Adhyaya 79

Verse 1

। सूत उवाच । तस्यैव दक्षिणे भागे वालखिल्यैः प्रतिष्ठितम् । लिंगमस्ति सुविख्यातं सर्वपातकनाशनम्

સૂતએ કહ્યું: તેના જ દક્ષિણ ભાગમાં વાલખિલ્ય ઋષિઓએ પ્રતિષ્ઠિત કરેલું એક સુવિખ્યાત લિંગ છે, જે સર્વ પાતકોનો નાશ કરે છે.

Verse 2

यमाराध्य च तैः पूर्वं शक्रामर्षसमन्वितैः । गरुडो जनितः पक्षी ख्यातो विष्णुरथोऽत्र यः

જેનાની તેમણે પહેલાં શક્ર (ઇન્દ્ર) પ્રત્યે અમર્ષથી યુક્ત થઈ આરાધના કરી હતી, તે આરાધનાથી ગરુડ નામનો પક્ષી ઉત્પન્ન થયો—જે અહીં વિષ્ણુનું વાહન તરીકે પ્રસિદ્ધ છે.

Verse 3

ऋषय ऊचुः । कथं तेषां समुत्पन्नः शक्रस्योपरि सूतज । प्रकोपो वालखिल्यानां संजज्ञे गरुडः कथम्

ઋષિઓએ કહ્યું: હે સૂતપુત્ર! શક્ર પ્રત્યે તેમનો ક્રોધ કેવી રીતે ઉત્પન્ન થયો? અને વાલખિલ્યોના તે રોષમાંથી ગરુડનો જન્મ કેવી રીતે થયો?

Verse 4

सूत उवाच । पुरा प्रजापतिर्दक्षस्तस्मिन्क्षेत्रे सुशोभने । चकार विधिवद्यज्ञं संपूर्णवरदक्षिणम्

સૂત બોલ્યા—પ્રાચીન કાળે તે અતિ શોભન પવિત્ર ક્ષેત્રમાં પ્રજાપતિ દક્ષે વિધિપૂર્વક યજ્ઞ કર્યો; તે ઉત્તમ દક્ષિણાઓથી સંપૂર્ણ હતો।

Verse 5

ततः शक्रादयो देवाः सहायार्थं निमंत्रिताः । दक्षेण मुनयश्चैव तथा राजर्षयोऽमलाः

પછી સહાય માટે શક્ર (ઇન્દ્ર) વગેરે દેવોને આમંત્રિત કરવામાં આવ્યા; અને દક્ષે મુનિઓ તથા નિર્મળ રાજર્ષિઓને પણ બોલાવ્યા।

Verse 6

तथा वेदविदो विप्रा यज्ञकर्मविचक्षणाः । गृहस्थाश्रमिणो ये च ये चारण्यनिवासिनः

તેમજ વેદવિદ અને યજ્ઞકર્મમાં નિપુણ એવા વિપ્રો—ગૃહસ્થાશ્રમી તથા અરણ્યનિવાસી—બધા આમંત્રિત થયા।

Verse 7

अथ ते वालखिल्याख्या मुनयः संशितव्रताः । एकां समिधमादाय साहाय्यार्थं प्रजापतेः । प्रस्थिता यज्ञवाटं तं भारार्ताः क्लेशसंयुताः

પછી વ્રતમાં દૃઢ ‘વાલખિલ્ય’ નામના મુનિઓ, પ્રત્યેકે એક સમિધ લઈને પ્રજાપતિને સહાય કરવા તે યજ્ઞવાટ તરફ નીકળ્યા; ભારથી પીડિત અને ક્લેશયુક્ત હતા।

Verse 8

अथ तेषां समस्तानां मार्गे गोष्पदमागतम् । जलपूर्णं समायातमकालजलदागमे

ત્યારે તેમના સૌના માર્ગમાં અકાળે વાદળો આવવાથી પાણીથી ભરેલું ગોષ્પદ (ગાયના ખુરાનું ખાડું) પ્રગટ થયું।

Verse 9

ततस्तरीतु कामास्ते क्लिश्यमाना इतस्ततः । समिद्भारश्रमोपेता देवराजेन वीक्षिताः

પછી તેઓ પાર ઉતરવાની ઇચ્છાથી અહીં-ત્યાં કષ્ટ પામતા રહ્યા. સમિધાના ભારથી થાકેલા તેમને દેવરાજ ઇન્દ્રે જોયા.

