Sutra 7

Devanagari script

न चानिवेद्य भर्तुः कंचिदारम्भं कुर्युः अन्यत्रापत्प्रतीकारेभ्यः ॥ कZ_०२.९.०७ ॥

Transliteration

na cānivedya bhartuḥ kaṃcid ārambhaṃ kuryuḥ anyatrāpatpratīkārebhyaḥ

Translation

वे स्वामी (राजा) को बताए बिना कोई भी पहल/आरम्भ न करें, सिवाय आपात-निवारण के उपायों के।

Word by Word

• न: not
• Type: Particle
• Root: न
• Form: निषेधार्थक-अव्ययम्

• च: and
• Type: Particle
• Root: च
• Form: समुच्चयार्थक-अव्ययम्

• अनिवेद्य: without informing (first)
• Type: Gerund (Absolutive)
• Root: नि+विद्
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (निवेद्य = निवेद्य/निवेद्य इति प्रयोगः; अर्थतः ‘निवेद्य’ = ‘निवेद्य’/‘निवेद्य’ = ‘having informed’; अत्र ‘अ-’ निषेधः: ‘without informing’), उपसर्गः: नि-

• भर्तुः: of the master/lord (i.e., the king/superior)
• Type: Noun
• Root: भर्तृ
• Form: षष्ठी-एकवचनम्, पुंलिङ्गम्

• कंचित्: any (someone/any)
• Type: Pronoun (Indefinite)
• Root: किम्
• Form: द्वितीया-एकवचनम्, पुंलिङ्गम् (अनिश्चितार्थकः)

• आरम्भम्: undertaking; initiation of an action
• Type: Noun
• Root: आरम्भ
• Form: द्वितीया-एकवचनम्, पुंलिङ्गम्

• कुर्युः: they should do/undertake
• Type: Verb
• Root: कृ
• Form: विधिलिङ् (optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, बहुवचनम्

• अन्यत्र: except; otherwise than
• Type: Adverb
• Root: अन्यत्र
• Form: देश/अपवादार्थक-अव्ययम्: ‘except/in cases other than’

• आपत्-प्रतीकारेभ्यः: from/except in (cases of) countermeasures against calamities/emergencies
• Type: Noun (Compound)
• Root: आपद् + प्रतीकार
• Form: पञ्चमी-बहुवचनम्, पुंलिङ्गम् (प्रतीकार-शब्दः); समासः: आपदः प्रतीकाराः = आपत्प्रतीकाराः

Entities Mentioned

• bhartṛ (sovereign/executive)
• officials

More Details

FAQs

What is the governance principle behind the emergency exception?

Normal operations require authorization and reporting, but crisis response must be fast; hence limited delegated discretion only for emergency mitigation.