Adhyaya 196

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि प्रभासं जलसंस्थितम् । वृद्धप्रभासाद्दक्षिणतो नातिदूरे व्यवस्थितम्

ઈશ્વરે કહ્યું—ત્યારબાદ, હે મહાદેવી, પવિત્ર જળની પાસે સ્થિત પ્રભાસે જવું જોઈએ; તે વૃદ્ધપ્રભાસના દક્ષિણમાં બહુ દૂર નથી।

Verse 2

तस्यैव देवि देवस्य शृणु माहात्म्यमुत्तमम्

હે દેવી, એ જ દેવનું પરમ ઉત્તમ માહાત્મ્ય સાંભળો।

Verse 3

जामदग्न्येन रामेण यदा क्षत्त्रवधः कृतः । तदाऽस्य परमा जाता घृणा मनसि भामिनि

હે ભામિની, જ્યારે જામદગ્ન્ય રામ (પરશુરામ)એ ક્ષત્રિયોનો વધ કર્યો, ત્યારે તેના મનમાં પરમ ઘૃણા—અર્થાત્ ઘોર પશ્ચાત્તાપ—જાગ્યો।

Verse 4

ततस्त्वाराधयामास महादेवं सुरेश्वरम् । उग्रं तपः समास्थाय बहून्वर्ष गणान्प्रिये

ત્યારબાદ, હે પ્રિયે, તેણે દેવોના ઈશ્વર મહાદેવની આરાધના કરી અને ઉગ્ર તપનો આશ્રય લઈને અનેક વર્ષો સુધી તપશ્ચર્યા કરી।

Verse 5

ततस्तुष्टो महादेवस्तस्य प्रत्यक्षतां गतः । अब्रवीद्वरदस्तेऽहं वरं वरय सुव्रत

ત્યારે પ્રસન્ન થયેલા મહાદેવ તેના સમક્ષ પ્રત્યક્ષ થયા અને બોલ્યા—“હું તને વર આપનાર છું; હે સુવ્રત, જે વર ઇચ્છે તે માગ।”

Verse 6

राम उवाच । यदि तुष्टोऽसि मे देव यदि देयो वरो मम । दर्शयस्व स्वकं लिंगं यज्ञे वज्रेण छादितम्

રામ બોલ્યા—“હે દેવ, જો તમે મારા પર પ્રસન્ન હો અને મને વર આપવો હોય, તો યજ્ઞમાં વજ્રથી ઢાંકાયેલું તમારું સ્વલિંગ મને દર્શાવો।”

Verse 7

घृणा मे महती जाता हत्वेमान्क्षत्रियान्बहून् । दर्शनात्तव लिंगस्य येन मे नश्यते घृणा

“આ અનેક ક્ષત્રિયોને સંહાર કરીને મારા હૃદયમાં મહાન પશ્ચાત્તાપ થયો છે. તમારા લિંગના દર્શનથી મારો એ પશ્ચાત્તાપ નાશ પામે.”

Verse 8

तथा मे पातकं सर्वं प्रसादात्तव शंकर

“અને હે શંકર, તમારા પ્રસાદથી મારા સર્વ પાપ પણ એ જ રીતે દૂર થાઓ.”

Verse 9

शंकर उवाच । मम लिंगं सहस्राक्ष उत्थितं तु पुनःपुनः । वज्रेणाच्छादयत्येव भयेन महता वृतः

શંકર બોલ્યા—“હે સહસ્રાક્ષ (ઇન્દ્ર), મારું લિંગ વારંવાર ઊભરાય છે; પરંતુ તું મહાભયથી ઘેરાઈને તેને વજ્રથી ઢાંકતો જ રહે છે.”

Verse 10

न तेऽहं दर्शनं यास्ये लिंगरूपी कदाचन

હું કદી પણ લિંગરૂપે તારા દર્શન માટે નહીં આવું.

Verse 11

यन्मां वदसि घृणया वृतोऽहं पातकेन तु । तत्तेऽहं नाशयिष्यामि स्पर्शनात्तु द्विजोत्तम

હે દ્વિજોત્તમ! તું ઘૃણાથી કહે છે કે હું પાપથી ઘેરાયેલો છું; તો મારા સ્પર્શમાત્રથી તારો તે પાપ હું નાશ કરી દઈશ.

Verse 12

अस्मिञ्जलाश्रये पुण्ये जलमध्ये महामते । उत्थास्यति महालिंगं तस्य त्वं दर्शनं कुरु

હે મહામતે! આ પવિત્ર જળાશયના જળમધ્યમાંથી મહાલિંગ પ્રગટ થશે; તું ભક્તિપૂર્વક તેનું દર્શન કર.

Verse 13

गमिष्यति घृणा सर्वा निष्पापस्त्वं भविष्यसि । उक्त्वैवमुदतिष्ठच्च जलमध्याद्वरानने

તારી સર્વ ઘૃણા દૂર થશે અને તું નિષ્પાપ બનશે. એમ કહી તે સુમુખી જળમધ્યમાંથી ઊભી થઈ.

Verse 14

जलप्रभासनामास्य ततो जातं धरातले । तस्यालं स्पर्शनाद्देवि शिवलोकं व्रजेन्नरः

ત્યારબાદ ધરાતલ પર ‘જલપ્રભાસ’ નામનું તીર્થ પ્રગટ થયું. હે દેવી! તેના સ્પર્શમાત્રથી મનુષ્ય શિવલોકને પામે છે.

Verse 15

एकं भोजयते योऽत्र ब्राह्मणं शंसितव्रतम् । भोजितोऽहं भवेत्तेन सपत्नीको न संशयः

અહીં પ્રશંસિત વ્રતનિષ્ઠ એક બ્રાહ્મણને પણ જે ભોજન કરાવે છે, તેના દ્વારા હું પણ મારી સહધર્મિણી સહિત તૃપ્ત થાઉં છું—એમાં સંશય નથી।

Verse 16

एषा जलप्रभासस्य संभूतिस्ते मयोदिता । श्रुता पापोपशमनी सर्वकामफलप्रदा

આ જલપ્રભાસની ઉત્પત્તિ મેં તને કહી છે; તેને સાંભળવાથી પાપ શમન થાય છે અને સર્વ કામનાઓનું ફળ આપે છે।

Verse 196

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीति साहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये जलप्रभासमाहात्म्यवर्णनंनाम षण्णवत्युत्तरशततमोऽध्यायः

આ રીતે શ્રીસ્કંદ મહાપુરાણની એકાશીતી-સાહસ્રી સંહિતાના સાતમા પ્રભાસખંડના પ્રથમ પ્રભાસક્ષેત્રમાહાત્મ્યમાં ‘જલપ્રભાસમાહાત્મ્યવર્ણન’ નામનો ૧૯૬મો અધ્યાય સમાપ્ત થયો।