Verse 10

गच्छता तेन मार्गेण मखे दक्षप्रजापतेः । ततश्चिरं समालोक्य स्मितं कृत्वा स कौतुकात् । जगामाथ समुल्लंघ्य ऐश्वर्यमदगर्वितः

દક્ષ પ્રજાપતિના યજ્ઞ તરફ તે માર્ગે જતા તેણે તેમને લાંબા સમય સુધી જોયા; પછી માત્ર કૌતુકથી સ્મિત કરી, ઐશ્વર્યના મદ-ગર્વથી ઉન્મત્ત થઈ, ઉછળી ને પાર ગયો.

Verse 11

ततस्ते कोपसंयुक्ताः शक्राद्दृष्ट्वा पराभवम् । निवृत्य स्वाश्रमं गत्वा चक्रुर्मंत्रं सनिश्चयम्

પછી શક્ર તરફથી થયેલો અપમાન જોઈ તેઓ ક્રોધથી ભરાયા. પાછા પોતાના આશ્રમમાં જઈ દૃઢ નિશ્ચયથી મંત્રકર્મ કર્યું.

Verse 12

शाक्रं पदं समासाद्य यस्मादेतेन पाप्मना । अतिक्रांता वयं सर्वे तस्मात्पात्यः स सत्पदात्

‘શક્રના પદ સુધી પહોંચ્યા છતાં આ પાપીએ અમને સૌને લંઘી દીધા; તેથી તેને તે સತ್ಪદથી પતિત કરવો જોઈએ.’

Verse 13

अन्यः शक्रः प्रकर्तव्यो मंत्रवीर्यसमुद्भवः । आथर्वणैर्महासूक्तैराभिचारिकसंभवैः

‘મંત્રવીર્યથી ઉત્પન્ન એવો બીજો ઇન્દ્ર રચવો જોઈએ—આથર્વણ મહાસૂક્તોથી, અભિચારિક ક્રિયાઓમાંથી ઉદ્ભવેલા।’

Verse 14

येन व्यापाद्यते तेन शक्रोऽयं मदगर्वितः । मखमाहात्म्यसंपन्नः स्वल्पबुद्धिपरा क्रमः

જે ઉપાયથી આ મદગર્વથી મત્ત શક્ર (ઇન્દ્ર) નાશ પામે, એ જ ઉપાયથી તેનો વિનાશ થાઓ. યજ્ઞના મહાત્મ્ય સાથે જોડાયેલો હોવા છતાં તેની ચાલ નાની બુદ્ધિથી શાસિત છે.

Verse 16

गर्भोपनिषदेनैव नीलरुद्रैर्द्विजोत्तमाः । रुद्रशीर्षेण काम्येन विष्णुसूक्तयुतेन चं

દ્વિજોત્તમોએ ગર્ભોપનિષદ, નીલરુદ્ર મંત્રો, કામ્ય રુદ્રશીર્ષ અને વિષ್ಣુસૂક્ત સાથે તે વિધિનું અનુષ્ઠાન કર્યું.

Verse 17

निधाय कलशं मध्ये मंडलस्योदकावृतम् । होमांते तत्र संस्पर्शं चक्रुस्तस्य जलैः शुभैः

મંડળના મધ્યમાં જળથી આવૃત કલશ સ્થાપી, હોમના અંતે તેમણે ત્યાં જ તેના શુભ જળથી સ્પર્શ/પ્રોક્ષણવિધિ કરી.

Verse 18

एतस्मिन्नंतरे शक्रः प्रपश्यति सुदारुणान् । उत्पातानात्मनाशाय जायमानान्समंततः

એ જ સમયે શક્ર (ઇન્દ્ર) એ અત્યંત ભયંકર અપશકુનોને ચારે તરફ ઊભા થતા જોયા—જે તેના પોતાના વિનાશ તરફ સંકેત કરતા હતા.

Verse 19

वामो बाहुश्च नेत्रं च मुहुः स्फुरति चास्य वै । न च पश्यति नासाग्रं जिह्वाग्रं च तथा हनुम्

તેનો ડાબો હાથ અને આંખ વારંવાર ફડકવા લાગ્યા; અને તે પોતાની નાકની ટોચ, જીભની ટોચ તથા હનુ (જડબું) પણ જોઈ શક્યો નહીં.

