Adhyaya 272
Prabhasa KhandaPrabhasa Kshetra MahatmyaAdhyaya 272

Adhyaya 272

આ અધ્યાયમાં ઈશ્વર તત્ત્વોપદેશરૂપે યાત્રિકને માર્ગદર્શન આપે છે. તેઓ કહે છે કે આ જ પવિત્ર પ્રદેશમાં પૂર્વ દિશામાં (પ્રાચી), દેવીના સાન્નિધ્ય નજીક એક વિશેષ સ્થાન છે, જ્યાં ત્રિપુર સાથે સંબંધિત ત્રણ લિંગો પ્રતિષ્ઠિત છે. આ મહાત્મા ત્રિપુર-પુરુષોના નામ વિદ્યુન્માલી, તારક અને કપોલ તરીકે જણાવાયા છે. અધ્યાયનો મુખ્ય સાર દિશા-નિર્દેશ, લિંગત્રયની ઓળખ અને દર્શનફળનો સંબંધ છે. કહેવામાં આવ્યું છે કે આ પ્રતિષ્ઠિત લિંગોનું માત્ર દર્શન કરવાથી પણ ભક્ત પાપોથી મુક્ત થાય છે. અંતે આ પ્રસંગ સ્કંદમહાપુરાણના પ્રભાસખંડ, પ્રભાસક્ષેત્રમાહાત્મ્ય હેઠળ ‘ત્રિપુરલિંગત્રયમાહાત્મ્ય’ તરીકે નિર્દિષ્ટ છે.

Shlokas

Verse 1

ईश्वर उवाच । तत्रैव संस्थितं पश्येत्प्राची देव्यास्तु संनिधौ । लिंगत्रयं समाख्यातं त्रिपुराणां महात्मनाम्

ઈશ્વરે કહ્યું—ત્યાં જ પ્રાચી દેવીના સાન્નિધ્યમાં સ્થિત, મહાત્મા ત્રિપુરો સાથે પ્રસિદ્ધ એવા ત્રણ લિંગોનું દર્શન કરવું જોઈએ।

Verse 2

विद्युन्माली तारकाख्यः कपोलाख्यस्तथैव च । तैश्च प्रतिष्ठितं लिंगं दृष्ट्वा पापैः प्रमुच्यते

વિદ્યુન્માલી, તારક નામનો અને કપોલ નામનો—એમણે પ્રતિષ્ઠિત કરેલા તે લિંગનું જે દર્શન કરે છે, તે પાપોથી મુક્ત થાય છે।

Verse 272

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये त्रिपुरलिंगत्रयमाहात्म्य वर्णनंनाम द्विसप्तत्युत्तरद्विशततमोऽध्यायः

આ રીતે શ્રી સ્કંદ મહાપુરાણની એકાશીતિસાહસ્રી સંહિતાના સાતમા પ્રભાસખંડના પ્રથમ ‘પ્રભાસક્ષેત્રમાહાત્મ્ય’માં ‘ત્રિપુર-લિંગત્રય-માહાત્મ્ય-વર્ણન’ નામનો ૨૭૨મો અધ્યાય સમાપ્ત થયો।