Adhyaya 55
ઈશ્વર દેવીને ઉપદેશ આપે છે—ગૌરીની નજીક, નૈઋત્ય દિશામાં બહુ દૂર નહીં એવા સ્થાને આવેલા વિમલેશ્વર પાસે જાઓ. આ તીર્થને ‘પાપ-પ્રણાશન’ સ્થાન તરીકે વર્ણવાયું છે; સ્ત્રી-પુરુષ સૌને, તેમજ દેહક્ષયથી પીડિત લોકોને પણ, અહીં પાપનાશ થઈ દુઃખનો અંત થાય છે। અહીં ભક્તિયુક્ત અર્ચના જ મુખ્ય ઉપાય છે; તેના ફળરૂપે કષ્ટ શમે છે અને સાધકને ‘નિર્મલ’ અવસ્થા/પદ પ્રાપ્ત થાય છે. ગંધર્વસેના અને વિમલા સંબંધિત કારણકથા દ્વારા પૃથ્વી પર આ લિંગ ‘વિમલેશ્વર’ નામે કેમ પ્રસિદ્ધ થયું તે સમજાવવામાં આવ્યું છે. અંતે આ વર્ણનને માહાત્મ્યોની શ્રેણીમાં ચોથું એકમ કહી, સર્વપાપવિનાશક મહિમા પર ભાર મૂકાયો છે।
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि तत्पूर्वे विमलेश्वरम् । गौर्याः पूर्वं समीपस्थं नातिदूरे व्यवस्थितम्
ઈશ્વરે કહ્યું—ત્યારબાદ, હે મહાદેવી, તે સ્થાનના પૂર્વમાં આવેલા વિમલેશ્વર પાસે જવું જોઈએ. તે ગૌરીના પૂર્વે, નજીકમાં, બહુ દૂર નથી।
Verse 2
गुरोर्नैरृत्यदिग्भागे स्थितं पापप्रणाशनम् । अपि कृत्वा महापापं नारी वा पुरुषोऽपि वा
ગુરુ (તીર્થ/મંદિર)ના નૈઋત્ય (દક્ષિણ-પશ્ચિમ) દિશાભાગમાં પાપનાશક (સ્થાન/લિંગ) સ્થિત છે. સ્ત્રી હોય કે પુરુષ—મહાપાપ કર્યું હોય તોય…
Verse 3
क्षयाभिभूतदेहो वा तं समभ्यर्च्य भक्तितः । सर्वदुःखान्तगो भूत्वा निर्मलं पदमाप्नुयात्
ક્ષયરોગથી પીડિત દેહ ધરાવતો પણ જો ભક્તિપૂર્વક તેની આરાધના કરે, તો સર્વ દુઃખનો અંત પામી નિર્મળ પદને પ્રાપ્ત કરે છે.
Verse 4
गंधर्वसेना यत्रैव विमलाऽभूत्क्षया न्विता । विमलेश्वरनाम्ना वै तल्लिंगं प्रथितं क्षितौ
એ જ સ્થાને ગંધર્વસેના ક્ષયપીડાથી મુક્ત થઈ નિર્મળ બની; તેથી તે લિંગ પૃથ્વી પર ‘વિમલેશ્વર’ નામે પ્રસિદ્ધ છે.
Verse 5
इति ते कथितं सर्वं विमलेश्वरसूचकम् । माहात्म्यं सर्वपापघ्नं तुरीयं भवसुन्दरि
હે ભવસુંદરી! વિમલેશ્વરને સૂચવનારું આ બધું મેં તને કહ્યું; આ ચોથું માહાત્મ્ય સર્વ પાપોનો નાશ કરનારું છે.
Verse 55
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये विमलेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम पञ्चपञ्चाशोऽध्यायः
આ રીતે શ્રીસ્કંદ મહાપુરાણની એકાશીતિસાહસ્રી સંહિતાના સાતમા પ્રભાસખંડના પ્રથમ પ્રભાસક્ષેત્રમાહાત્મ્યમાં ‘વિમલેશ્વરમાહાત્મ્યવર્ણન’ નામનો પંચપંચાશમ અધ્યાય સમાપ્ત થયો.