Verse 20

शिरोहीनां तथा छायां गगने भास्करद्वयम् । अरुंधतीं ध्रुवं चैव न च विष्णुपदानि सः

તેણે શિરવિહિન છાયા અને આકાશમાં બે સૂર્ય જોયા. અરુંધતી, ધ્રુવ તથા વિષ્ણુના પદચિહ્નો પણ તેને દેખાયા નહીં.

Verse 21

न च मंदं न चाकाशे संस्थितां स्वर्धुनीं हरिः । स्वपन्पश्यति कृष्णांगीं नित्यं नारीं धृतायुधाम्

તેણે ન ચંદ્ર જોયો, ન આકાશમાં સ્થિત સ્વર્ગગંગા. અને નિદ્રામાં તે સદા શ્યામાંગી, આયુધધારિણી નારીને જોતો રહ્યો.

Verse 22

मुक्तकेशीं विवस्त्रां च कृष्णदंतां भयानकाम् । तान्दृष्ट्वा स महोत्पातान्देवराजो बृहस्पतिम्

તેણે એક ભયાનક સ્ત્રી જોઈ—મુક્તકેશી, વિવસ્ત્ર, કાળા દાંતવાળી. આવા મહોત્પાતો જોઈ દેવરાજ ઇન્દ્રે બૃહસ્પતિને આશ્રય કર્યો.

Verse 23

पप्रच्छ भयसंत्रस्तः किमेतदिति मे गुरो । जायंते सुमहोत्पाता दुर्निमित्तानि वै पृथक्

ભયથી કંપતાં તેણે પૂછ્યું—“મારા ગુરુદેવ, આ શું છે? મહા ઉત્પાતો ઊભા થઈ રહ્યા છે; જુદા જુદા દુર્નિમિત્તો પ્રગટ થઈ રહ્યા છે.”

Verse 24

किं मे भविष्यति प्राज्ञ विनाशः सांप्रतं वद । किं वा त्रैलोक्य राज्यस्य किं वा वित्तादिकस्य च

“હે પ્રાજ્ઞ, મારું શું થશે? તત્કાળ કહો—વિનાશ થશે શું? ત્રિલોકના રાજ્યનું શું થશે, અને મારા ધન વગેરેનું શું થશે?”

Verse 25

बृहस्पतिरुवाच । ये त्वया मदमत्तेन वालखिल्या महर्षयः । उल्लंघिताः स्थिता मार्गे गोष्पदं तर्त्तुमिच्छवः

બૃહસ્પતિએ કહ્યું—હે ઇન્દ્ર! ગર્વમદમાં મત્ત થઈને તું માર્ગમાં ઊભા રહેલા વાલખિલ્ય મહર્ષિઓને લાંઘી જઈ અપમાન કર્યો; તેઓ તો ગાયના ખુરના નિશાન જેટલું અલ્પ જળ પણ પાર કરવા ઇચ્છતા ત્યાં સ્થિર હતા।

Verse 26

तैरेवाथर्वणैर्मंत्रैस्त्वकृतेऽस्ति शचीपते । कृतो होमः सुसंपूर्णः कलशश्चाभिमंत्रितः

હે શચીપતે! એ જ અથર્વણ મંત્રોથી તારા વિરુદ્ધ કર્મ આરંભાયું છે; હોમ સંપૂર્ણ રીતે સંપન્ન થયો છે અને કલશ પણ મંત્રોથી વિધિવત અભિમંત્રિત થયો છે।

Verse 27

युष्माकं सुविनाशाय सर्वदेवाधिनायकः । भविष्यति न संदेहो मंत्रैराथर्वणैर्हरिः

તમારા સંપૂર્ણ વિનાશ માટે, સર્વ દેવાધિનાયકોના અધિનાયક હરિ અથર્વણ મંત્રોના બળથી નિશ્ચયે પ્રकट થશે; તેમાં શંકા નથી।

Verse 28

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा सहस्राक्षो भयान्वितः । दक्षं गत्वा च दीनास्यः प्रोवाच तदनंतरम्

તે વચન સાંભળીને સહસ્રનેત્ર ઇન્દ્ર ભયથી વ્યાકુલ થયો; તે દક્ષ પાસે ગયો અને દીન મુખે તરત પછી તેને કહ્યું।

