Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 50
Devanagari script
स्कंदाय त्रीननुचरान्ददौ विष्णुरुरुक्रमः । उत्क्रोशं पंचजं चैव वज्रदण्डधरावुभौ
Transliteration
skaṃdāya trīnanucarāndadau viṣṇururukramaḥ | utkrośaṃ paṃcajaṃ caiva vajradaṇḍadharāvubhau
Translation
ઉરુક્રમ વિષ્ણુએ સ્કંદને ત્રણ અનુચરો આપ્યા—ઉત્ક્રોશ, પંચજ, તેમજ વજ્ર અને દંડ ધારણ કરનાર તે બે યોદ્ધાઓ।
Word by Word
स्कन्दायto Skanda
स्कन्दाय:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootस्कन्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/Dative), एकवचन
त्रीन्three
त्रीन्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootत्रि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन; संख्याविशेषण
अनुचरान्attendants, followers
अनुचरान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअनुचर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन
ददौgave
ददौ:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
विष्णुःVishnu
विष्णुः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविष्णु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
उरुक्रमःwide-striding (epithet of Vishnu)
उरुक्रमः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootउरु + क्रम (प्रातिपदिक); विष्णोः विशेषणनाम
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष/उपपद-तत्पुरुष (उरुं क्रमते इति)
उत्क्रोशम्Utkrośa (name)
उत्क्रोशम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootउत्क्रोश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
पञ्चजम्Pañcaja (name)
पञ्चजम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपञ्च + ज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (पञ्चानां जनः/पञ्चजः)
चand
च:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
एवindeed
एव:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय (emphatic particle)
वज्रदण्डधरौthe two bearers of the thunderbolt-staff
वज्रदण्डधरौ:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवज्र + दण्ड + धर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), द्विवचन; उपपद-तत्पुरुष (वज्रदण्डं धरतीति)
उभौboth
उभौ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootउभ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), द्विवचन; सर्वनामसदृश
Speaker
Lomaharṣaṇa (Sūta) to the sages
Visual Art Cues
Scene: Viṣṇu (Urukrama) ceremonially presents attendants to Skanda—Utkrośa, Pañcaja, and two weapon-bearers holding vajra and daṇḍa—forming the nucleus of Skanda’s martial retinue.
Characters & Entities
V
Viṣṇu (Urukrama)S
SkandaU
UtkrośaP
PañcajaV
VajraD
DaṇḍaFAQs
Sectarian harmony is affirmed—Viṣṇu supports Śiva’s son Skanda, showing unity in safeguarding cosmic order.
None is mentioned.
None.