Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 96

Devanagari script

पूजनात्सर्वसिद्ध्यै स प्राच्यां खर्वविनायकात् । संहारभैरवः काश्यां संहरेदघसंततिम्

Transliteration

pūjanātsarvasiddhyai sa prācyāṃ kharvavināyakāt | saṃhārabhairavaḥ kāśyāṃ saṃharedaghasaṃtatim

Translation

તેમનું પૂજન કરવાથી સર્વ સિદ્ધિઓ પ્રાપ્ત થાય છે. પૂર્વ દિશામાં ખર્વ-વિનાયકના સમીપે, કાશીમાં સ્થિત સંહારભૈરવ પાપની અવિરત પરંપરાનો નાશ કરે છે.

Word by Word

• पूजनात्: from worship, by worship
• पूजनात्: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Noun
• Root: पूजन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th/अपादान), एकवचन; ‘from/through worship’ (ablative of cause)

• सर्वसिद्ध्यै: for all attainments
• सर्वसिद्ध्यै: Sampradana (Purpose/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: सर्व + सिद्धि (प्रातिपदिके)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, चतुर्थी (4th/सम्प्रदान), एकवचन; कर्मधारय-समास (सर्वा सिद्धिः)

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• प्राच्याम्: in the east
• प्राच्याम्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: प्राची (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन; ‘in the east’

• खर्वविनायकात्: from Kharva-vināyaka
• खर्वविनायकात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: खर्व + विनायक (प्रातिपदिके)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th/अपादान), एकवचन; कर्मधारय-समास (खर्वः विनायकः) इति नाम; ‘from Kharva-vināyaka’

• संहारभैरवः: Saṃhāra-bhairava
• संहारभैरवः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: संहार + भैरव (प्रातिपदिके)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• काश्याम्: in Kāśī
• काश्याम्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: काशी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन; ‘in Kāśī’

• संहरेत्: should destroy
• संहरेत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम्-हृ (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्; ‘should destroy/remove’

• अघसंततिम्: the succession/continuity of sin
• अघसंततिम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अघ + संतति (प्रातिपदिके)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; तत्पुरुष-समास (अघस्य संततिः)

Speaker

Skanda

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Saṃhārabhairava (near Kharva-Vināyaka)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: In Kāśī’s eastern quarter, a devotee first bows at a small Gaṇeśa shrine (Kharva-Vināyaka) and then proceeds to Saṃhārabhairava, offering lamps and red flowers; a visual motif of sins dissolving like smoke underscores ‘agha-santati’ being cut off.

Characters & Entities

• Saṃhārabhairava
• Kharva-Vināyaka
• Gaṇeśa (Vināyaka)
• Kāśī (Vārāṇasī)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Devotion in Kāśī is efficacious: worship of Saṃhārabhairava is said to grant attainments and cut off the momentum of sin.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Saṃhārabhairava located in the eastern quarter of Kāśī near Kharva-Vināyaka.

What ritualistic prescription is mentioned?

Pūjā (worship) of Saṃhārabhairava for sarva-siddhi and sin-destruction.