Verse 29

अस्मन्नाशाय मुनिभिर्वालखिल्यैः प्रजापते । प्रोद्यमो विहितः सम्यक्छक्रस्यान्यस्य वै कृते

હે પ્રજાપતે! વાલખિલ્ય મુનિઓએ અમારા વિનાશ માટે વિધિવત પ્રયત્ન આરંભ્યો છે; આ તો અન્ય શક્ર—બીજા ઇન્દ્રના હિત માટે કરવામાં આવે છે।

Verse 30

तान्वारय स्वयं गत्वा यावन्नो जायते परः । शक्रोऽस्मद्ध्वंसनार्थाय नास्ति तेषामसाध्यता

તું પોતે જઈને તેમને રોક, બીજો ઇન્દ્ર જન્મે તે પહેલાં. અમારા વિનાશ માટે તેમને કંઈ પણ અશક્ય નથી.

Verse 31

अथ दक्षो द्रुतं गत्वा शक्राद्यैरमरैर्वृतः । प्रहसंस्तानुवाचेदं विनयेन समन्वितः

પછી દક્ષ ઇન્દ્રાદિ અમરોથી ઘેરાઈને ઝડપથી ગયો. તે હસતાં હસતાં, વિનયથી યુક્ત થઈ, તેમને આ રીતે બોલ્યો.

Verse 32

किमेतत्क्रियते विप्राः कर्म रौद्रतमं महत् । त्रैलोक्यं व्याकुलं येन सर्वमेतद्व्यवस्थितम्

હે વિપ્ર ઋષિઓ, આ શું કરવામાં આવે છે—આ મહાન અને અતિ રૌદ્ર કર્મ—જેનાથી ત્રિલોક વ્યાકુળ થયો છે અને આ બધો ઉપદ્રવ ઊભો થયો છે?

Verse 33

अथ ते दक्षमालोक्य समायातं स्वमाश्रयम् । संमुखाश्चाभ्ययुस्तूर्णं प्रगृहीतार्घ्यपाणयः

પછી તેઓ પોતાના આશ્રમમાં આવેલા દક્ષને જોઈને તરત સામે આવ્યા; હાથમાં અર્ઘ્ય લઈને મળવા દોડ્યા.

Verse 34

अर्घ्यं दत्त्वा यथान्यायं पूजां कृत्वाथ भक्तितः । प्रोचुश्च प्रणता भूत्वा स्वागतं ते प्रजापते

વિધિ મુજબ અર્ઘ્ય અર્પણ કરીને અને ભક્તિપૂર્વક પૂજા કરીને, તેઓ નમ્રતાથી બોલ્યા—“હે પ્રજાપતિ, આપનું સ્વાગત છે.”

Verse 35

आदेशो दीयतां शीघ्रं यदर्थमिह चागतः । अपि प्राणप्रदानेन करिष्यामः प्रियं तव

શીઘ્ર આજ્ઞા આપો—તમે અહીં કયા હેતુથી આવ્યા છો? પ્રાણ અર્પણ કરીને પણ અમે તમારું પ્રિય કાર્ય કરીશું.

Verse 36

दक्ष उवाच । एतद्रौद्रतमं कर्म सर्वदेवभयावहम् । त्याज्यं युष्माभिरव्यग्रैरेतदर्थमिहागतः

દક્ષ બોલ્યા—આ અતિ રૌદ્ર કર્મ છે, જે સર્વ દેવોમાં પણ ભય ઉપજાવે છે. તમે અવ્યગ્ર રહીને તેને ત્યજી દો; આ હેતુથી જ હું અહીં આવ્યો છું.

Verse 37

मुनय ऊचुः । वयं शक्रेण ते यज्ञे समायाताः सुभक्तितः । उल्लंघिता मदोद्रेकात्कृत्वा हास्यं मुहुर्मुहुः

મુનિઓએ કહ્યું—શક્ર (ઇન્દ્ર)ના કહેવાથી અમે સદ્ભક્તિથી તમારા યજ્ઞમાં આવ્યા. પરંતુ અહંકારના ઉદ્રેકથી અમે વારંવાર મર્યાદા લંઘી, ફરી ફરી ઉપહાસ કર્યો.

