Word by Word
satya-dharma-ratāḥdevoted to truth and dharma
satya-dharma-ratāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootsatya (प्रातिपदिक) + dharma (प्रातिपदिक) + rata (कृदन्त; √ram रम्)
Formबहुवचन, पुल्लिङ्ग, प्रथमा (Nominative), कृदन्त-विशेषण; 'rata' = क्त (past participle) used adjectivally; समासः: सत्यधर्मे रताः (locative-tatpurusha sense)
śāntāḥpeaceful, tranquil
śāntāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootśānta (कृदन्त; √śam शम्)
Formबहुवचन, पुल्लिङ्ग, प्रथमा; क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past participle)
sarva-liṅga-vivarjitāḥfree from all marks/attachments
sarva-liṅga-vivarjitāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक) + liṅga (प्रातिपदिक) + vivarjita (कृदन्त; √vṛj/√varj वर्ज्)
Formबहुवचन, पुल्लिङ्ग, प्रथमा; क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; समासः: सर्वाणि लिङ्गानि विवर्जिताः (accusative-tatpurusha)
nanot
na:
Sambandha (सम्बन्ध/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negative particle)
adharmeṇaby adharma, by unrighteousness
adharmeṇa:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootadharma (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, तृतीया (Instrumental/करण), एकवचन
nanor
na:
Sambandha (सम्बन्ध/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय
dharmeṇaby dharma, by righteousness
dharmeṇa:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootdharma (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, तृतीया (Instrumental/करण), एकवचन
badhyanteare bound
badhyante:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√bandh (धातु)
Formलट् (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन; कर्मणि-प्रयोग (passive sense)
chinna-saṃśayāḥwith doubts cut off
chinna-saṃśayāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootchinna (कृदन्त; √chid छिद्) + saṃśaya (प्रातिपदिक)
Formबहुवचन, पुल्लिङ्ग, प्रथमा; समासः: छिन्नः संशयः येषां ते (बहुव्रीहि-भावार्थः), परन्तु रूपतः तत्पुरुष-समाससदृश; अर्थतः 'doubts cut off'
Speaker
Śiva to Umā