Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 8

Devanagari script

तस्मात्सदा देहिनेयं शक्तिः पूज्यैव नित्यदा । तुष्टा ददाति सा कामान्रुष्टा संहरते क्षणात्

Transliteration

tasmātsadā dehineyaṃ śaktiḥ pūjyaiva nityadā | tuṣṭā dadāti sā kāmānruṣṭā saṃharate kṣaṇāt

Translation

અતએવ દેહધારી જનોએ આ શક્તિની સદા નિત્ય પૂજા કરવી જોઈએ. પ્રસન્ન થાય તો ઇચ્છાઓ આપે, અને રોષે ભરાય તો ક્ષણમાં સર્વ હરી લે.

Word by Word

• तस्मात्: therefore
• तस्मात्: Hetu (Reason/हेतु)
• Type: Indeclinable
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: तस्मात्-इति तद्धित/सर्वनाम-रूपेण हेत्वर्थे अव्ययीभाव (ablatival adverb: therefore/from that)

• सदा: always
• सदा: Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: सदा (अव्यय)
• Form: नित्यत्ववाचक-अव्यय (always)

• देहिना: by the embodied being
• देहिना: Karta (Agent/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: देहिन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन (Singular)

• इयम्: this
• इयम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)

• शक्तिः: Śakti, power
• शक्तिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: शक्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)

• पूज्या: worthy of worship
• पूज्या: Vidhaya (Predicate adjective/विधेय)
• Type: Adjective
• Root: पूज्य (प्रातिपदिक; √पूज् धातु से यत्/ण्यत्)
• Form: ण्यत्/यत्-प्रत्ययान्त विशेषण (gerundive), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; अर्थे—पूजनीया (to be worshipped)

• एव: indeed
• एव: Sambandha (Emphasis/अवधारण)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारणार्थक-अव्यय (emphatic: indeed/only)

• नित्यदा: at all times
• नित्यदा: Kala-adhikarana (Time/कालाधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: नित्यदा (अव्यय)
• Form: कालवाचक-अव्यय (at all times)

• तुष्टा: when pleased
• तुष्टा: Karta (Subject qualifier/कर्तृविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: तुष्ट (प्रातिपदिक; √तुष् धातु, क्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त विशेषण, स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; अर्थे—प्रसन्ना (pleased)

• ददाति: gives
• ददाति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: दा (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन (Singular)

• सा: she
• सा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• कामान्: desires, boons
• कामान्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: काम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), बहुवचन (Plural)

• रुष्टा: when angered
• रुष्टा: Karta (Subject qualifier/कर्तृविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: रुष्ट (प्रातिपदिक; √रुष् धातु, क्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त विशेषण, स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; अर्थे—क्रुद्धा (angry)

• संहरते: withdraws, destroys
• संहरते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम् + हृ (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन (Singular)

• क्षणात्: in an instant
• क्षणात्: Apadana (Source/limit in time/अपादान)
• Type: Noun
• Root: क्षण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative/5th), एकवचन (Singular)

Speaker

Nārada (continuing narration)

Visual Art Cues

Scene: A devotee (dehin) offers flowers, lamp, and water to a radiant Śakti presence; the scene contrasts two outcomes—blessing hand bestowing boons and a stern aspect withdrawing them—shown symbolically as blooming vs. withering lotuses.

Characters & Entities

• Śakti

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Consistent worship and respect toward Śakti sustains welfare; negligence or offense brings swift loss.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific tīrtha is named in this verse; it gives universal instruction supporting tīrtha-based Devī worship.

What ritualistic prescription is mentioned?

Nitya-pūjā (regular worship) of Śakti/Devī.