Verse 38

शक्रोच्छेदाय चास्माभिः शकोऽन्यो वीर्यमंत्रतः । प्रारब्धः कर्तुमत्युग्रैर्होमांतश्च व्यवस्थितः

અને શક્ર (ઇન્દ્ર)ના ઉચ્છેદ માટે અમે મંત્ર-વીર્યથી બીજો ‘શક્ર’ ઉત્પન્ન કરવા આરંભ કર્યો; અને અતિ ઉગ્ર સંકલ્પથી હોમના અંત સુધી પૂર્ણ કરવા તૈયાર થયા.

Verse 39

तत्कथं मंत्रवीर्यं तत्क्रियते मोघमित्यहो । वेदोक्तं च विशेषेण तस्मादत्र वद प्रभो

તો પછી, અહો, તે મંત્ર-વીર્યને નિષ્ફળ કેવી રીતે કરી શકાય? અને આ તો વિશેષરૂપે વેદમાં કહેલું છે; તેથી, હે પ્રભુ, અહીં અમને કહો.

Verse 40

त्वमेव यदि शक्तः स्यादन्यथा कर्तुमेव हि । कुरुष्व वा स्वयं नाथ नास्माकं शक्तिरीदृशी

જો આ કાર્ય અન્યથા કરવા માટે માત્ર તમે જ સમર્થ હો, તો નિશ્ચયે તેમ કરો. અથવા, હે નાથ, તમે સ્વયં જ તેને સિદ્ધ કરો—અમારી પાસે એવી શક્તિ નથી.

Verse 41

दक्ष उवाच । सत्यमेतन्महाभागा यद्युष्माभिः प्रकीर्तितम् । नान्यथा शक्यते कर्तुं वेदमन्त्रोद्भवं बलम्

દક્ષે કહ્યું: હે મહાભાગો, તમે જે કહ્યું તે સત્ય છે. વેદમંત્રોથી ઉદ્ભવેલું બળ અન્યથા કરવું શક્ય નથી.

Verse 42

तद्य एष कृतो होमो युष्माभिर्वेदमंत्रतः । देवराजार्थमव्यग्रैः कलशश्चाभिमंत्रितः

અતએવ, તમે વેદમંત્રોથી જે હોમ કર્યો છે, અને દેવરાજના હિતાર્થે અવ્યગ્ર ચિત્તે જે કલશનું અભિમંત્રિત કર્યું છે—તે નિષ્ફળ નહીં જાય.

Verse 43

सोऽयं मद्वचनाद्राजा भविष्यति पतत्रिणाम् । तेजोवीर्यसमोपेतः शक्रादपि सुवीर्यवान्

મારા વચનથી આ પતત્રીઓનો રાજા બનશે; તેજ અને વીર્યથી યુક્ત, શક્ર (ઇન્દ્ર) કરતાં પણ વધુ પરાક્રમી થશે.

Verse 44

एतस्य देवराजस्य क्षंतव्यं मम वाक्यतः । तत्कृतं मूढभावेन यदनेन विचेष्टितम्

મારા વચન મુજબ આ દેવરાજને ક્ષમા કરવી જોઈએ. તેણે જે કંઈ અયોગ્ય વર્તન કર્યું, તે મૂઢતા અને મોહવશ કર્યું હતું.

Verse 45

एवमुक्त्वाथ तेषां तं सहस्राक्षं भयातुरम् । दर्शयामास दक्षस्तु विनयावनतं स्थितम्

આવું કહીને દક્ષે તેમને ભયથી વ્યાકુળ સહસ્રનેત્ર (ઇન્દ્ર)ને દર્શાવ્યો, જે વિનયથી નમ્ર બની ત્યાં ઊભો હતો।

Verse 46

तेऽपि दृष्ट्वा सहस्राक्षं वेपमानं कृतांजलिम् । प्रोचुर्माऽतिक्रमं शक्र ब्राह्मणानां करिष्यसि

તેઓ પણ કંપતા અને હાથ જોડીને ઊભેલા સહસ્રાક્ષ (ઇન્દ્ર)ને જોઈ બોલ્યા— “હે શક્ર, બ્રાહ્મણો પ્રત્યે અતિક્રમ ન કરશો.”

