Adhyaya 148

Verse 1

। सूत उवाच । एवं तं निःस्पृहं ज्ञात्वा गृहं प्रति निजात्मजम् । पिंगला दुःखसंयुक्ता व्यासमेतदुवाच ह

સૂતે કહ્યું—પોતાના પુત્રને નિઃસ્પૃહ અને ગૃહ તરફ ફરી ન આવનાર જાણીને, દુઃખથી ભરેલી પિંગલાએ વ્યાસને આ વચન કહ્યું.

Verse 2

अहं तपश्चरिष्यामि पुत्रार्थं द्विजसत्तम । अनुज्ञां देहि मे येन तोषयामि महेश्वरम् । पुत्रो येन भवेन्मह्यं वंशवृद्धिकरः परः

હે દ્વિજશ્રેષ્ઠ! પુત્રપ્રાપ્તિ માટે હું તપશ્ચર્યા કરીશ. મને અનુમતિ આપો, જેથી હું મહેશ્વરને પ્રસન્ન કરી શકું; અને તેમની કૃપાથી મારા વંશની વૃદ્ધિ કરનાર ઉત્તમ પુત્ર મને જન્મે.

Verse 3

एवं सा निश्चयं कृत्वा लब्ध्वानुज्ञां मुनेस्ततः । क्षेत्रमेतत्समासाद्य तपस्तेपे पतिव्रता

આ રીતે નિશ્ચય કરીને અને પછી મુનિની અનુમતિ મેળવી, તે પતિવ્રતા આ પવિત્ર ક્ષેત્રે પહોંચી તપશ્ચર્યા કરવા લાગી.

Verse 4

संस्थाप्य शंकरं देवं तदग्रे निर्मलोदकम् । कृत्वा वापीं सुविस्तीर्णां स्नानात्पातकनाशनीम्

શંકરદેવની સ્થાપના કરીને, તેમના સમક્ષ નિર્મળ જળ ગોઠવ્યું; અને સ્નાનથી પાપનાશ કરનારું વિશાળ, વિસ્તૃત વાપી (પવિત્ર કુંડ) બનાવ્યું.

Verse 5

ततस्तस्या गतस्तुष्टिं भगवांस्त्रिपुरांतकः । वरदोऽस्मीति तां प्राह प्रहृष्टेनांतरात्मना

પછી ભગવાન ત્રિપુરાંતક તેણી પર પ્રસન્ન થયા; અને અંતરાત્માથી હર્ષિત થઈ તેણીને કહ્યું—“હું વરદાતા છું.”

Verse 6

श्रीमहादेव उवाच । परितुष्टोऽस्मि ते भद्रे वरं वरय सुव्रते । यः स्थितो हृदये नित्यं नादेयं विद्यते मम

શ્રીમહાદેવ બોલ્યા—હે ભદ્રે! હું તારા પર સંપૂર્ણ પ્રસન્ન છું. હે સુવ્રતે! વર માગ. જે સદા મારા હૃદયમાં સ્થિત છે, તેના માટે મારી પાસે ‘અદેય’ એવું કશું નથી.

Verse 7

वटिकोवाच । सुतं देहि सुरश्रेष्ठ मम वंशविवर्धनम् । चित्ताह्लादकरं नित्यं सुशीलं विनयान्वितम्

વટિકી બોલી—હે દેવશ્રેષ્ઠ! મારા વંશને વધારનાર એવો પુત્ર મને આપો; જે સદા હૃદયને આનંદિત કરે, સુશીલ અને વિનયયુક્ત હોય।

Verse 8

श्रीमहादेव उवाच । भविष्यति न संदेहस्तव पुत्रः सुशोभने । यादृक्त्वया महाभागे प्रार्थितस्तद्विशेषतः

શ્રી મહાદેવ બોલ્યા—હે સુશોભને! કોઈ સંશય નથી; હે મહાભાગ્યવતી, તું જેમ વિશેષ રીતે પ્રાર્થના કરી છે તેમ જ તને પુત્ર થશે।

Verse 9

अन्यापि मानुषी याऽत्र वाप्यां स्नात्वा समाहिता । पञ्चम्यां वत्सरं यावच्छुक्लपक्षे ह्युपस्थिते । पूजयिष्यति मल्लिंगं यच्चाद्य स्थापितं त्वया

અહીં આ વાપીમાં સ્નાન કરીને મનને એકાગ્ર રાખે, અને શુક્લપક્ષની પંચમીના દિવસે પૂરું એક વર્ષ સુધી, આજે તારા દ્વારા સ્થાપિત મલ્લિંગની પૂજા કરે એવી બીજી કોઈ સ્ત્રી પણ—

Verse 10

साथ लप्स्यति सत्पुत्रं दत्त्वा फलमनुत्तमम् । या च दौर्भाग्यसंयुक्ता तृतीयादिवसेऽत्र वै

—તે અનुत્તમ ફળ પ્રાપ્ત કરીને સತ್ಪુત્રને પામશે. અને જે સ્ત્રી દુર્ભાગ્યથી પીડિત હોય, તે તૃતીયા વગેરે તિથિઓએ અહીં આવે તો—

Verse 11

स्नात्वाऽत्र सलिले पश्चान्मल्लिंगं पूजयिष्यति । सा सौभाग्य समोपेता वर्षांते च भविष्यति

અહીંના જળમાં સ્નાન કરીને પછી મલ્લિંગની પૂજા કરશે; તે સૌભાગ્યથી યુક્ત થશે—નિશ્ચયે વર્ષના અંતે।

Verse 12

यः पुनः पुरुषश्चात्र स्नात्वा मां पूजयिष्यति । सकामो लप्स्यते कामान्विकामो मोक्षमेव च

જે પુરુષ અહીં સ્નાન કરીને મારી પૂજા કરશે, તે સકામ હોય તો ઇચ્છિત કામનાઓ પ્રાપ્ત કરશે; અને નિષ્કામ હોય તો માત્ર મોક્ષને જ પામશે।

Verse 13

एवमुक्त्वा महादेवस्ततश्चादर्शनं गतः । साऽपि लेभे सुतं व्यासात्कपिंजलमिति श्रुतम्

આવું કહી મહાદેવ ત્યારબાદ દૃશ્યમાંથી અદૃશ્ય થઈ ગયા। અને તેણીએ પણ વ્યાસથી એક પુત્ર મેળવ્યો; તે ‘કપિઞ્જલ’ નામે પ્રસિદ્ધ હોવાનું સાંભળવામાં આવે છે।

Verse 14

यादृक्तेन पुरा प्रोक्तो देवदेवेन शूलिना । येनैव स्थापिता चात्र देवी केलीवरी पुरा । सर्वसिद्धिप्रदा लोके तत्र याऽराधिता पुरा

દેવોના દેવ શૂલધારીએ પૂર્વે જેમ કહ્યું હતું—જેણે અહીં એક વખત દેવી કેલીવરીની સ્થાપના કરી—તેમ જ તે દેવી, જે ત્યાં પ્રાચીનકાળે આરાધિત હતી, લોકમાં સર્વસિદ્ધિ આપનારી તરીકે પ્રસિદ્ધ છે।