Adhyaya 72
આ અધ્યાયમાં ઈશ્વર સંક્ષેપમાં ધર્મયુક્ત વિધિ-ઉપદેશ આપે છે. એ જ ક્ષેત્રમાં ‘જલવાસ’ નામે પ્રસિદ્ધ વિઘ્નેશ ગણેશનું દર્શન કરવાનું કહેવામાં આવ્યું છે; આ દર્શન વિઘ્નોનો નાશ કરે છે અને સર્વ કાર્યોમાં સિદ્ધિ આપે છે. ઉત્પત્તિ-કારણ મુજબ, તપસ્યા નિર્વિઘ્ન રહે તે માટે વરુણે જલજ અર્પણોથી ભક્તિપૂર્વક ગણપતિની પૂજા કરી. ચતુર્થી તિથિએ તર્પણ કરીને ગંધ, પુષ્પ અને મોદકથી પૂજન કરવાનો વિધાન છે; યથાભક્તિ અને યથાશક્તિ પ્રમાણે અર્પણ કરવાથી ગણાધિપ પ્રસન્ન થાય છે—આ જ મુખ્ય સંદેશ છે.
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । तत्रैव संस्थितं पश्येद्विघ्नेशं जलवाससम् । सर्वविघ्नविनाशाय सर्वकार्यप्रसिद्धये
ઈશ્વરે કહ્યું—ત્યાં જ ‘જલવાસ’ નામે પ્રસિદ્ધ વિઘ્નેશનું દર્શન કરવું જોઈએ, જેથી સર્વ વિઘ્નો નાશ પામે અને સર્વ કાર્યો સિદ્ધ થાય.
Verse 2
वरुणेन महादेवि तपोनिर्विघ्नहेतवे । पूजितो जलजैर्भक्त्या जलवासास्ततः स्मृतः
હે મહાદેવી! તપમાં વિઘ્ન ન આવે તે હેતુથી વરુણે જલજ ઉપચારો દ્વારા ભક્તિપૂર્વક તેમની પૂજા કરી; તેથી તેઓ ‘જલવાસ’ તરીકે સ્મરાય છે.
Verse 3
चतुर्थ्यां तर्पयेद्भक्त्या गन्धैः पुष्पैः स मोदकैः । यथाभक्त्यनुसारेण तस्य तुष्येद्गणाधिपः
ચતુર્થીના દિવસે ભક્તિપૂર્વક સુગંધ, પુષ્પ અને મોદક અર્પણ કરીને તેમને તૃપ્ત કરવો; ભક્તિના પ્રમાણ મુજબ ગણાધિપતિ પ્રસન્ન થાય છે.
Verse 72
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये जलवासगणपतिमाहात्म्यवर्णनंनाम द्विसप्ततितमोऽध्यायः
આ રીતે શ્રીસ્કંદ મહાપુરાણની એકાશીતિસાહસ્રી સંહિતાના સાતમા પ્રભાસખંડના પ્રથમ પ્રભાસક્ષેત્રમાહાત્મ્યમાં ‘જલવાસ ગણપતિ-માહાત્મ્યવર્ણન’ નામનો બહોતેરમો અધ્યાય સમાપ્ત થાય છે.