Verse 47

भूयो यदि दिवेशानामाधिपत्यं प्रवांछसि । अपि मन्दोऽपि मूर्खोऽपि क्रियाहीनोऽपि वा द्विजः । नावज्ञेयो बुधैः क्वापि लोकद्वय मभीप्सुभिः

જો તું ફરી દેવોના અધિપત્યની ઇચ્છા રાખે છે, તો જાણ— દ્વિજ મંદ હોય, મૂર્ખ હોય કે ક્રિયાહીન હોય; બંને લોકનું કલ્યાણ ઇચ્છતા બુદ્ધિમાનો તેને ક્યાંય અવગણશે નહીં।

Verse 48

इन्द्र उवाच । अज्ञानाद्यदि वा ज्ञानाद्यन्मया कुकृतं कृतम् । तत्क्षंतव्यं द्विजैः सर्वैर्विशेषाद्दक्ष वाक्यतः

ઇન્દ્ર બોલ્યા— અજ્ઞાનથી કે જાણીને મેં જે કુકૃત્ય કર્યું છે, તે સર્વ દ્વિજોએ ક્ષમા કરવું; વિશેષ કરીને દક્ષના વચન અનુસાર।

Verse 49

प्रगृह्यतां वरोऽस्माकं यः सदा वर्तते हृदि । प्रदास्यामि न संदेहो नादेयं विद्यते मम

મારા હૃદયમાં સદા તમારા માટે રહેલો વર સ્વીકારો. હું નિશ્ચયે આપીશ— કોઈ સંદેહ નથી; મારા માટે અદેય કંઈ નથી।

Verse 50

मुनय ऊचुः । अस्मिन्कुण्डे नरो होमं यः कुर्याच्छ्रद्धयाऽन्वितः । एतल्लिंगं समभ्यर्च्य तस्याऽस्तु हृदि वांछितम्

મુનિઓએ કહ્યું—જે મનુષ્ય શ્રદ્ધાસહિત આ કુંડમાં હોમ કરે અને આ લિંગની વિધિપૂર્વક પૂજા કરે, તેના હૃદયની ઇચ્છા પૂર્ણ થાઓ।

Verse 51

इन्द्र उवाच । एतल्लिंगं समभ्यर्च्य योऽत्र होमं करिष्यति । कुंडेऽत्र वांछितं सद्यः सफलं स हि लप्स्यते

ઇન્દ્રે કહ્યું—જે અહીં આ લિંગની આરાધના કરીને આ કુંડમાં હોમ કરશે, તે તરત જ સફળતાસહિત પોતાની ઇચ્છિત સિદ્ધિ પ્રાપ્ત કરશે।

Verse 52

निष्कामो वाऽथ संपूज्य लिंगमेतच्छुभावहम् । प्रयास्यति परां सिद्धिं त्रिदशैरपि दुर्लभाम्

અથવા નિષ્કામ જન પણ આ શુભદાયક લિંગની સંપૂર્ણ પૂજા કરીને દેવતાઓને પણ દુર્લભ એવી પરમ સિદ્ધિ પ્રાપ્ત કરશે।

Verse 53

सूत उवाच । एवमुक्त्वा सहस्राक्षो वालखिल्यान्मुनीश्वरान् । ऐरावतं समारुह्य दक्षयज्ञे ततो गतः

સૂતએ કહ્યું—આમ કહી સહસ્રનેત્ર ઇન્દ્ર વાલખિલ્ય મુનિશ્રેષ્ઠોને સંબોધી, ઐરાવત પર આરોહણ કરીને પછી દક્ષના યજ્ઞમાં ગયો।

Verse 54

दक्षोऽपि विधिवद्यज्ञं चकार द्विजसत्तमाः । संहृष्टैर्वालखिल्यैस्तैरुपविष्टैः समीपतः

હે દ્વિજસત્તમો! દક્ષે પણ વિધિપૂર્વક યજ્ઞ કર્યો; અને આનંદિત વાલખિલ્ય મુનિઓ નજીકમાં ઉપવિષ્ટ હતા।

Verse 158

ततस्ते शुचयो भूत्वा स्कंदसूक्तेन पावकम् । जुहुवुश्च दिवारात्रौ क्षुरिकोक्तेन सोद्यमाः

પછી તેઓ શુદ્ધ બની સ્કંદ-સૂક્ત વડે પાવક અગ્નિમાં આહુતિઓ અર્પણ કરવા લાગ્યા. ક્ષુરિકાએ કહેલી રીત મુજબ તેઓ પ્રયત્નપૂર્વક દિવસ-રાત હોમ કરતા રહ્યા.