Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 46

Devanagari script

प्रमोदितास्तथा देवा विमोहास्तत्क्षणाद्बभुः । ततःशर्वस्तमालिंग्य साधुसाधु जनार्दन

Transliteration

pramoditāstathā devā vimohāstatkṣaṇādbabhuḥ | tataḥśarvastamāliṃgya sādhusādhu janārdana

Translation

દેવો આનંદિત થયા, પરંતુ એ જ ક્ષણે આશ્ચર્યથી મોહિત બની ગયા. ત્યારબાદ શર્વે તેને આલિંગન કરીને કહ્યું—“સાધુ સાધુ, હે જનાર્દન!”

Word by Word

• प्रमोदिताः: delighted
• प्रमोदिताः: Karta (Subject-qualifier/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: प्र-मुद् (धातु)
• Form: कृदन्त, भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle) ‘प्रमोदित’; पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण

• तथा: thus/likewise
• तथा: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय, प्रकारवाचक (manner adverb)

• देवाः: the gods
• देवाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• विमोहाः: astonished/confounded
• विमोहाः: Karta (Subject-qualifier/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: वि-मोह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण (देवाः)

• तत्क्षणात्: from that very moment
• तत्क्षणात्: Apadana (Source/अपा‍दान)
• Type: Noun
• Root: तत् (सर्वनाम) + क्षण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी (Ablative/5th), एकवचन; तत्पुरुषसमास (तत्+क्षण)

• बभुः: became
• बभुः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन, परस्मैपद

• ततः: then
• ततः: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अव्यय, क्रमवाचक (then)

• शर्वः: Śarva (Śiva)
• शर्वः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: शर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (शिवनाम)

• तम्: him
• तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन, सर्वनाम

• आलिङ्ग्य: having embraced
• आलिङ्ग्य: Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ-लिङ्ग् (धातु)
• Form: कृदन्त, त्वान्त/ल्यप्-अव्यय (gerund/absolutive)

• साधु: well done!
• साधु: Sambodhana/Prashamsa (Exclamation)
• Type: Indeclinable
• Root: साधु (अव्यय)
• Form: अव्यय, प्रशंसावाचक निपात (interjection of approval)

• साधु: well done!
• साधु: Sambodhana/Prashamsa (Exclamation)
• Type: Indeclinable
• Root: साधु (अव्यय)
• Form: अव्यय, प्रशंसावाचक निपात (repetition for emphasis)

• जनार्दन: O Janārdana (Viṣṇu)
• जनार्दन: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: जनार्दन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) to the sages (deduced from Māheśvarakhaṇḍa context)

Visual Art Cues

Scene: After the slaughter, devas rejoice and then fall into stunned wonder; Śarva (Śiva) steps forward, embraces Janārdana (Viṣṇu), praising him aloud.

Characters & Entities

• Devas
• Śarva (Śiva)
• Janārdana (Viṣṇu)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The verse highlights harmony between Śiva and Viṣṇu and the shared upholding of dharma.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tīrtha is named; the focus is divine praise in a battle context.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it is an acclamation (stuti) within the narrative.